Staff Publications

Staff Publications

  • external user (warningwarning)
  • Log in as
  • language uk
  • About

    'Staff publications' is the digital repository of Wageningen University & Research

    'Staff publications' contains references to publications authored by Wageningen University staff from 1976 onward.

    Publications authored by the staff of the Research Institutes are available from 1995 onwards.

    Full text documents are added when available. The database is updated daily and currently holds about 240,000 items, of which 72,000 in open access.

    We have a manual that explains all the features 

    Current refinement(s):

    Records 1 - 100 / 197

    • help
    • print

      Print search results

    • export

      Export search results

    Check title to add to marked list
    Voorkomen vochtschokken beste remedie om bladrandjes te vermijden
    Voogt, Wim - \ 2016
    horticulture - greenhouse horticulture - vegetables - tomatoes - plant disorders - calcium absorption - nutrient accounting system - chlorine - iron - climatic factors - illumination - nutrient solutions - moisture - agricultural research
    Geraffineerd voeren : naar een sluitende mineralenkringloop door raffinage van lokaalgeteeld veevoer
    Sanders, J.P.M. ; Liere, J. ; Wilt, J.J. de - \ 2016
    Utrecht : Innovatie Agro & Natuur - Netwerkorganisatie voor grensverleggende vernieuwingen - ISBN 9789050595278 - 32
    veevoeding - melkveevoeding - varkensvoeding - bioraffinage - grasmaaisel - maïs - mineralenboekhouding - livestock feeding - dairy cattle nutrition - pig feeding - biorefinery - grass clippings - maize - nutrient accounting system
    Raffinage van in Nederland geteeld voer kan bijdragen aan het verminderen van de import van voer en daarmee van de nutriënten fosfor en stikstof. Die verminderde import aan nutriënten is het gevolg van het verbeteren van de voerbenutting van de geraffineerde producten en dan met name van in gras en snijmais aanwezige eiwitten. De import van eiwit is immers de belangrijkste bron van onze fosfor- en stikstofoverschotten. In deze rapportage worden het raffinage proces beschreven, alsmede de stromen die bij de verschillende bewerkingen vrijkomen. De mogelijkheden voor inzet van deze stromen als voer voor runderen dan wel varkens passeren de revue. Tevens wordt een globale kosten- en opbrengstenberekening gemaakt. Tenslotte volgt een schets van de implicaties van de verschuivingen in eiwitbenutting op nationaal niveau. Zijdelings wordt aandacht besteed aan de productie van eendenkroos als eiwitbron.
    MonQi: Toolbox for monitoring and evaluating the management and performance of smallholder farms
    Duivenbooden, N. van; Beek, C.L. van - \ 2015
    Alterra - 6
    small farms - management - farm management - crop production - fertilizer application - nutrient accounting system - pesticides - teaching materials - kleine landbouwbedrijven - bedrijfsvoering - agrarische bedrijfsvoering - gewasproductie - bemesting - mineralenboekhouding - pesticiden - lesmaterialen
    Although Integrated Soil Fertility is on the map for decades, the real implementation at farm level does not take off, with associated consequences of soil nutrient mining and insecure agricultural production. A different approach is therefore needed to monitor and evaluate current land use at farm level. We present here the M&E-tool MonQI that can provide insights in the various determining processes.
    Welk grasmengsel kiezen?
    Schipper, M. ; Eekeren, N.J.M. van - \ 2014
    V-focus 11 (2014)2. - ISSN 1574-1575 - p. 38 - 39.
    melkveehouderij - mineralenboekhouding - kringlopen - duurzaamheid (sustainability) - graslandbeheer - grassen - zaadmengsels - lolium perenne - gewasopbrengst - akkerbouw - dairy farming - nutrient accounting system - cycling - sustainability - grassland management - grasses - seed mixtures - lolium perenne - crop yield - arable farming
    In de themagroep ‘Vitale bodem en gewas’ van de kringloopboeren in Midden-Delfland werken melkveehouders aan de optimalisatie van de benutting van mest en bodem richting gewasproductie. Een van de onderwerpen waar de veehouders aan werken is de grasmengselkeuze. Welk mengsel te kiezen uit het brede aanbod?
    BioESoil
    Elferink, E. ; Alterra - Centrum Landschap, - \ 2014
    CLM
    bodemvruchtbaarheid - bodemvruchtbaarheidsbeheer - bodemkwaliteit - bio-energie - voedingsstoffen - mineralenboekhouding - biobased economy - soil fertility - soil fertility management - soil quality - bioenergy - nutrients - nutrient accounting system - biobased economy
    In opdracht van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland hebben Alterra en CLM de meetlat BioESoil ontwikkeld. BioESoil geeft inzicht in: verliezen van nutriënten tijdens de productie van bioenergie, de potentiele terugvoer van nutriënten middels residuen en het effect op de bodem organische stof. De meetlat is zo ontworpen dat deze gebruiksvriendelijk is van opzet. BioESoil is wereldwijd toepasbaar en geschikt voor grootschalige en kleinschalige bio-energie producenten en gebruikers.
    Focus op melk en efficiëntie pakt gunstig uit
    Doornewaard, G.J. ; Haan, M.H.A. de - \ 2014
    V-focus 11 (2014)1. - ISSN 1574-1575 - p. 22 - 23.
    melkveehouderij - mineralenboekhouding - stikstof - fosfaat - inkomsten uit het landbouwbedrijf - vergelijkend onderzoek - dairy farming - nutrient accounting system - nitrogen - phosphate - farm income - comparative research
    In het project Koeien & Kansen (K&K) werken melkveehouders en onderzoekers samen aan het verbeteren van de milieuprestaties van melkveebedrijven op een economisch zo aantrekkelijk mogelijke manier. De focus van het project lag tot en met 2009 vooral op mest- en mineralenmanagement. Vanaf 2010 krijgen vooral de gasvormige emissies extra aandacht, waarbij stikstof en fosfaat echter niet worden vergeten.
    Efficiënt met mineralen door KringloopWijzer
    Haan, M.H.A. de; Aarts, H.F.M. ; Temmink, J. - \ 2014
    V-focus 2014 (2014)1. - ISSN 1574-1575 - p. 6 - 7.
    melkveehouderij - mineralenboekhouding - kringlopen - dierlijke meststoffen - milieuwetgeving - gebruikswaarde - Nederland - dairy farming - nutrient accounting system - cycling - animal manures - environmental legislation - use value - Netherlands
    De ontwikkeling van de KringloopWijzer is in volle gang. Via een bedrijfsspecifieke rekenwijze kunnen opbrengsten en verliezen van het melkveebedrijf betrouwbaar worden vastgesteld. Dit vormt niet alleen een belangrijke basis voor verbetering van de bedrijfsvoering, maar met dit kengetallenoverzicht kan een veehouder ook verantwoording afleggen over zijn milieuprestatie.
    Koeien & Kansen : kringloop wijzer
    Haan, Michael de - \ 2013
    dairy farming - dairy cows - animal manures - nutrient accounting system - excretion - manure treatment - separation - manure policy - agriculture and environment
    Sustainability of processed manure
    Zwart, Kor - \ 2013
    manure treatment - manure fermentation - separation - sustainability - greenhouse gases - arable farming - fertilizer application - nutrient accounting system
    Evaluatie duurzaamheid EnergieRijk
    Dijk, W. van; Spruijt, J. - \ 2013
    Lelystad : PPO-AGV / ACRRES - 41
    bio-energie - co-vergisting - algenteelt - bioethanol - ethanolproductie - mineralenboekhouding - stikstof - fosfaat - economische haalbaarheid - biobased economy - mestverwerking - melkveehouderij - bioenergy - co-fermentation - algae culture - bioethanol - ethanol production - nutrient accounting system - nitrogen - phosphate - economic viability - biobased economy - manure treatment - dairy farming
    In de ACRRES-pilot Energierijk worden verschillende installaties (co-vergister+WKK, ethanolproductie en algenkweek) beproefd waarbij zo veel mogelijk gebruik wordt gemaakt van elkaars reststromen (warmte, CO2, digestaat). Om de duurzaamheid van het systeem te evalueren zijn een aantal scenarioberekeningen uitgevoerd. In dit rapport wordt ingegaan op uitkomsten met betrekking tot de nutriëntenstromen en de economie. In de studie zijn drie systemen met elkaar vergeleken: een co-vergister in combinatie met algenkweek (ALG), een co-vergister in combinatie met bioethanolproductie (ETH) en een co-vergister in combinatie met zowel algenkweek als bioethanolproductie (ALG+ETH). Bij alle combinaties is het landbouwdeel (landbouwland en melkvee) meegenomen dat nodig is voor de centrale onderdelen van Energierijk.
    Bedrijfsspecifieke fosfaatgebruiksnorm vraagt goed management
    Oenema, J. ; Hilhorst, G.J. - \ 2013
    V-focus 10 (2013)5. - ISSN 1574-1575 - p. 34 - 35.
    melkveehouderij - dierlijke meststoffen - fosfaat - gebruik - normen - mestbeleid - voersamenstelling - mineralenboekhouding - dairy farming - animal manures - phosphate - usage - standards - manure policy - feed formulation - nutrient accounting system
    De fosfaatgebruiksnormen worden de komende jaren de bottleneck voor melkveebedrijven. De verwachte aanscherping van deze generieke normen in 2015 leidt tot meer kosten door een hogere afvoer van mest. Een systeem van een bedrijfseigen fosfaatgebruiksnorm doet meer recht aan de werkelijkheid en stimuleert melkveehouders hun gewasproductie te verbeteren. Alleen een hogere gewasopbrengst dan gemiddeld levert met dit systeem voor de boer voordelen op.
    KringloopWijzer onmisbaar voor betere mineralenbenutting
    Hilhorst, G.J. - \ 2013
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 2013 (2013)38. - p. 3 - 3.
    melkveehouderij - mineralenboekhouding - kringlopen - stikstof - fosfaat - excretie - dierlijke meststoffen - bemesting - dairy farming - nutrient accounting system - cycling - nitrogen - phosphate - excretion - animal manures - fertilizer application
    De deelnemers van Koeien & Kansen berekenen jaarlijks de benutting van stikstof en fosfaat door een mineralenkringloop op te stellen. De laatste drie jaar doen ze dat met de KringloopWijzer. Met deze rekentool kan elk melkveebedrijf op eenvoudige wijze de stikstof- en fosfaatkringloop en de benuttingen en verliezen in beeld brengen.
