Staff Publications

Staff Publications

  • external user (warningwarning)
  • Log in as
  • language uk
  • About

    'Staff publications' is the digital repository of Wageningen University & Research

    'Staff publications' contains references to publications authored by Wageningen University staff from 1976 onward.

    Publications authored by the staff of the Research Institutes are available from 1995 onwards.

    Full text documents are added when available. The database is updated daily and currently holds about 240,000 items, of which 72,000 in open access.

    We have a manual that explains all the features 

Current refinement(s):

Records 1 - 20 / 382

  • help
  • print

    Print search results

  • export
    A maximum of 250 titles can be exported. Please, refine your queryYou can also select and export up to 30 titles via your marked list.
  • alert
    We will mail you new results for this query: keywords==waddenzee
Check title to add to marked list
Invang van mosselzaad in MZI’s : resultaten 2016
Capelle, Jacob J. ; Stralen, Marnix R. van - \ 2017
IJmuiden : IMARES Wageningen UR (IMARES rapport C044/17) - 30
mosselteelt - oosterschelde - mossels - waddenzee - schaal- en schelpdierenvisserij - zaaibedden - mussel culture - eastern scheldt - mussels - wadden sea - shellfish fisheries - seedbeds
Voorliggend rapport behandelt de resultaten van de invang van mosselzaad in zogenaamde Mosselzaadinvangsinstalaties (MZI’s) in de Oosterschelde, Voordelta en Waddenzee in 2016. Het rapport is gebaseerd op gegevens die door de MZI-ondernemers moeten worden aangeleverd bij het Ministerie van Economische Zaken. Het rapport is opgesteld in opdracht van de PO Mosselcultuur. Van het oppervlak dat in 2016 voor de invang van mosselzaad is vergund (390 ha voor transitie- en experimenteerbedrijven samen) is 253 ha (35%) niet voor mosselzaadinvang benut. De niet gebruikte ruimte wordt voor het merendeel gevormd door kavels of delen daarvan die wel geschikt zijn voor MZI’s, maar niet zijn gebruikt en uit restruimte die vanwege de vorm of afmetingen ongeschikt is voor het neerleggen van MZI’s. In 2016 is met de MZI’s totaal 18.06 miljoen kg (= 181 duizend mosselton) mosselzaad ingewonnen. De oogst aan MZI-zaad is daarmee 8% lager dan in 2015. De lagere productie in 2016 ten opzichte van 2015 komt geheel op het conto van de Deltawateren. De voornaamste oorzaak hiervoor is dat in de Oosterschelde en in de Voordelta in 2016 respectievelijk 57% en 32% minder substraat is uitgehangen dan in 2015, terwijl in de Waddenzee dit vrijwel gelijk gebleven is (stijging van 1% t.o.v. 2015). Het overgrote deel van het ingewonnen zaad in de Waddenzee (16.60 Mkg) is na het oogsten uitgezaaid op percelen in de Waddenzee, 2% is overgebracht naar de Oosterschelde. Het mosselzaad dat in de Oosterschelde en Voordelta is ingewonnen (resp. 1.03 Mkg en 0.42 Mkg) is uitgezaaid op percelen in de Oosterschelde; 0.06 Mkg is overgebracht naar mosselhangcultures. Door de bedrijven die onderdeel uitmaken van de transitie is in 2016 totaal 16.67 Mkg mosselzaad geproduceerd, waarvan 15.20 Mkg in de Waddenzee, 1.03 Mkg in de Oosterschelde en 0.42 Mkg in de Voordelta. Ten opzichte van 2015 is dit een verschil van respectievelijk 12%, -50% en -67%. Het vangstverlies van de eerste en de tweede transitiestap (11 Mkg) is met deze opbrengst gecompenseerd. Het streven is in 2018 een derde stap te zetten met een omvang van 10% van de totale mosselzaadvisserij, die daarmee dan voor 38% is afgebouwd. Verwacht wordt dat ook in volgende jaren het vangstverlies dat met deze derde stap gepaard gaat (ca. 4 Mkg tot totaal 15 Mkg) met MZI’s in de Waddenzee kan worden gecompenseerd. De uitdaging voor het kunnen zetten van de derde stap is of het extra ingewonnen zaad ook rendabel kan worden opgekweekt, waarvoor een verbetering van de kwaliteit van het percelenareaal wordt beoogd met 270 ha goede percelen (A-B grond). Het