    Nitraat voeren effectief tegen methaanemissie
    Vegte, D.Z. van der; Sebek, L.B. ; Hilhorst, G.J. ; Verloop, K. - \ 2013
    V-focus 10 (2013)4. - ISSN 1574-1575 - p. 30 - 31.
    melkveehouderij - herkauwersvoeding - melkveevoeding - nitraat - voersamenstelling - voedertoevoegingen - methaan - emissiereductie - mineralenboekhouding - dairy farming - ruminant feeding - dairy cattle nutrition - nitrate - feed formulation - feed additives - methane - emission reduction - nutrient accounting system
    Nitraat is niet alleen een waardevolle kunstmest, maar kan ook als voeradditief gebruikt worden om de methaanemissie uit de pens van herkauwers te verminderen. Voor een klimaatneutrale melkveehouderij kan het een belangrijk middel zijn om de doelstelling te verwezenlijken. Daarom heeft Knowledge Transfer Centre De Marke in een pilotexperiment onderzocht of het voeren van nitraat past in het management van het melkveebedrijf en of er risico’s voor de diergezondheid zijn. Ook is onderzocht wat het effect van deze extra stikstofbron is op de N-kringloop van het bedrijf. Als de vermindering van de methaanemissie gepaard gaat met meer verliezen uit de N-kringloop (nitraatuitspoeling, ammoniakemissie en lachgasemissie) dan is het middel misschien erger dan de kwaal.
    Fosfaatnorm verlaagt niet direct opbrengst
    Wijk, C.A.P. van; Ehlert, P.A.I. ; Haan, J.J. de - \ 2013
    Boerderij/Akkerbouw 98 (2013)17. - ISSN 0169-0116 - p. 16 - 17.
    bemesting - fosfaat - normen - mineralenboekhouding - akkerbouw - gewasopbrengst - veldproeven - fertilizer application - phosphate - standards - nutrient accounting system - arable farming - crop yield - field tests
    Forsfaatgebruiksnormen zijn aangescherpt en verdere aanscherping dreigt. Een veldproef toont effecten op opbrengst, kwaliteit en vruchtbaarheid.
    Uitvoering Kringloopwijzer 2012
    Livestock Research, ; Meerkerk, B. - \ 2013
    Ilpendam : PPP-Agro Advies - 20
    melkvee - melkveehouderij - mineralenboekhouding - kringlopen - dairy cattle - dairy farming - nutrient accounting system - cycling
    In deze rapportage wordt ingegaan op de resultaten van het testen/gebruik van de KringloopWijzer(KLW) melkvee, versie 2012.19 van 6 december 2012. DMS en PPP-Agro Advies hebben samen grotere aantallen Kringlopen opgesteld en naast elkaar gezet. Deze KLW’s waren nog niet beschikbaar omdat er afgewacht werd totdat de versie vrij kwam die geïntegreerd is met de Excretiewijzer.
    Organische (nieuwe) meststoffen, (gewenste) samenstelling en werking
    Haan, J.J. de; Geel, W.C.A. van; Paauw, J.G.M. ; Burgt, G.J.H.M. van der; Hospers-Brands, A.J.T.M. ; Venhuizen, A. ; Oonk, K. - \ 2013
    Kennisakker.nl 2011 (2013)27 mei.
    bemesting - akkerbouw - organische meststoffen - modules - onderzoeksprojecten - samenstelling - mineralenboekhouding - fertilizer application - arable farming - organic fertilizers - modules - research projects - composition - nutrient accounting system
    De mest- en mineralenwetgeving is en wordt verder aangescherpt. Telers moeten daardoor het aanbod van meststoffen steeds scherper afstemmen op de gewasbehoefte. Bij gebruik van kunstmest is dat makkelijker dan bij gebruik van organische mestsoorten en composten. Deze beweging veroorzaakt dus een tendens naar verminderd gebruik van organische meststoffen. Dat is om diverse redenen een zorgelijke ontwikkeling, o.a. door een lagere organische stofaanvoer. Door beter gebruik te maken van de aanwezige kennis, kan de onzekerheid over de werking van de meststoffen voor een deel weggenomen worden en kunnen ook betere keuzes gemaakt worden in de organische meststoffen die goed bij gewas en bedrijf passen. Daardoor kan het gebruik van organische meststoffen bevorderd worden en kan de mineralenbenutting uit die meststoffen verhoogd worden.
    Eindrapportage organische meststoffen: samenstelling en werking
    Haan, J.J. de; Geel, W.C.A. van; Paauw, J.G.M. ; Burgt, G.J.H.M. van der; Hospers-Brands, A.J.T.M. ; Venhuizen, A. ; Oonk, K. - \ 2013
    Lelystad : Praktijkonderzoek Plant & Omgeving, Business Unit Akkerbouw, Groene Ruimte en Vollegrondsgroenten - 13
    bemesting - akkerbouw - organische meststoffen - samenstelling - voedingsstoffenbeschikbaarheid - gebruikswaarde - mineralenboekhouding - modules - onderzoeksprojecten - fertilizer application - arable farming - organic fertilizers - composition - nutrient availability - use value - nutrient accounting system - modules - research projects
    De mest- en mineralen wetgeving is en wordt verder aangescherpt. Telers moeten daardoor steeds scherper het aanbod van meststoffen afstemmen op de gewasbehoefte. Bij gebruik van kunstmest is dat makkelijker dan bij gebruik van organische mestsoorten en composten. Deze beweging veroorzaakt dus een tendens naar verminderd gebruik van organische meststoffen. Dat is om diverse redenen een zorgelijke ontwikkeling, o.a. door een lagere organische stof aanvoer. Door beter gebruik te maken van de aanwezige kennis, zowel oude als recente, kan de onzekerheid over de werking van de meststoffen voor een deel weggenomen worden en kunnen ook betere keuzes gemaakt worden in de organische meststoffen die goed bij gewas en bedrijf passen. Daardoor kan het gebruik van organische meststoffen bevorderd worden en kan de mineralenbenutting uit die meststoffen verhoogd worden.
    Adviesbasis voor de bemesting van akkerbouwgewassen : mineralengehalten in geoogst product
    Haan, J.J. de; Geel, W.C.A. van - \ 2013
    Kennisakker.nl 2013 (2013)20 maart.
    akkerbouw - adviescentra - mineralen - stikstof - fosforpentoxide - kalium - bemesting - mineralenboekhouding - arable farming - advisory centres - minerals - nitrogen - phosphorus pentoxide - potassium - fertilizer application - nutrient accounting system
    Tabel met mineralengehalten (N, P2O5 en K2O) in geoogst product voor diverse akkerbouwgewassen t.b.v bemestingsadvies.
    Inventarisatie, toepasbaarheid en klimaateffecten van producten van mest
    Postma, R. ; Rotterdam-Los, D. van; Schils, R.L.M. ; Zwart, K.B. ; Erp, P. van - \ 2013
    Wageningen : NMI - 88
    bemesting - mest - mestverwerking - mineralenboekhouding - gebruikswaarde - digestaat - akkerbouw - milieueffect - fertilizer application - manures - manure treatment - nutrient accounting system - use value - digestate - arable farming - environmental impact
    De akkerbouw krijgt de komende jaren te maken met een toenemende stroom van producten uit be- en verwerkte dierlijke mest. De afgelopen jaren zijn deze producten vooral gebruikt in onderzoeksprojecten. Daardoor is de toepassing tot nu toe kleinschalig en experimenteel. Voor de akkerbouw is het belangrijk om na te gaan in hoeverre de mestverwerkingsproducten inzetbaar zijn en onder welke voorwaarden dat het geval is. Daarom wordt daar in het kader van het Masterplan Mineralen Management (MMM) onderzoek aan gedaan. Het hier beschreven onderzoek is uitgevoerd door een consortium van NMI, Alterra en BLGG Research en bestond uit i) de achtergrond en technieken van mestverwerking, ii) een inventarisatie en karakterisering van de producten van mest, iii) de toepasbaarheid ervan in de akkerbouw en iv) de klimaateffecten van mestverwerkingsproducten.
    Emissie-neutrale Akkerbouw
    Schroder, J.J. - \ 2013
    Kennisakker.nl 2013 (2013)20 feb.
    akkerbouw - bemesting - uitspoelen - emissie - oppervlaktewaterkwaliteit - milieubeleid - mineralenboekhouding - arable farming - fertilizer application - leaching - emission - surface water quality - environmental policy - nutrient accounting system
    Het Masterplan Mineralen Management (MMM) streeft naar een emissie-neutrale akkerbouw in 2030 waarbij de verliezen van nutriënten naar bodem, water en lucht niet hoger zijn dan die vanuit onbemeste gronden, met maximaal rendement en maximaal gebruik van biodiversiteit.
    Emissie-neutrale Akkerbouw
    Schroder, J.J. - \ 2013
    Zoetermeer : LTO/PA (Rapport LTO/PA project Masterplan Mineralen Management (MMM) ) - 37
    akkerbouw - bemesting - uitspoelen - emissie - oppervlaktewaterkwaliteit - milieubeleid - mineralenboekhouding - arable farming - fertilizer application - leaching - emission - surface water quality - environmental policy - nutrient accounting system
    Het Masterplan Mineralen Management (MMM) streeft naar een emissie-neutrale akkerbouw in 2030 waarbij de verliezen van nutriënten naar bodem, water en lucht niet hoger zijn dan die vanuit onbemeste gronden, met maximaal rendement en maximaal gebruik van biodiversiteit. De huidige emissies van N en P vanuit de akkerbouw naar grond- en oppervlaktewater zijn aanmerkelijk hoger dan die vanuit onbemeste grond. Dat is een consequentie van het streven om zuinig met grond om te gaan, maar ook een gevolg van de wijze waarop de akkerbouw is ingericht. De emissies vanuit de huidige akkerbouw kunnen verkleind worden door aanpassing van de hoogte van (kunst)mestgiften en de aard van de gebruikte meststoffen, de aangenomen en gerealiseerde N- en P-werkingen van meststoffen, de hoeveelheid afgevoerde nutriënten, bouwplanaanpassingen, of combinaties van de voornoemde maatregelen. In het kader van het MMM-project zijn de effecten van een aantal van voornoemde maatregelen becijferd met een rekenmodel.