seizoen 2016 kenmerkt zich door tegenvallende oogsten in de Oosterschelde, zowel op de bodempercelen als op enkele MZI locaties. Ondanks dat in juni de broedval op de MZI systemen in de Oosterschelde er prima uit zag, is gedurende de zomer op de locaties Schaar van Colijn, Vuilbaard en Vondelinge van het MZI zaad een groter deel van in voorgaande jaren niet tot wasdom gekomen. Een sluitende verklaring hiervoor is nog niet gevonden. Technische problemen, waaronder met de verankering en beschadiging van de systemen door aanvaringen, zijn net als in voorgaande jaren beperkt gebleven tot een enkel incident. De massale vestiging van zeesterren in de MZI’s, zoals die in 2011 plaatsvond, is in 2016 opnieuw uitgebleven.
Seals in motion : how movements drive population development of harbour seals and grey seals in the North Sea
Brasseur, Sophie Marie Jacqueline Michelle - \ 2017
University. Promotor(en): Peter Reijnders, co-promotor(en): Geert Aarts. - Wageningen : Wageningen University - ISBN 9789463436120 - 176
seals - phoca vitulina - halichoerus grypus - pinnipedia - population biology - animal ecology - wadden sea - netherlands - zeehonden - populatiebiologie - dierecologie - waddenzee - nederland
The harbour seal Phoca vitulina and the grey seal Halichoerus grypus have been inhabitants of the Wadden Sea since millennia. Prehistoric findings indicate the presence of both species around 5000 BC. This changed dramatically in the mid Middle-Ages as around 1500 AC, the grey seal disappeared from the Wadden Sea as a consequence of persecution. With growing hunting pressure, especially in the 20th century and concurrent habitat destruction and pollution, the harbour seals reached all time low numbers in the 1970’s. Banning the hunt in countries around the southern North Sea, limiting pollution and protection from disturbance allowed the harbour seals to slowly recover and the grey seals to return to the Wadden Sea. In this thesis the population trends and inherent dynamics of the recovery for both species is described. Also the movements of individual animals are studied to explain possible mechanisms.
Fish migration river monitoring plan : Monitoring program on the effectiveness of the FMR at Kornwerderzand
Griffioen, A.B. ; Winter, H.V. - \ 2017
IJmuiden : Wageningen Marine Research (Wageningen Marine Research report C012/17A) - 50
fish migration - fishes - habitats - monitoring - afsluitdijk - wadden sea - lake ijssel - vismigratie - vissen - waddenzee - ijsselmeer
This report drafts a monitoring program aiming at determining and optimizing the effectiveness of restoring fish migration at Kornwerderzand with the ‘Fish Migration River’ (FMR.) For an adaptive management of the operation of the FMR, monitoring and evaluation are key aspects. The main research questions underlying the monitoring program will be outlined. The proposed research and monitoring approach describes which monitoring techniques can be applied, what set-up and schedule of different research components involved.
Fishing over the sides or over the stern: does it matter : comparison of two fishing methodologies in the Wadden Sea Demersal Fish Survey
Chen, C. ; Bolle, L.J. ; Boois I.J. de, Ingeborg - \ 2016
IJmuiden : Wageningen Marine Research (Wageningen Marine Research report C122/16) - 27
fisheries - fishing methods - fishing gear - demersal fisheries - wadden sea - visserij - vismethoden - vistuig - demersale visserij - waddenzee
Since 1972, the Demersal Fish Survey (DFS) in the Wadden Sea has been carried out with the RV Stern. Within a few years this vessel will be replaced by another vessel as a result of the current ship replacement policy of Rijkswaterstaat Rijksrederij. It is not yet clear which vessel will replace RV Stern. In the search for a new vessel the main question is if fishing over the sides is needed, or if fishing over the stern is possible without a major effect on catch efficiency. Especially in shallow waters, catch efficiency may be affected by fishing over the stern, because of the current created by the ship’s propeller. To be able to continue the use of the long and valuable time-series the shift in vessel should not lead to a different gear efficiency.
Ecotopenkaart Waddenzee volgens de ZES.1 typologie
Baptist, M.J. ; dert Wal, J.T. van; Groot, A.V. de; Ysebaert, T.J.W. - \ 2016
Den Helder : Wageningen Marine Research (Wageningen University & Research rapport C103/16) - 61
marine ecology - geographical information systems - maps - wadden sea - mariene ecologie - geografische informatiesystemen - kaarten - waddenzee
In dit rapport is de werkwijze beschreven voor het maken van een actuele ecotopenkaart voor de Waddenzee, inclusief het Eems-Dollard estuarium, volgens de ZES.1 methodiek. De ecotopenkaart Waddenzee is publiek digitaal beschikbaar via ArcGIS online. Ga hiervoor naar http://www.arcgis.com/ en typ in het zoekveld: EcotopenkaartWZED. De resultaten worden in dit rapport gepresenteerd in de vorm van oppervlaktes van ecotopen in de gehele Waddenzee (PKB-gebied) en per kombergingsgebied. Tot slot is een vergelijking gemaakt met de ecotopenkaart van de situatie rond 2000 (Wijsman & Verhage, 2004). Deze vergelijking bleek niet goed uitvoerbaar vanwege verschillen in classificaties, een andere gebiedsbegrenzing (PKB-gebied) en andere basisdata (modeluitvoer).
Broedsucces van kustbroedvogels in de Waddenzee in 2014
Koffijberg, K. ; Cremer, J.S.M. ; Boer, P. de; Postma, J. ; Oosterbeek, K. - \ 2016
Wageningen : Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu (WOt-technical report 78) - 40
wadvogels - broedvogels - vogels - kustgebieden - monitoring - waddenzee - wadden sea birds - breeding birds - birds - coastal areas - wadden sea
Data have been collected on the breeding success of several characteristic coastal breeding birds in theWadden Sea each year since 2005. Ten birds species considered representative of specific habitats and foodgroups are being monitored. The coastal breeding birds reproduction monitoring network is run as an ‘earlywarning system’ to follow the reproductive capacity of the bird populations in the Wadden Sea andunderstand the processes underlying fluctuations in populations. It is a valuable addition to the monitoring ofpopulation numbers and is carried out under a trilateral agreement with Germany and Denmark (TMAP). Theresults from 2014 show that many species of coastal breeding birds are still facing difficulties. The breedingsuccess of Eurasian Oystercatcher, Pied Avocet, Black-headed Gull, Common Tern and Arctic Tern inparticular is too low or much too low to maintain a stable population. In contrast, the breeding success ofHerring Gull is better than a few seasons ago. Erection of electric fencing around breeding sites of PiedAvocet and Black-headed Gull to protect them from predation has led to higher nest success. The maincauses of poor breeding performance appear to be predation by foxes and brown rats and insufficient foodavailability for the young
Friese en Groninger kwelderwerken: monitoring en beheer 1960-2014
Duin, W.E. van; Jongerius, H. ; Nicolai, A. ; Jongsma, J.J. ; Hendriks, A. ; Sonneveld, C. - \ 2016
IMARES (Rapport / IMARES C042/16) - 80 p.
zoutmoerassen - monitoring - geschiedenis - milieubeheer - waddenzee - groningen - friesland - salt marshes - history - environmental management - wadden sea
Resultaten monitoring en ontwikkeling van de kwelderwerken met een samenvattend hoofdstuk over de historie, waarin ook een overzicht wordt gegeven van de veranderingen die de afgelopen decennia hebben plaatsgevonden in het beheer en de bereikte doelen.
Natura 2000 in het habitatrichtlijngebied Eems-Dollard
Baptist, M.J. ; Geelhoed, S.C.V. - \ 2016
IMARES (Rapport / IMARES C054/16) - 43 p.
natura 2000 - eems-dollard - habitatrichtlijn - waddenzee - estuaria - habitats - vogels - fauna - habitats directive - wadden sea - estuaries - birds