    Wijzer met mineralen
    PPO Akkerbouw, Groene Ruimte en Vollegrondsgroente, - \ 2013
    Kennisakker.nl 2013 (2013)17 jan.
    akkerbouw - bemesting - mineralen - mineralenboekhouding - nutriëntengebruiksefficiëntie - nutrientenbeheer - projecten - arable farming - fertilizer application - minerals - nutrient accounting system - nutrient use efficiency - nutrient management - projects
    Doelstelling van dit kennisoverdrachtsproject is om akkerbouwers en intermediairs maximaal gebruik te laten maken van de kennis over optimaal en efficiënt gebruik van mineralen. Zowel van de bestaande als de nieuwe kennis die de komende jaren uit onderzoek (mede vanuit het Masterplan Mineralenmanagement) beschikbaar komt. Doelgroepen in dit project zijn alle individuele akkerbouwers, akkerbouwstudiegroepen, adviseurs die zich bezig houden met mineralenmanagement, intermediairs, bestuurders/beleid en het landbouwonderwijs.
    Het project KringloopWijzer Melkveehouderij
    Aarts, H.F.M. ; Haan, M.H.A. de - \ 2012
    melkvee - melkveehouderij - mineralenboekhouding - kringlopen - dairy cattle - dairy farming - nutrient accounting system - cycling
    In tegenstelling tot de akkerbouw en de intensieve veehouderij zijn bij het melkveebedrijf een plantaardige en dierlijke tak met elkaar verweven.
    Historie van melkvee en mineralen.
    Ham, Aart van den - \ 2012
    dairy farming - sectoral development - agricultural development - intensification - nutrient accounting system - legislation - ammonia emission - water quality - Netherlands
    Landbouwproductie, de bodem in zicht?
    Sukkel, Wijnand - \ 2012
    soil fertility - soil quality - agricultural production - organic matter - fertilizer application - nutrient accounting system - arable farming
    Verruiming vruchtwisseling : wat kost het en wat levert het op?
    Dijk, Willem van - \ 2012
    rotations - arable farming - soil management - nutrient use efficiency - soil fertility - nutrient accounting system
    Variatie in fosfaatopbrengst van grasland op praktijkbedrijven en mogelijke implicaties voor fosfaatgebruiksnormen
    Oenema, J. ; Aarts, H.F.M. ; Bussink, D.W. ; Geerts, R.H.E.M. ; Middelkoop, J.C. van; Middelaar, J. van; Reijs, J.W. ; Oenema, O. - \ 2012
    Wageningen : Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu (WOt-werkdocument 287) - 287
    graslanden - bemesting - bodemchemie - mineralenboekhouding - fosfaten - melkveehouderij - nederland - grasslands - fertilizer application - soil chemistry - nutrient accounting system - phosphates - dairy farming - netherlands
    Het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) heeft de Commissie van Deskundigen Meststoffenwet (CDM) gevraagd onderzoek te doen naar de variatie in de jaarlijkse fosfaatopbrengst van grasland op praktijkbedrijven, en naar nut en noodzaak van differentiatie van fosfaatgebruiksnormen voor grasland naar opbrengstniveau. Een werkgroep van de CDM heeft dit onderzoek uitgevoerd. In de periode 1998 – 2009 was de graslandopbrengst van de circa 250 bedrijven in het Bedrijven Informatie Netwerk (BIN) gemiddeld 89 kg fosfaat (P2O5) per ha per jaar. Op de bedrijven in het project Koeien & Kansen (K&K-bedrijven) was de opbrengst gemiddeld iets hoger, namelijk 96 kg per ha. De verschillen tussen bedrijven waren soms groot. In 90% van de gevallen (5%-95% percentiel) lag de opbrengst van KK-bedrijven tussen de 68 en 128 kg P2O5 per ha per jaar. Op BIN-bedrijven waren de verschillen nog groter. Op bedrijven met een hoge fosfaatopbrengst zullen de fosfaattoestand van de bodem en de fosfaatopbrengst van het grasland geleidelijk dalen, indien de indicatieve fosfaatgebruiksnormen voor 2015 van toepassing blijven. De indicatieve norm gaat uit van een bemesting van 90 kg P2O5 per ha per jaar, met een kleine correctie naar boven of naar beneden als de fosfaattoestand van de bodem daar aanleiding toe geeft. Deze bedrijven kunnen minder bemesten dan volgens de strikte definitie van fosfaatevenwichtsbemesting mogelijk zou zijn geweest. Het teveel aan mest moet van het bedrijf worden afgevoerd en dat kost (veel) geld. Op termijn zullen deze bedrijven mogelijk meer voer moeten aankopen omdat de grasopbrengst afneemt naar een niveau dat past bij de bemestingsnorm. Het eerstgenoemde effect treedt direct op, het laatste groeit in de loop van jaren. Op bedrijven met een lage fosfaatopbrengst geldt dat de fosfaattoestand van de bodem zal toenemen, indien bemest wordt volgens de indicatieve fosfaatgebruiksnormen voor 2015. Uiteindelijk zal de bodem van deze bedrijven verzadigd raken, en het jaarlijkse fosfaatoverschot (indicatieve norm minus fosfaat in gewasopbrengst) zal dan verloren gaan door uitspoeling. Voor bedrijven die hoge fosfaatopbrengsten van grasland realiseren tot differentiatie van de bemestingsnorm tot lagere kosten voor mestafzet en voeraankoop. Voor bedrijven met een lage fosfaatopbrengst leidt differentiatie mogelijk tot minder inkomsten omdat er minder mest van buiten het bedrijf kan worden aangevoerd. Voor differentiatie van gebruiksnormen is een instrument nodig waarmee de fosfaatopbrengst van grasland op individuele bedrijven voldoende nauwkeurig kan worden vastgesteld. Een uitbouw van BEX (BedrijfsEigenExcretie), een instrument dat het merendeel van de melkveehouders al gebruikt, kan daarin waarschijnlijk voorzien. Een naar grasopbrengst gedifferentieerde fosfaatgebruiksnorm stimuleert de veehouder om zijn grasland beter te verzorgen (streven naar hoge opbrengsten). Dit leidt dan tot beperking van de import van veevoer en mogelijk ook tot beperking van de nitraatuitspoeling van grasland.
    Uitvoering van de Meststoffenwet : evaluatie Meststoffenwet 2012: deelrapport ex post.
    Ham, A. van den; Doornewaard, G.J. ; Daatselaar, C.H.G. - \ 2012
    Den Haag : LEI, onderdeel van Wageningen UR (Rapport / LEI : Onderzoeksveld Sector en ondernemerschap ) - ISBN 9789086155514 - 144
    veehouderij - dierlijke meststoffen - mestbeleid - wetgeving - mestverwerking - mineralenboekhouding - opslag - bemesting - normen - doelstellingen - Nederland - livestock farming - animal manures - manure policy - legislation - manure treatment - nutrient accounting system - storage - fertilizer application - standards - objectives - Netherlands
    Het onderzoek werd uitgevoerd in het kader van de Evaluatie van de Meststoffenwet 2012 (EMW 2012). Dit rapport gaat over het onderzoek naar de uitvoering van de instrumenten van de Meststoffenwet. Hierbij kijken we terug naar de werking van het beleidsinstrumentarium, dat wordt ingezet om de milieudoelen effectief en efficiënt te realiseren. Het resultaat van dit onderzoek wordt ook gebruikt door het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) voor het opstellen van de synthese van de EMW 2012. Dit rapport moet antwoord geven op de volgende vragen: - Hoe groot was de productie van mest en van mineralen in die mest (stikstof en fosfaat)?; - Hoe was de ontwikkeling in de dierrechten?; - Hoe heeft het transport van mest zich ontwikkeld en is er voldoende mestopslag?; - In hoeverre zijn de gebruiksnormen, de gebruiksvoorschriften en de dierrechten nageleefd?; - Hoe hoog zijn de administratieve lasten van het Gebruiksnormenstelsel?; - Welke knelpunten ervaart de landbouwsector bij het werken met het Gebruiksnormenstelsel?
    Bedrijfsspecifieke excretie voor bedrijven die uitsluitend jongvee voor de melkveehouderij opfokken = Farm specific N- and P-excretion for farms specialized in rearing young stock
    Sebek, L.B. ; Derks, T. - \ 2012
    Lelystad : Wageningen UR Livestock Research (Rapport / Wageningen UR Livestock Research 559) - 11
    melkveehouderij - kalveren - opfoktechnieken - dierlijke meststoffen - excretie - normen - mineralenboekhouding - berekening - kwantitatieve methoden - dairy farming - calves - rearing techniques - animal manures - excretion - standards - nutrient accounting system - calculation - quantitative methods
    Excretion forfaits (N and P) for young stock are based on animals on dairy farms. However N and P excretion of young stock kept on specialised young stock rearing farms differs from the forfaits. The farm specific excretion calculation method described in this report offers the possibility to deviate from the forfaits in a way accepted by the Dutch government.
    Informatiesysteem bodemmanagement
    Visser, P.H.B. de; Voogt, W. ; Cuijpers, W. - \ 2011
    Biokennis
    bemesting - mineralenboekhouding - bodembeheer - bodemvruchtbaarheid - bodemweerbaarheid - biologische landbouw - fertilizer application - nutrient accounting system - soil management - soil fertility - soil suppressiveness - organic farming
    Door relatieve grote aanvoer van organische meststoffen ontstaan er in de praktijk overschotten op de mineralenbalans. Gebalanceerd bodemmanagement is de basis voor een gezonde en productieve bodem. Hiervoor is een integrale beheersing van mineralen, water, organische stof en voedselweb nodig. In het bodemmanagement project zijn de bodemprocessen in hun samenhang bestudeerd en toegankelijk gemaakt voor tuinders via een praktijkgericht informatiesysteem.
    Stro afvoeren? Eerst rekenen : zelfs bij hoge stro-prijzen is verhakselen soms voordeliger
    Tramper, Marcel - \ 2011
    straw - straw disposal - arable farming - cereals - straw incorporation - chopping - organic matter - nutrient accounting system
    Doeltreffend kali-bemestingsadvies voor snijmais = Effective potassium fertilisation recommendation for sillage maize
    Schooten, H.A. van; Schöll, L. van; Dijk, W. van; Middelkoop, J.C. van; Boer, D.J. den - \ 2011
    Wageningen : Wageningen UR Livestock Research (Rapport / Wageningen UR Livestock Research 500)
    maïs - kalium - bemesting - gewasopbrengst - normen - voedergewassen - mineralenboekhouding - voedingsstoffengehalte - maize - potassium - fertilizer application - crop yield - standards - fodder crops - nutrient accounting system - nutrient content
    The current potassium fertilisation recommendation for silage maize is outdated and does not take into account the potential of production of plots and residual (K) effect from cover crops or grass. That is why a study was conducted on the background and efficiency of the current recommendations. This report describes the results and conclusions of this study. Recommendations for further research were formulated from the conclusions.