Het doel van dit rapport is uit te werken welke verbeteringen van de Natura 2000-waarden behaald moeten worden in de Eems-Dollard na aanwijzing. Van belang hierbij is met welke referentietoestand moet worden vergeleken. De afspraak is dat de referentietoestand wordt bepaald door het jaar waarin een gebied op de Europese lijst van Gebieden van Communautair Belang wordt bijgeschreven.
Zeebaars paaigebieden en opgroeigebieden in Nederlandse wateren
Tulp, I.Y.M. ; Hal, R. van; Damme, C.J.G. van; Smith, S.R. - \ 2016
IMARES (Rapport / IMARES C060/16) - 35 p.
visserijbeheer - zeevisserij - visserijbeleid - visbestand - habitatbeheer - nederland - het kanaal (english channel) - kuitschieten - waddenzee - zeeuwse eilanden - boomkorvisserij - zeebaars - noordzee - rijpen - fishery management - marine fisheries - fishery policy - fishery resources - habitat management - netherlands - english channel - spawning - wadden sea - beam trawling - sea bass - north sea - maturation
De zeebaarspopulatie neemt sinds 2010 sterk af door een hoge visserij-inspanning en een lage aanwas van jonge zeebaars sinds 2008. Zeebaars is een langlevende soort die zich pas op latere leeftijd gaat voortplanten. Op een leeftijd van ca 4 jaar en met een lengte vanaf ca 42 cm (vrouwtjes) en 32 cm (mannetjes) beginnen ze paairijp te worden. De huidige minimum aanlandingsmaat van 42 cm heeft als gevolg dat veel vrouwtjes al gevangen worden voordat ze voor het eerst hebben kunnen paaien. Naast vangstbeperkende maatregelen wordt gezocht naar maatregelen ter bescherming van paai- en opgroeigebieden. Hiervoor is ecologische kennis nodig, die voor de Nederlandse wateren nog grotendeels ontbreekt. Aanwezigheid van paaiende volwassen zeebaarzen is direct bewijs voor een paaigebied. Het alternatief is om aan paaigebieden vast te stellen aan de hand van de verspreiding van eieren in een vroeg ontwikkelstadium. Een relatief groot aantal larven en juveniele zeebaars kan wijzen op het belang van een gebied als opgroeigebied. Aanbevelingen voor beleid Gezien de huidige staat van onze kennis, kunnen we nu geen steekhoudende aanbevelingen voor maatregelen gericht op bescherming van gebieden of habitats te geven. De evidentie voor paaigebieden is nog erg dun, de opgroeigebieden zijn wel redelijk bekend, maar over het relatieve belang van elk gebied voor de populatie is nog geen inzicht. Het is duidelijk dat overbevissing een probleem is gezien de ontwikkelingen in de aanlandingen en de afname in gemiddelde lengte bij aanlanding. Het is ook duidelijk dat de zeebaars die in Nederland gevangen wordt in ieder geval voor een groot deel afkomstig is uit het Kanaal en dat de visserij daar in het vroege voorjaar van grote invloed is op de hoeveelheid zeebaars, die later in het jaar in onze wateren terechtkomt. Op basis van de huidige gegevens en inzichten is een verdere inperking van de vangsten door zowel commerciële als recreatieve vissers in ieder geval een effectieve maatregel om de zeebaarsstand te vergroten. Of er in aanvulling daarop ook noodzaak is om gericht gebieden of habitats te beschermen of te verbeteren is met de huidige kennis en gegevens niet vast te stellen en kan alleen met aanvullend onderzoek worden vastgesteld.
Achtergronddocument t.b.v. de uitgave Wadden in Beeld 2015
Tulp, I.Y.M. ; Cremer, J.S.M. ; Troost, K. ; Glorius, S.T. ; Asjes, J. - \ 2016
IMARES (Rapport / IMARES C018/16) - 26 p.
zeevissen - mossels - oesters - zeehonden - kokkels - aquatische wormen - aquatische ecologie - waddenzee - marine fishes - mussels - oysters - seals - clams - aquatic worms - aquatic ecology - wadden sea
Towards monitoring zoöplankton and small pelagic fish in the Wadden Sea
Couperus, A.S. ; Jak, R.G. ; Flores, H. ; Gastauer, S. ; Fassler, S.M.M. - \ 2016
IJmuiden : IMARES (Report / IMARES C094/13) - 56 p.
zooplankton - fishes - monitoring - acoustics - wadden sea - aquatic ecology - netherlands - zoöplankton - vissen - geluidsleer - waddenzee - aquatische ecologie - nederland
Economische kengetallen garnalenvisserij : Aanvulling op ‘Expert judgement garnalenvisserij’
Turenhout, M.N.J. ; Oostenbrugge, J.A.E. van; Beukers, R. - \ 2015
Wageningen : LEI Wageningen UR (Nota / LEI Wageningen UR 2015-138) - 25 p.
schaal- en schelpdierenvisserij - garnalen - economische analyse - waddenzee - nederland - landbouwstatistieken - shellfish fisheries - shrimps - economic analysis - wadden sea - netherlands - agricultural statistics
Invasieve soorten Waddenzee: : Introductiekansen van probleemsoorten via schelpdiertransport
Tamis, J.E. ; Sneekes, A.C. ; Jak, R.G. - \ 2015
Den Helder : IMARES (Rapport / IMARES C173/15) - 49 p.
invasieve soorten - schaaldieren - veevervoer - verspreiding - aquatische ecosystemen - milieueffect - waddenzee - nederland - invasive species - shellfish - transport of animals - dispersal - aquatic ecosystems - environmental impact - wadden sea - netherlands
Invasieve soorten Waddenzee: : Ecosysteem resistentie en de Filipijnse tapijtschelp
Sneekes, A.C. ; Mendez Merino, Natalia ; Weide, B.E. van der; Glorius, S.T. ; Tamis, J.E. - \ 2015
Den Helder : IMARES (Rapport / IMARES C175/15) - 67 p.
invasieve soorten - schaaldieren - veevervoer - weerstand - aquatische ecosystemen - milieueffect - waddenzee - nederland - invasive species - shellfish - transport of animals - resistance - aquatic ecosystems - environmental impact - wadden sea - netherlands
Ecosysteemeffecten van lokaal veranderde slibgehaltes in de westelijke Waddenzee
Brinkman, A.G. - \ 2015
Den Helder : IMARES (Rapport / IMARES C157/15) - 121 p.
algen - schaaldieren - troebelheid - modellen - silt - aquatische ecosystemen - waddenzee - algae - shellfish - turbidity - models - aquatic ecosystems - wadden sea
Door middel van modelberekeningen is onderzocht hoe gevoelig primaire (algen) en secundaire (schelpdier‐)productie in de westelijke Waddenzee is voor een veranderde troebelheid. De studie is onderdeel van een gezamenlijke studie van Deltares‐IMARES naar antropogene invloeden op de primaire en secundaire productie. In de voorliggende studie worden ten behoeve van die analyse veel grotere troebelheidsveranderingen verondersteld dan welke in de praktijk kunnen voorkomen.
Ontwikkeling van enkele mosselbanken in de Nederlandse Waddenzee, situatie 2014
Fey-Hofstede, F.E. ; Dankers, N.M.J.A. ; Meijboom, A. ; Sonneveld, C. ; Verdaat, J.P. ; Bakker, A.G. ; Dijkman, E.M. ; Cremer, J.S.M. - \ 2015
Wageningen : Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu (WOt-technical report 57) - 72 p.
mossels - populatiedynamica - biologische ontwikkeling - aquatische gemeenschappen - waddenzee - nederland - mussels - population dynamics - biological development - aquatic communities - wadden sea - netherlands
IMARES Wageningen UR is studying the long-term development of a number of individual mussel beds in the Dutch part of the Wadden Sea, and trying to identify the characteristics that determine the survival of such beds. The study is being carried out in the context of the WOT theme of ‘Nature Information Infrastructure’. The present report presents the 2014 situation. The annual reports of this multi-year project include interim results with yearly additions. The results of the annual mapping and population survey provide a picture of the development of the mussel beds over a large number of years. The results so far show that the mussel beds tend to gradually decrease in size, coverage and population density after the year in which they come into existence.
Broedsucces van kustbroedvogels in de Waddenzee in 2011-2013
Koffijberg, K. ; Boer, P. de; Hustings, F. ; Kleunen, A. van; Oosterbeek, K. ; Cremer, J.S.M. - \ 2015
Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu (WOt-technical report 51) - 50 p.
vogels - broedvogels - monitoring - waddenzee - birds - breeding birds - wadden sea