    Suikerbieten als tussenteelt voor vergisting : opbrengst, energierendement, broeikasgasemissiereductie en nutriëntenafvoer
    Huijbregts, T. ; Hanse, B. ; Voort, M.P.J. van der - \ 2011
    Bergen op Zoom : Stichting IRS - 23
    suikerbieten - tussenteelt - brandstofgewassen - gewasopbrengst - bio-energie - zaaitijd - oogsttijdstip - mineralenboekhouding - broeikasgassen - emissie - akkerbouw - biobased economy - sugarbeet - intercropping - fuel crops - crop yield - bioenergy - sowing date - harvesting date - nutrient accounting system - greenhouse gases - emission - arable farming - biobased economy
    In het kader van het project Energieboerderij is de mogelijkheid onderzocht om voor vergisting suikerbieten te telen na een vroegruimend gewas, waarbij de oogst na de winter plaatsvindt (tussenteelt). Alleen bij vroege uitzaai voor begin augustus werden voldoende hoge opbrengsten verkregen met een hoog energierendement en een broeikasgasemissiereductie die voldeed aan het duurzaamheidscriterium. Tussen de onderzochte rassen bestonden er significante verschillen in methaanopbrengst van zowel wortel als loof. Bij vroege zaai met voldoende hoge opbrengst worden aanzienlijke hoeveelheden nutriënten met het gewas afgevoerd. Vooral voor fosfaat kan dit problemen geven, indien er niet voldoende ruimte is om hiervoor te compenseren. Ook is het vorstrisico te groot om altijd na de winter te kunnen oogsten.
    KringloopWijzer brengt milieuprestaties in beeld
    Oenema, J. - \ 2011
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 34 (2011). - p. 3 - 3.
    melkveehouderij - mineralenboekhouding - stikstof - voedingsstoffenbalans - kringlopen - fosfaat - excretie - agrarische bedrijfsvoering - dairy farming - nutrient accounting system - nitrogen - nutrient balance - cycling - phosphate - excretion - farm management
    Inzicht in de milieuprestaties biedt kansen voor de individuele melkveehouder, de sector en de melkverwerkers. Steeds vaker stellen overheid en maatschappij eisen aan de kwaliteit van ons voedsel. De KringloopWijzer borgt die kwaliteit, maar is ook een instrument waarmee de veehouder zijn bedrijfsvoering kan verbeteren. Met een betere mineralenefficiëntie en daardoor een kostenbesparing, snijdt het mes aan twee kanten.
    Hoe groen is het gras bij de buren?
    Oenema, J. - \ 2011
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 34 (2011). - p. 2 - 2.
    melkveebedrijven - mineralenboekhouding - voedingsstoffenbalans - broeikasgassen - landbouwstatistieken - west-europa - dairy farms - nutrient accounting system - nutrient balance - greenhouse gases - agricultural statistics - western europe
    Afgelopen jaar zijn op een uniforme wijze in DAIRYMAN veel gegevens verzameld. Met deze gegevens beschikken we over een unieke dataset, waarmee we uniforme berekeningen en eerlijke regiovergelijkingen kunnen maken. Hieronder de resultaten van de broeikasgasemissie van het doorsneebedrijf in een regio en van de bedrijfskenmerken en mineralenbalansen van de pilot farms in DAIRYMAN. De volgende stap is nu om met de her en der beschikbare tools hier verbeteringen in te brengen.
    Stikstofvoorziening uit maaimeststoffen : bedrijfsontwerp
    Burgt, G.J.H.M. van der; Berg, C. ter; Strien, J. van; Bokhorst, J.G. - \ 2011
    Driebergen : Louis Bolk Instituut (Publicatie / Louis Bolk Instituut ) - 31 p.
    biologische landbouw - bemesting - agrarische bedrijfsvoering - groenbemesters - organische meststoffen - grasmaaisel - mineralenboekhouding - akkerbouw - organic farming - fertilizer application - farm management - green manures - organic fertilizers - grass clippings - nutrient accounting system - arable farming
    In dit verslag wordt een bedrijfsontwerp besproken voor een akkerbouwbedrijf dat gebaseerd is op stikstofvoorziening uit luzerne en grasklaver als maaimeststof. Het daardoor ontstane tekort op de P-balans wordt gecompenseerd door lokaal beschikbare natuurcompost. Het bedrijfsmodel is gebaseerd op de vruchtwisseling en de bedrijfsomstandigheden van het akkerbouwbedrijf van Joost van Strien in Ens, Noordoostpolder. De organische stof balans moet ten minste gelijk blijven met de huidige situatie, en de opbrengsten mogen niet lager uitvallen dan nu het geval is.
    Flexibilisering van gebruiksnormen : verkenning van perspectieven voor de akkerbouw
    Dijk, W. van; Brinks, H. ; Postma, R. - \ 2011
    Kennisakker.nl 2011 (2011)17 aug.
    akkerbouw - bemesting - mineralenboekhouding - stikstof - fosfaat - normen - arable farming - fertilizer application - nutrient accounting system - nitrogen - phosphate - standards
    In dit onderzoek is nagegaan welke mogelijkheden er zijn om binnen milieurandvoorwaarden te komen tot systemen van flexibele gebruiksnormen, waarbij rekening wordt gehouden met de perceels- en bedrijfskenmerken. Er is gekeken naar zowel de stikstof- als fosfaatgebruiksnormen. Globaal kunnen er drie differentiatiesystemen worden onderscheiden: 1) het van tevoren vaststellen van een gedifferentieerde norm (inspanningsverplichting) of systemen met gedifferentieerde normen met controle achteraf via 2) het N-overschot of via 3) bepaling van de hoeveelheid minerale bodem-N in de herfst (resultaatverplichting).
    Minder en anders bemesten : resultaten van een vierjarig project over innovatieve bemesting
    Burgt, G.J.H.M. van der; Timmermans, B.G.H. ; Staps, S. ; Haagsma, W. - \ 2010
    [Driebergen] : Louis Bolk Instituut (Publicatie / Louis Bolk Instituut nr. 2010-032 LbP) - 52 p.
    bemesting - biologische landbouw - veldproeven - akkerbouw - vollegrondsgroenten - vollegrondsteelt - mineralenboekhouding - stikstof - organische stof - fertilizer application - organic farming - field tests - arable farming - field vegetables - outdoor cropping - nutrient accounting system - nitrogen - organic matter
    In dit rapport worden samenvattingen gegeven van diverse onderzoeken gedurende drie jaar op vier verschillende bedrijven. Daarbij komt vooral de opbrengst aan de orde en in mindere mate mineralenbalansen en productkwaliteit. Het project richtte zich op minder en anders bemesten in diverse bedrijfstypen met gelijke of hogere opbrengsten, verbetering van de productkwaliteit en handhaven of verbeteren van de duurzame bodemvruchtbaarheid. Het rapport eindigt met een lijst met conclusies die laat zien dat er vele middelen mogelijk en nodig zijn om een flinke slag te kunnen maken in de efficiëntie waarmee (aangevoerde) nutriënten benut kunnen worden.
    Minder en anders bemesten : onderzoeksresultaat tuinbouw op zand; Van Lierop 2008-2010
    Burgt, G.J.H.M. van der; Staps, S. - \ 2010
    [Driebergen] : Louis Bolk Instituut (Publicatie / Louis Bolk Instituut nr. 2010-028 LbP) - 49 p.
    biologische landbouw - bemesting - zandgronden - mineralenboekhouding - vollegrondsteelt - vollegrondsgroenten - organische stof - stikstof - veldproeven - organic farming - fertilizer application - sandy soils - nutrient accounting system - outdoor cropping - field vegetables - organic matter - nitrogen - field tests
    In het kader van een heroriëntatie op bemesting in de biologische tuinbouw op zandgrond is een veldproef aangelegd op het bedrijf van Jan van Lierop in Mierlo, Noord-Brabant. Gezien de nieuwe regels op het gebied van de mestwetgeving werd gezocht naar manieren om de mineralenaanvoer te verlagen zonder de opbrengst te verlagen. In 2008, 2009 en 2010 is volgens vijf verschillende varianten bemest. In alle drie de jaren was er een reactie van het gewas wat betreft opbrengst (venkel in 2008, prei in 2010) of productkwaliteit (andijvie in 2009) op de voor het gewas beschikbaar gekomen hoeveelheid stikstof. In drie jaar lijkt er een positief effect zichtbaar van de compost op structuur en beworteling. Geen van de onderzochte varianten kan rechtstreeks gebruikt worden als alternatieve strategie voor het huidige bemestingsregime. Ze zijn té eenzijdig gericht zijn op gewas (vinasse, luzerne) óf zetten te zwaar in op bodemverzorging (Compost + vinasse). De mineralenbalansen vertonen in alle gevallen tekorten of zware overschotten (compost + vinasse). Een combinatie van beide strategieën ligt voor de hand.
    Mestinnovaties 'voeren op maat' : marktverkenning vermindering van aangevoerd fosfor in varkensvoer
    Kortstee, H.J.M. ; Bikker, A.M. - \ 2010
    Wageningen : Wageningen UR (BO-12.02 infobladen 22) - 2
    beschadigingen door meststoffen - innovaties - mest - mestbeleid - bemesting - mineralenboekhouding - fertilizer injury - innovations - manures - manure policy - fertilizer application - nutrient accounting system
    Het huidige mestbeleid wil overmatig gebruik van meststoffen voorkomen, zodat de gewenste milieukwaliteit wordt bereikt. De mestmarkt speelt hierbij een grote rol. Voor de kortere termijn zijn oplossingen nodig om de druk op de mestmarkt te verlichten. Binnen het mestinnovatieprogramma ‘voeren op maat’ is de lijn uitgezet om de hoeveelheid aangevoerd fosfor via het veevoer te verminderen.
    Bedrijfsvoering, economie en milieukwaliteit : hun onderlinge relaties bij melkveebedrijven
    Daatselaar, C.H.G. ; Doornewaard, G.J. ; Gardebroek, C. ; Hoop, D.W. de; Reijs, J.W. - \ 2010
    Den Haag : LEI Wageningen UR (Rapport / LEI : Onderzoeksveld Sector & Ondernemerschap ) - ISBN 9789086154449 - 154
    mineralen - stikstof - fosfaat - nitraat - balansstudies - balansen - milieubeheer - mineralenboekhouding - mestbeleid - mestoverschotten - landbouw en milieu - minerals - nitrogen - phosphate - nitrate - balance studies - balance sheets - environmental management - nutrient accounting system - manure policy - manure surpluses - agriculture and environment
    Within the project Landelijk Meetnet effecten Mestbeleid (LMM, national measurement network of the effects of the manure policy), a study has taken place looking into the influence of mineral management on the surpluses of nitrogen and phosphate in soil and the concentration of nitrate in the upper layer of groundwater and drainage water on dairy farms. The relationships were examined using both regressions and group comparisons. The outcomes of the study provide assistance for dairy farmers, policymakers and researchers as to how mineral use can best be modified in order to achieve better results for both the economy and environmental quality
    Economische gevolgen van een beperking van de veestapel : quick scan naar winnars en verliezers
    Vrolijk, H.C.J. ; Blokland, P.W. ; Helming, J.F.M. ; Luesink, H.H. ; Prins, H. - \ 2010
    Den Haag : LEI Wageningen UR (Rapport / LEI : Onderzoeksveld Sector & ondernemerschap ) - ISBN 9789086154128 - 61
    veehouderij - intensieve veehouderij - mest - agrarische economie - bedrijfsresultaten in de landbouw - mineralenboekhouding - bemesting - livestock farming - intensive livestock farming - manures - agricultural economics - farm results - nutrient accounting system - fertilizer application
    Dit rapport geeft een quick scan van de economische gevolgen van een evenwicht op de mestmarkt, waarbij de nationale productie en plaatsing van mest in balans zijn. Een dergelijke evenwicht vergt een forse krimp van de veestapel. Een krimp van de veestapel heeft grote economische gevolgen voor de primaire sector. Er wordt een inschatting gemaakt van de omvang van deze effecten. Ook de effecten op de overige partijen in de keten worden beschreven.
    Mineralenmanagement en economie op melkveebedrijven : gegevens uit de praktijk
    Ham, A. van den; Hamers-van den Berkmortel, N.W.T.H. van den; Reijs, J.W. ; Doornewaard, G.J. ; Hoogendam, K. ; Daatselaar, C.H.G. - \ 2010
    LEI Wageningen UR
    melkveehouderij - melkvee - melkveebedrijven - mest - mineralenboekhouding - mestbeleid - dairy farming - dairy cattle - dairy farms - manures - nutrient accounting system - manure policy
    Beschrijving van de diversiteit op melkveebedrijven op het gebied van mineralenmanagement in relatie tot economie. De brochure is vervaardigd binnen het Landelijk Meetnet effecten Mestbeleid(LMM)
    The NDICEA model: a supporting tool for nitrogen management in arable farming
    Burgt, G.J.H.M. van der; Timmermans, B.G.H. - \ 2010
    stikstofbalans - computeranalyse - biologische landbouw - bemesting - stikstofverliezen - nutriëntengebruiksefficiëntie - mineralenboekhouding - nitrogen balance - computer analysis - organic farming - fertilizer application - nitrogen losses - nutrient use efficiency - nutrient accounting system
    Nitrogen use ef ficiency is an important item i n organic farmi ng. Modelling nitrogen dynamics can help to understand the impact of alter native agronomic practices and thus assist in decision making. In three exampl es in the Netherlands, the role of the NDICEA model is demonstrated. I t is concluded that NDICEA is an easy to use and helpful tool for optimizing nitrogen efficiency and mi nimizing losses
    Bedrijfspecifieke fosfaatgebruiksnormen (BEP) zijn eerlijker
    Oenema, J. ; Hilhorst, G.J. - \ 2009
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 31 (2009). - p. 3 - 3.
    melkveehouderij - fosformeststoffen - fosfor - gewasopbrengst - mineralenboekhouding - dairy farming - phosphorus fertilizers - phosphorus - crop yield - nutrient accounting system
    Nederland heeft met de EU afgesproken dat vanaf 2015 het gebruik van fosfaatmeststof overeenkomt met de hoeveelheid fosfaat in geoogst gewas. Kortom: evenwichtsbemesting; met als doel verdere verrijking van landbouwgronden met fosfaat te voorkomen. Maar wat betekent dit voor de Nederlandse melkveehouderij? Koeien & Kansen toont aan dat bedrijfspecifieke fosfaatgebruiksnormen meer recht doen aan de werkelijke bedrijfsomstandigheden dan generieke normen.
    De ondernemer : 'Gebruiksnormen voor bemesting zijn net haalbaar'
    Dubbeldam, R. - \ 2009
    Telen met toekomst
    bemesting - plaatsing (van meststoffen) - akkerbouw - agrarische bedrijfsvoering - voedingsstoffen - mineralenboekhouding - fertilizer application - placement - arable farming - farm management - nutrients - nutrient accounting system
    Bodem en bemesting staan centraal in de bedrijfsvoering van Detmer Wage uit het Groningse Wedde. De akkerbouwer die in maatschap met zijn ouders op 172 hectare zandgrond boert, vindt het een uitdaging om onder scherpe bemestingsregels gezonde gewassen te telen en goede opbrengsten te halen. Daarvoor experimenteert hij volop met de nieuwste technieken, maar hij duikt ook bijna ‘vergeten’ kennis op.
    Gebruiksnormen en mestverbranding grote invloed op de mestprijs
    Luesink, H.H. ; Blokland, P.W. ; Hoogeveen, M.W. - \ 2009
    Agri-monitor 2009 (2009)dec. - ISSN 1383-6455 - p. 1 - 3.
    mest - monitoring - prijzen - landbouwbeleid - mestoverschotten - mineralenboekhouding - manures - monitoring - prices - agricultural policy - manure surpluses - nutrient accounting system
    In opdracht van de Commissie van Deskundigen Meststoffenwet (CDM) berekent het LEI jaarlijks de meststromen op de mestmarkt. Deze monitoring levert de meest betrouwbare schatting van de meststromen op de mestmarkt. Het laatste onderdeel van de monitoring, de verificatie, wordt na afloop uitgevoerd, wanneer alle gegevens bekend zijn. Dit artikel geeft de resultaten van de verificatie van de jaren 2006, 2007 en 2008. De berekeningen zijn uitgevoerd met het MAMBO model van het LEI, waarvoor de mestafzetregistraties van LNV DR de input is. In het Informatienet van het LEI worden de kosten van mestafzet vastgelegd. In dit artikel worden beide informatiebronnen met elkaar en met de mestafzet van het laatste MINAS jaar (2005) vergeleken
    Actualisatie excretiecijfers landbouwhuisdieren voor forfaits regeling Meststoffenwet
    Tamminga, S. ; Jongbloed, A.W. ; Bikker, P. ; Sebek, L.B.J. ; Bruggen, C. van; Oenema, O. - \ 2009
    Wageningen : Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu (WOt-werkdocument 156) - 84
    dierlijke meststoffen - monitoring - excretie - fosfor - stikstof - rundvee - varkens - pluimvee - vee - nederland - mineralenboekhouding - mestbeleid - animal manures - monitoring - excretion - phosphorus - nitrogen - cattle - pigs - poultry - livestock - netherlands - nutrient accounting system - manure policy
    LNV heeft de Commissie van Deskundigen Meststoffenwet (CDM) gevraagd voor de diercategorieën uit de meststoffenwet de excretiecijfers te valideren en zo nodig te actualiseren. De hiervoor in het leven geroepen werkgroep heeft de forfaits uit de meststoffenwet kritisch vergeleken met de excretiecijfers uit recente rapporten (o.a. CBS) en met de gemiddelde excretiecijfers zoals die met de nu beschikbare informatie worden berekend. De door de CDM verwachte gemiddelde excretie van N en P door melkkoeien in de periode 2006-2009 is hoger dan de in de praktijk gerealiseerde gemiddelde excretie, voornamelijk doordat bij de vaststelling van de verwachte excretie met een geringer aandeel snijmaïs in het rantsoen rekening is gehouden dan in de praktijk nu wordt gerealiseerd
    Economisch perspectief verlaging fosforgehalte in krachtvoer
    Evers, A.G. ; Haan, M.H.A. de; Sebek, L.B.J. - \ 2009
    Lelystad : Animal Sciences Group (Rapport / Koeien & Kansen 53) - 14
    melkveehouderij - melkkoeien - rundveevoeding - krachtvoeding - voersamenstelling - fosfaat - fosfor - normen - overheidsbeleid - mineralenboekhouding - mestbeleid - dairy farming - dairy cows - cattle feeding - force feeding - feed formulation - phosphate - phosphorus - standards - government policy - nutrient accounting system - manure policy
    In een eerder Koeien&Kansen-rapport kwam naar voren dat 7 Koeien&Kansen-bedrijven door de aangescherpte fosfaatnormen meer mest moeten afvoeren op basis van fosfaat dan op basis van stikstof. Voor 4 van deze bedrijven was fosfaat een vrij groot probleem. In de discussie werd aangegeven dat een mogelijke oplossing voor dit probleem het voeren van fosforarm krachtvoer kan zijn. Deze studie toont de gevolgen van de aanscherping van de fosfaatnormen voor 4 bedrijven. Dit betreft vooral mestafvoer en arbeidsinkomen. Daarnaast laat deze studie zien of en hoe de inkomensdaling te vermijden is door verlaging van het fosforgehalte in krachtvoer
    Mineralenbelasting van de kippenuitloop : kippenuitloop gezond en groen
    Burgt, G.J.H.M. van der; Bestman, M.W.P. - \ 2009
    Driebergen : Louis Bolk Instituut (Lei publikatie LV76) - 34 p.