Sinds 2005 worden in de Waddenzee jaarlijks gegevens verzameld over het broedsucces van een aantal
karakteristieke kustbroedvogels. Hiervoor worden tien vogelsoorten gevolgd die representatief worden geacht
voor specifieke habitats en voedselgroepen. Het reproductiemeetnet kustbroedvogels wordt uitgevoerd als een
‘early warning systeem’ om het reproducerend vermogen van de vogelpopulaties in de Waddenzee te volgen
en de achterliggende processen van populatieveranderingen te doorgronden. Het fungeert als een wezenlijke
aanvulling op de monitoring van aantallen en aantalsveranderingen en wordt uitgevoerd in het kader van
trilaterale afspraken met Duitsland en Denemarken (TMAP). De resultaten uit 2011, 2012 en 2013 laten zien
dat op dit moment nog steeds veel soorten kustbroedvogels weinig succesvol zijn. Vooral Scholekster, Kluut,
Kokmeeuw, Grote Stern, Visdief en Noordse Stern kampen met een structureel te laag broedsucces. De
slechte broedresultaten worden veroorzaakt door verschillende factoren. Eén daarvan is overstromingen als
gevolg van hoogwater gedurende het broedseizoen. Ook worden in de nestfase veel broedvogels slachtoffer
van predatie van legsels, met name door Vos en Bruine Rat. Daarnaast speelt een te geringe voedselbeschikbaarheid
bij een aantal soorten vermoedelijk een belangrijke rol
The impact of pelagic mussel collectors on plankton in the western Wadden Sea,the Netherlands
Jacobs, P. - \ 2015
University. Promotor(en): Han Lindeboom, co-promotor(en): J. van der Meer; Roel Riegman. - Wageningen : Wageningen University - ISBN 9789462575950 - 149
plankton - mossels - pelagische visserij - visserij - mariene ecologie - waddenzee - nederland - mussels - pelagic fishery - fisheries - marine ecology - wadden sea - netherlands
Survey van watervogels in het Malzwin, 2013 - 2014
Smit, C.J. ; Meijboom, A. - \ 2015
Den Burg : IMARES (Rapport / IMARES Wageningen UR C101/15) - 47
watervogels - vogels - karteringen - waddenzee - militaire gebieden - waterfowl - birds - surveys - wadden sea - military areas
Het Ministerie van Defensie streeft ernaar dat militaire activiteiten in het Waddengebied een zo gering mogelijk effect op natuurwaarden hebben. Dit geldt ook voor oefeningen met militaire helikopters in de omgeving van Marinevliegkamp De Kooy. Door het Ministerie wordt dan ook gezocht naar mogelijkheden om de noodzakelijk geachte activiteiten te concentreren in een relatief beschut gelegen gebied waar effecten op natuurwaarden zo klein mogelijk zijn. Eén van deze gebieden is een locatie in het Malzwin, ten noorden van het Balgzand. In deze rapportage wordt aan de hand van een reeks maandelijkse tellingen aangegeven welke vogelsoorten in welke aantallen in dit gebied aanwezig zijn.
A review of blue carbon in the Netherlands
Tamis, J.E. ; Foekema, E.M. - \ 2015
Den Helder : IMARES (Report / IMARES C151/15) - 29
carbon - marine environment - coastal areas - biodiversity - carbon sequestration - climatic change - north sea - wadden sea - netherlands - koolstof - marien milieu - kustgebieden - biodiversiteit - koolstofvastlegging - klimaatverandering - noordzee - waddenzee - nederland
Blue carbon (the carbon stored in marine and coastal ecosystems – in biomass, buried in sediments and sequestered from the atmosphere and ocean) is considered as an issue of interest regarding its potential as a climate change mitigation measure in the OSPAR maritime area (OSPAR, 2015). Because blue carbon has not yet been properly explored in the North East Atlantic, OSPAR requested the Dutch government to provide information about blue carbon in the Netherlands and opportunities to enhance blue carbon in the Netherlands.
Check title to add to marked list
<< previous | next >>

Show 20 50 100 records per page

 
Please log in to use this service. Login as Wageningen University & Research user or guest user in upper right hand corner of this page.