    pluimveehouderij - fosfaat - mineraalovermaat - pluimveemest - uitloop - mineralenboekhouding - poultry farming - phosphate - mineral excess - poultry manure - outdoor run - nutrient accounting system
    A high input of minerals could be a undesired effect of the chickens’ outdoor run. As part of the project ‘Uitloop Gezond en Groen’ (Outdoor run Healthy and Green), realized in 2006 – 2008, the soil of the outdoor run of four organic poultry farms was analysed on phosphorus, nitrogen and heavy metals. Beside this, absorption of minerals by means of straw in the outdoor run was monitored and the phosphorus balances of two farms were calculated. There indeed is a net input of minerals: close to the stables higher concentrations of phosphorus and heavy metals are found, compared to parts at more distance. Within these two years no increase of phosphorus concentration was measured although it could be expected according to calculations. This will be caused by a combination of factors: the input may be overestimated, soil and minerals might return to the stable sticking to the paws or in the intestines of the chickens, and a structural bias in the sampling may have occurred. Straw could be used to reduce mineral accumulation close to the stable, but several disadvantages are connected to this way of working. Removal of soil is effective, but in conflict with permanent ‘green cover’ . The farm phosphorus balances are unreliable due to unreliable phosphorus calculations of the dung. Both sampling and analysis are source of faults
    Grasland kan meer koemest hebben
    Schröder, J.J. - \ 2009
    Kennis Online 6 (2009)april. - p. 8 - 8.
    melkveebedrijven - dierlijke meststoffen - stikstof - normen - eu regelingen - mestgiften - mineralenboekhouding - dairy farms - animal manures - nitrogen - standards - eu regulations - dressings - nutrient accounting system
    De meeste melkveebedrijven kunnen vooral hun grasland per hectare meer dan de norm van 170 kilo stikstof uit dierlijke mest geven, zonder de door Europa verlangde nitraatconcentratie te overschrijden. Dat laat onderzoek zien van Wageningen UR samen met het RIVM
    Mineralenbalans van vleeseenden in praktijstallen en mineralengehalten in ouderdieren en broedeieren
    Buisonjé, F.E. de; Krimpen, M.M. van; Jochemsen, J. - \ 2009
    Lelystad : Animal Sciences Group, Wageningen UR (Rapport / Animal Sciences Group 226) - 29
    stikstof - fosfaat - salsola kali - koper - zink - eenden - stallen - huisvesting, dieren - strooisel - broedeieren - mineralenboekhouding - nitrogen - phosphate - salsola kali - copper - zinc - ducks - stalls - animal housing - litter (plant) - hatching eggs - nutrient accounting system
    To update the mineral contents in duck husbandry, the contents of nitrogen, phosphate, potassium, copper and zinc are determined in feed, litter, manure, ducks (before slaughtering), parent ducks, and hatching eggs. Mineral balances of eight production cycles of meat ducks are formulated
    Nieuwsbrief melk & mineralen 8
    Eekeren, N.J.M. van; Anssems, E. ; Janssen, H. ; Korven, T. van - \ 2009
    Nieuwsbrief melk & mineralen 2009 (2009)8.
    melkveehouderij - duingronden - biologische landbouw - mineralenboekhouding - bemesting - dairy farming - dune soils - organic farming - nutrient accounting system - fertilizer application
    In deze nieuwsbrief de resultaten in een notedop: De afgelopen 10 jaar hebben de Duinboeren aan verschillende maatregelen gewerkt om de mineralenbenutting op bedrijfsniveau te verbeteren en uiteindelijk de mineralenoverschotten te verlagen. De laatste 4 jaar was dit in het kader van het project Duinboeren en Daden en lag de nadruk op fosfaat. Wat betreft fosfaat was het doel om de overschotten op bedrijfsniveau terug te brengen en uiteindelijk toe te werken naar een verlaging van de bemestingstoestand van fosfaat in de bodem.
    Vergelijking N-bemestingsadviezen en N-wetgeving tussen een aantal EU-landen
    Dijk, W. van; Berge, H.F.M. ten - \ 2009
    Lelystad : PPO - Akkerbouw Groene ruimte en Vollegrondsgroente (BO-05-infoblad 29) - 2
    gewassen - mestgiften - stikstofmeststoffen - eu regelingen - normen - wetgeving - milieuwetgeving - akkerbouw - bemesting - mineralenboekhouding - vollegrondsgroenten - crops - dressings - nitrogen fertilizers - eu regulations - standards - legislation - environmental legislation - arable farming - fertilizer application - nutrient accounting system - field vegetables
    Studie naar de verschillen en overeenkomsten tussen bemestingsadviezen en N-wetgeving tussen een aantal landen. De studie beperkte zich tot Vlaanderen (VL), Denemarken (DK), Duitsland (DL) en Frankrijk (FR) en tot de grote akkerbouwgewassen in Nederland (NL)
    Informatieblad Mineralen en Milieukwaliteit : Bemesting in relatie tot gebruiksnormen in Telen met toekomst
    Dekker, P.H.M. ; Brinks, H. - \ 2009
    Lelystad : PPO AGV (BO-05-infoblad 27) - 2
    akkerbouw- en tuinbouwbedrijven - mestgiften - normen - voedingsstoffen - registratie - stikstofmeststoffen - bemesting - mineralenboekhouding - vollegrondsgroenten - crop enterprises - dressings - standards - nutrients - registration - nitrogen fertilizers - fertilizer application - nutrient accounting system - field vegetables
    Samenvatting en conclusies van een project gestart in 2008, waaraan 12 akkerbouwbedrijven verspreid over heel Nederland meededen in het bemestingsonderzoek binnen Telen met toekomst
    Vertraging van biologische zeugen naar de weide om mineralenverlies te verminderen
    Houwers, H.W.J. ; Vermeer, H.M. - \ 2009
    Lelystad : Animal Sciences Group (Rapport / Animal Sciences Group 207) - 11
    biologische landbouw - varkenshouderij - zeugen - weiden - diergedrag - gedrag - mineralenboekhouding - organic farming - pig farming - sows - pastures - animal behaviour - behaviour - nutrient accounting system
    Delay of admittance to pasture raised the amount of manure on the paved area with 25 % and reduced the amount of manure in the pasture by 7% compared to sows with unrestricted access.
    Afvoer en vergisting van bietenloof : burostudie naar de effecten op nutriënten, emissies en energie
    Ruijter, F.J. de; Brooijmans, P.W.A.M. ; Wilting, P. ; Huijbregts, A.W.M. ; Raap, J.F.M. ; Corre, W.J. - \ 2009
    Wageningen : Plant Research International (Rapport / Plant Research International 241) - 48
    suikerbietenloof - fermentatie - emissie - energie - suikerbieten - voedingsstoffen - mineralenboekhouding - biomassa productie - digestaat - biobased economy - sugarbeet tops - fermentation - emission - energy - sugarbeet - nutrients - nutrient accounting system - biomass production - digestate - biobased economy
    Bietenloof en hele bieten kunnen gebruikt worden als invoer in een vergister en daarmee bijdragen aan de energievoorziening. In deze studie wordt een overzicht gegeven van de hoeveelheid en samenstelling van bietenloof, en wordt een vergelijking gemaakt tussen achterlaten van bietenloof op het perceel en afvoer, vergisting en verwerking en gebruik van het digestaat. Hierbij wordt aandacht besteed aan de gehele keten en worden nutriëntenstromen en -emissies beschreven en gekwatificeerd. Daarnaast wordt ingegaan op gevolgen voor de teler rondom nutriëntenbalansen, gebruiksnormen en finaciële kosten van afvoer, en op de rol die het beleid daarin kan spelen.
    Nieuwe bemestingsnormen voor de biologische landbouw : naar 100% biologische meststoffen en grondgebonden veehouderij
    Prins, U. ; Berg, C. ter - \ 2009
    BioKennis bericht Bodemvruchtbaarheid 1 (2009). - 4 p.
    biologische landbouw - bodemvruchtbaarheid - kringlopen - mest - gesloten systemen - mineralenboekhouding - organic farming - soil fertility - cycling - manures - closed systems - nutrient accounting system
    In de biologische landbouw willen we naar 100% biologische mest. In een ideale situatie zijn de mineralenkringlopen gesloten en wordt voorkomen dat ongewenste stoffen op biologische bedrijven terecht komen. De ‘Werkgroep 100% biologische meststoffen’ heeft een praktisch voorstel gemaakt voor de toekomst. In dit Biokennisbericht wordt dit voorstel voorgelegd.
    Minder mestafvoer met minder fosfaat in veevoer
    Sebek, L.B.J. ; Tjoonk, L. - \ 2008
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 2008 (2008)29. - p. 2 - 2.
    melkveehouderij - dierlijke meststoffen - fosfaat - gebruik - normen - mestbeleid - krachtvoeding - voersamenstelling - mineralenboekhouding - dairy farming - animal manures - phosphate - usage - standards - manure policy - force feeding - feed formulation - nutrient accounting system
    De komende jaren scherpt de overheid de fosfaatgebruiksnormen verder aan. In 2015 moet dit uitkomen op fosfaatevenwichtsbemesting. Zonder aanpassing van de bedrijfsvoering betekent dit voor veel intensieve melkveebedrijven al vanaf 2009 verplichte mestafvoer. Dit leidt tot extra mestafzetkosten, extra aanvoer van kunstmeststikstof en mogelijk opbrengstderving van het gewas. Een oplossing is krachtvoer aankopen met minder fosfaat. Hierdoor daalt de excretie en daarmee de verplichte mestafvoer.
    Notitie over mineralenverbruik biologische kasteelt in verband met gebruiksnormen en signaalwaarden
    Voogt, W. ; Burgt, G.J. van der - \ 2008
    organic fertilizers - organic farming - vegetable growing - greenhouse horticulture - fertilizer application - nutrient accounting system - greenhouse vegetables
    Nieuwsbrief melk & mineralen 7
    Eekeren, N.J.M. van; Anssems, E. ; Korven, T. van - \ 2008
    Nieuwsbrief melk & mineralen 2009 (2008)7.
    biologische landbouw - melkveehouderij - bemesting - mineralenboekhouding - organic farming - dairy farming - fertilizer application - nutrient accounting system
    Op bedrijfsniveau is het duidelijk dat de fosfaatproblematiek ingrijpt op alle onderdelen van het bedrijf. Oplossingen op bedrijfsniveau worden dan ook gezocht op bodem, gewas, koe en mest niveau. In deze nieuwsbrief staat onder andere de koe centraal. Daarnaast is het duidelijk dat er pas grote stappen in de oplossing van het fosfaatprobleem kunnen worden gemaakt als behandelde dierlijke mest met een juiste N/P-verhouding kan worden gebruikt als kunstmestachtige. Dit vergt creatief en intergraal denken van overheden. In deze nieuwsbrief een pleidooi van Ton van Korven van de ZLTO hiervoor
    Minder en Anders Bemesten. Naar een bedrijfsspecifieke duurzame bemestingsstrategie : literatuurstudie
    Burgt, G.J. van der; Staps, J.J.M. - \ 2008
    Driebergen : Louis Bolk - 37 p.
    biologische landbouw - bemesting - bodemvruchtbaarheid - akkerbouw - vollegrondsgroenten - mineralenboekhouding - organic farming - fertilizer application - soil fertility - arable farming - field vegetables - nutrient accounting system
    Voor behoud en verbetering van de bodemvruchtbaarheid, in de context van de problemen waar de biologische landbouw mee te maken heeft, is een theoretische studie gedaan naar mogelijke en in de praktijk relevante combinaties van bodemtype, bedrijfstype en bedrijfsintensiteit en bijpassende oplossingen. Er wordt geconcludeerd dat de (gewas)bemesting in toenemende mate benaderd wordt als een multidimensioneel, locatiespecifiek en dynamisch vraagstuk. De bestaande kennis moet daarom op deze drie punten verfijnd worden, wat zes concrete vraagstukken voor verder onderzoek oplevert: optimaliseren van stikstof uit grasklaver / luzerne op ándere plekken in het bedrijf; optimaliseren van stikstofopname door bodemstructuur / beworteling; optimaliseren van stikstofoverdracht uit grasklaver en luzerne door timing en inwerktechniek; inzet van stikstofbinders in mengteelt; eigenschappen en inzetbaarheid van ‘nieuwe’ mestsoorten zoals digestaat van vergistinginstallaties; ontwikkeling van andere nieuwe meststoffen met hoge N/P verhouding en stuurbare N-fractie.
    Stikstofdynamiek belicht: NDICEA
    Burgt, G.J.H.M. van der - \ 2008
    BioKennis bericht Akkerbouw & vollegrondsgroenten 18 (2008). - 4 p.
    teelt - akkerbouw - groenten - fruit - stikstofmeststoffen - computer software - vollegrondsteelt - bemesting - mineralenboekhouding - vollegrondsgroenten - cultivation - arable farming - vegetables - fruit - nitrogen fertilizers - computer software - outdoor cropping - fertilizer application - nutrient accounting system - field vegetables
    Stikstof speelt in twee opzichten een sleutelrol in de biologische akker- en tuinbouw. Stikstof bepaalt in belangrijke mate de potentiële opbrengst, en stikstof is een contaminant in geval van uitspoeling en NOx-emissie. De EU-gestuurde nationale wetgeving en de EKO-normering (naar 100% bio mest) zullen aangescherpt worden. Reden genoeg dus om goed te weten hoe de stikstofdynamiek van uw bedrijf in elkaar steekt en om te weten waar sturingsmogelijkheden liggen. Het hier beschreven computerprogramma NDICEA helpt bij de stikstof-management op het (biologische) akker- en tuinbouwbedrijf
    Economisch effect van gedifferentieerde fosfaatnormen : Verkenning met Koeien&Kansen-bedrijven
    Haan, M.H.A. de; Evers, A.G. - \ 2008
    Lelystad : Animal Sciences Group (Rapport / Koeien & Kansen nr. 49) - 45
    rundveehouderij - rundvee - mest - mineralenboekhouding - mestverwerking - cattle husbandry - cattle - manures - nutrient accounting system - manure treatment
    Onderzoek van de Animal Sciencesgroep naar het effect van fosfaatnormen op de bedrijfsvoering van Koeien en Kansen bedrijven
    Bouwplan pas compleet met teelt van vanggewassen
    Holwerda, J. ; Wel, C. van der; Sukkel, W. - \ 2008
    Wageningen : Wageningen UR (BioKennis bericht : Akkerbouw en vollegrondsgroente ) - 4
    biologische landbouw - bodemvruchtbaarheid - akkerbouw - ondergewassen - groenbemesters - mineralenboekhouding - stikstofverliezen - organic farming - soil fertility - arable farming - catch crops - green manures - nutrient accounting system - nitrogen losses
    Stikstof kan aan gewassen worden toegediend in de vorm van dierlijke mest en door de teelt van vlinderbloemigen. De toegediende stikstof wordt slechts ten dele door de gewassen opgenomen. Verlies van resterende stikstof is te voorkomen of te beperken door de teelt van vanggewassen na de hoofdteelt. Naast deze rol in het mineralenmanagement dragen vanggewassen bij aan bodemstructuur en erosiepreventie en beperken ze onnodige milieuverliezen. Of de inzet van vanggewassen effectief is hangt vooral af van het teeltsucces
    De verdeling en benutting van mest binnen de bemestingsruimte op bedrijven in `Koeien & Kansen'
    Oenema, J. ; Verloop, J. ; Bakker, R.F. ; Aarts, H.F.M. - \ 2008
    Lelystad : Animal Sciences Group (Rapport / Koeien & kansen nr. 46) - 38
    veehouderij - mest - mestverwerking - mineralenboekhouding - livestock farming - manures - manure treatment - nutrient accounting system
    Hoe verdeelt een veehouder zijn ‘meststofquotum’ over percelen en gewassen? Wat betekent dit voor de benutting van meststoffen op perceels-, gewas- en bedrijfsniveau? Spoort de hoeveelheid mest op papier (plan) met de werkelijke bemesting?
    Nadere beschouwing van stalbalansen en gasvormige stikstofverliezen uit de intensieve veehouderij
    Groenestein, C.M. ; Bruggen, C. van; Hoeksma, P. ; Jongbloed, A.W. ; Velthof, G.L. - \ 2008
    Wageningen : Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu (WOt-rapport 60) - 64
    dierlijke meststoffen - voedingsstoffen - intensieve veehouderij - nitraten - emissie - balansstudies - denitrificatie - mineralenboekhouding - animal manures - nutrients - intensive livestock farming - nitrates - emission - balance studies - denitrification - nutrient accounting system
    Het mestbeleid verplicht veehouders met hokdieren een stalbalans bij te houden waarmee de aan- en afvoer van stikstof en fosfaat wordt verantwoord. Sommige varkens- en pluimveehouders ervaren echter een discrepantie tussen de hoeveelheid stikstof die volgens de stalbalans afgevoerd moet worden en de gemeten afvoer. Een oorzaak zou kunnen zijn dat de gasvormige stikstofverliezen uit mest van hokdieren in de praktijk hoger zijn dan de forfaitaire gasvormige stikstofverliezen waar de stalbalans van uitgaat. Het ministerie van LNV heeft de Commissie van Deskundigen Meststoffenwet (CDM) gevraagd om de onderbouwing van de gasvormige stikstofverliezen uit mest nog eens zorgvuldig te beschouwen en advies over eventuele aanpassing van de gasvormige stikstofverliezen. Uit analyse van data van Dienst Regelingen van LNV uit 2006 bleek dat bij legkippenbedrijven en vleesvarkensbedrijven meer bedrijven dan verwacht (d.w.z. meer dan 50%) een tekort op de stikstofbalans hadden. Dit gold niet voor fokvarkensbedrijven, vleespluimveebedrijven en vleeskalverenbedrijven. Er is onderzocht welke factoren leiden tot een stikstofoverschot of –tekort op de stalbalans van intensieve veehouderijbedrijven. De Commissie heeft advies uitgebracht voor de gasvormige stikstofverliezen in de Meststoffenwet van 2006 en het bepalen van mestsamenstellingen. Uit wetenschappelijk oogpunt heeft het uitdrukken van gasvormige stikstofverliezen als vervluchtigingspercentage van de bruto stikstofexcretie de voorkeur. De werkgroep adviseert om de vervluchtingingspercentages te baseren op de stikstofexcretie die jaarlijks door de Werkgroep Uniformering berekeningswijze Mest- en mineralencijfers (WUM) wordt vastgesteld. Trefwoorden: ammoniak, denitrificatie, gasvormige stikstofverliezen, hokdieren, mest, meststoffenwet, pluimvee, stalbalans, stikstof, varkens
    Bepaling van de nauwkeurigheid van mineralenafvoer op veehouderijbedrijven = Assessment of accuracy of nitrogen and phosphate discharge from live-stock farms
    Hoeksma, P. ; Riel, J.W. van - \ 2008
    Wageningen : Animal Sciences Group (Rapport / Animal Sciences Group 112) - 14
    mest - dierlijke meststoffen - mestverwerking - mineralenboekhouding - manures - animal manures - manure treatment - nutrient accounting system
    Agrarische bedrijven mogen op grond van de Meststoffenwet binnen de gebruiksnormen dierlijke mest op eigen land aanwenden. Overtollige mest moet buiten het bedrijf een bestemming vinden. Om de gebruiksregels adequaat te kunnen controleren en handhaven heeft LNV behoefte aan een methodiek waarmee de nauwkeurigheid kan worden vastgesteld van de hoeveelheid stikstof en fosfaat die met dierlijke mest van een individueel bedrijf wordt afgevoerd. Tegen deze achtergrond is een bureaustudie uitgevoerd naar de factoren die de nauwkeurigheid van de mineralenafvoer op bedrijfsniveau beïnvloeden
    Uit de mest- en mineralenprogramma's : Mineralenoverschotten lager dan Minas-2003: gevolgen voor akkerbouwbedrijven
    Schoot, J.R. van der - \ 2008
    Lelystad : Praktijkonderzoek Plant & Omgeving B.V. (Informatieblad / Praktijkonderzoek Plant & Omgeving 398.69) - 2
    akkerbouw - mest - mineralen - kosten - mestverwerking - mineralenboekhouding - arable farming - manures - minerals - costs - manure treatment - nutrient accounting system
    Binnen het LNV-mineralenprogramma 398-I staat de ontwikkeling van maatregelen om mineralenverliezen te beperken centraal. Voor telers is het belangrijk te weten welke maatregelen uiteindelijk gekozen moeten worden om voor hun bedrijfsspecifieke situatie tegen zo weinig mogelijk kosten te voldoen aan de gestelde normen. Het project 'Maatregelenpakketten in de open teelten' richt zich op de ontwikkeling van kosteneffectieve combinaties van maatregelen waarmee voldaan wordt aan verregaande beperking van stikstof- en fosfaatoverschotten onder de randvoorwaarde van een duurzaam bodembeheer. In dit infoblad wordt op de gevolgen voor de akkerbouwsector ingegaan
    Uit de mest- en mineralenprogramma's : Mineralenoverschotten lager dan MINAS-2003: gevolgen voor bloembolbedrijven
    Kater, L.J.M. ; Wees, N.S. van; Ruijter, F.J. de - \ 2008
    Lisse : PPO Bloembollen (Informatieblad Uit de mest- en mineralenprogramma's 398.77) - 2
    mest - mineralen - mestverwerking - mineralenboekhouding - manures - minerals - manure treatment - nutrient accounting system
    Binnen het LNV-mest en mineralenprogramma 398-I staat de ontwikkeling van maatregelen om mineralenverliezen te beperken centraal. De meeste thema's binnen dit programma zijn gericht op deelaspecten van bemestingsstrategieën en leveren afzonderlijke maatregelen op waarmee stikstofverliezen kunnen worden verminderd. Voor telers is het belangrijk te weten welke maatregelen gekozen kunnen worden om voor hun bedrijfsspecifieke situatie tegen zo min mogelijk kosten te voldoen aan de gestelde normen. Het project 'Maatregelenpaketten in de open teelten' richt zich op de ontwikkeling van kosteneffectieve combinaties van maatregelen waarmee voldaan wordt aan verregaande beperking van stikstof- en fosfaatoverschotten onder de randvoorwaarde van een duurzaam bodembeheer
    Samen zoeken naar lange termijn oplossingen voor de biologische glastuinbouw
    Blom, M. ; Janmaat, L. ; Os, E.A. van; Ruijs, M.N.A. - \ 2008
    Wageningen : Plant Research International (Rapport / Plant Research International 168) - 24
    biologische landbouw - innovaties - energiegebruik - mineralen - eluviatie - gewasbescherming - duurzaamheid (sustainability) - landbouwplantenteelt - glastuinbouw - mineralenboekhouding - duurzame ontwikkeling - glasgroenten - organic farming - innovations - energy consumption - minerals - eluviation - plant protection - sustainability - crop husbandry - greenhouse horticulture - nutrient accounting system - sustainable development - greenhouse vegetables
    De prestaties van de biologische glastuinbouw op het gebied van energieverbruik, uitspoeling van mineralen naar het grond- en oppervlaktewater en de onderdrukking van (bodemgebonden) ziekten en plagen zijn nog zeer onvoldoende. De biologische sector wordt echter geacht een koppositie in te nemen op het gebied van duurzaamheid. Dit vraagt grote innovatieve stappen op diverse terreinen. In deze publicatie worden een aantal toekomstbeelden besproken, zoals de Bioproductiekas en de Biostadskas. Voor belangrijke knelpunten binnen de bodemproblematiek zijn een aantal korte en lange termijn oplossingsrichtlijnen gedefinieerd. Een belangrijke conclusie is, dat de huidige teeltwijze met een eenzijdige jaarrondteelt een risicovol en kwetsbaar teeltsysteem is. Omschakeling naar ruime vruchtwisseling en inbouw van rustperioden is voor telers nog onhaalbaar. Innovaties die hiervoor nodig zijn worden momenteel getest in projecten als Biowisselkas en Biobodemvitaalkas.
    Van Excretiewijzer naar Excretiewijzer PLUS
    Sebek, L.B.J. - \ 2007
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 2007 (2007)25. - p. 4 - 4.
    melkveehouderij - dierlijke meststoffen - mest - excretie - reductie - agrarische bedrijfsvoering - mineralenboekhouding - dairy farming - animal manures - manures - excretion - reduction - farm management - nutrient accounting system
    Uit een analyse van 130 bedrijven blijkt dat gebruik van de excretiewijzer zo’n 250 m3 mestafvoer bespaart en het boer-boertransport met 20% beperkt. De excretiewijzer geeft nu ook beter inzicht in de mogelijkheden om via management de excretie te verlagen. Daarvoor is het programma uitgebreid. De eerste versie van de ‘Excretiewijzer PLUS’ is beschikbaar op de website van Koeien & Kansen.
    ‘Baat het niet, schaadt het… wel!’ : Koper- en zinkaanvoer vaak onnodig hoog
    Smolders, E.A.A. ; Middelkoop, J.C. van; Verkaik, J.C. - \ 2007
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 2007 (2007)26. - p. 2 - 3.
    melkveehouderij - mineralenboekhouding - koper - zink - monitoring - diergezondheid - dairy farming - nutrient accounting system - copper - zinc - monitoring - animal health
    Koper en zink zijn belangrijk voor de diergezondheid. Uit een analyse blijkt dat de aanvoer van beide altijd groter is dan de afvoer. Het verlagen van overschotten is goed voor de bodem, het water en de portemonnee. Beperken van de aanvoer moet vooral komen van alternatieven voor voerbaden, geen meststoffen gebruiken met koper en zink en gerichter voeren van mineralenmengsels, want die zijn lang niet altijd nodig
    Informatiesysteem bodemmanagement
    Visser, P.H.B. de; Voogt, W. ; Cuijpers, W.J.M. - \ 2007
    BioKennis bericht Glasgroenten 1 (2007). - 4
    bodembeheer - informatiesystemen - organische meststoffen - glastuinbouw - mineralenboekhouding - glasgroenten - soil management - information systems - organic fertilizers - greenhouse horticulture - nutrient accounting system - greenhouse vegetables
    Vooral in de biologische glastuinbouw bestaat een grote behoefte aan methoden om een goede bodemkwaliteit te bereiken. De laatste jaren is veel onderzoek verricht naar de relatie tussen organische stofmanagement en bodemkwaliteit. De opgedane kennis is geïntegreerd in een overzichtelijk informatiepakket en bemesting adviesmodel voor tuinders. Het bodeminformatiesysteem vormt grondslag voor verantwoord bodembeheer.
    Bemestingsplanner nuttig hulpmiddel : Bemesting voor een goede grasklaver
    Eekeren, N.J.M. van - \ 2007
    BioKennis bericht Zuivel & rundvlees 1 (2007). - 4
    melkveehouderij - klavers - stikstof - organische stikstof - organische stof - planning - bemesting - mineralenboekhouding - dairy farming - clovers - nitrogen - organic nitrogen - organic matter - planning - fertilizer application - nutrient accounting system
    Op veel biologische melkveebedrijven staat het eiwitgehalte in de kuilen onder druk. Lagere klaveraandelen door weersinvloeden zijn slechts gedeeltelijk de oorzaak. Veel problemen met klaver komen door een te lage pH en een slechte kalivoorziening. De bemestingsplanner is hierbij een nuttig hulpmiddel.
    Verdediging van Nederlands milieubeleid in Brussel wordt `n opgave
    Jonkers, D. ; Aarts, H.F.M. - \ 2007
    V-focus 2004 (2007). - ISSN 1574-1575 - p. 20 - 23.
    milieubeleid - veehouderij - dierlijke meststoffen - agrarische bedrijfsvoering - gemeenschappelijk landbouwbeleid - nederland - beleidsevaluatie - mineralenboekhouding - environmental policy - livestock farming - animal manures - farm management - cap - netherlands - policy evaluation - nutrient accounting system
    Douwe Jonkers, manager Landbouw, Mest en Mineralen bij het ministerie van VROM en namens VROM lid van het Europese Nitraatcomité voert samen met collega's onderhandelingen over het derogatiebeleid in Brussel. Volgens hem zijn maatregelen op bedrijfsniveau nodig om het Nederlandse milieubeleid te kunnen verdedigen
    Informatieblad Mineralen en Milieukwaliteit : Europees netwerk EAGER
    Monteny, G.J. - \ 2007
    Lelystad : Animal Sciences Group (BO-05-infoblad 12) - 2
    mest - voedingsstoffen - emissie - mestverwerking - mineralenboekhouding - manures - nutrients - emission - manure treatment - nutrient accounting system
    De uitstoot van ammoniak staat hoog op de agenda van de Europese Commissie, en dus ook op die van de afzonderlijke lidstaten, inclusief Nederland. In de National Emission Ceiling (NEC) richtlijn wordt per lidstaat aangegeven hoe hoog de gasvormige emissies van iedere lidstaat mogen zijn, nu en in de toekomst. Voor Nederland geldt dat de uitstoot van ammoniak maximaal 128.000 ton in 2010 mag bedragen. Na 2010 gaan vrijwel zeker lagere niveaus gelden, omdat de ammoniakuitstoot binnen de EU in 2020 met 27% verminderd moet zijn. Om de landelijke uitstoot van ammoniak te berekenen, maken de meeste lidstaten gebruik van eigen rekenmodellen (emissiemodellen). Om hierin meer afstemming te krijgen, heeft een groep onderzoekers in 2002 besloten om een project te starten dat hierop gericht is. Dat project heet EAGER en dat staat voor “European Agricultural Gaseous Emission Research Network”. Deelnemers zijn afkomstig uit: Zwitserland, Duitsland, Nederland, Denemarken, UK en Zweden. Ze vergelijken de modellen die gebruikt worden voor berekening van de ammoniakuitstoot in de verschillende landen, met als doel ze beter op elkaar af te stemmen (harmonisatie)
    Informatieblad Mineralen en Milieukwaliteit : Integraal vergelijken van melkveehouderijtypen op milieubelasting
    Monteny, G.J. - \ 2007
    Lelystad : Animal Sciences Group (BO-05-infoblad 15) - 2
    mest - mineralen - voedingsstoffen - mineralenboekhouding - mestverwerking - manures - minerals - nutrients - nutrient accounting system - manure treatment
    De melkveehouderij is verantwoordelijk voor een belangrijk deel van de uitstoot van gassen die het milieu belasten, vooral ammoniak en de broeikasgassen methaan en lachgas. Daarnaast is ook sprake van milieubelasting via de uit- en afspoeling van nutriënten, zoals nitraat en fosfaat. Een objectieve manier om de milieubelasting van verschillende typen melkveehouderij op een integrale manier met elkaar te vergelijken ontbrak tot nu toe. Daarom heeft het Ministerie van LNV opdracht gegeven om een bestaande methode daarvoor toepasbaar te maken
    The fate of nitrogen from crop residues
    Ruijter, F.J. de; Berge, H.F.M. ten - \ 2007
    mest - meststofdragers - mestverwerking - mineralenboekhouding - bemesting - manures - fertilizer carriers - manure treatment - nutrient accounting system - fertilizer application
    To reduce nutrient emissions, the Netherlands have defined crop1specific limits to N inputs. Some crops have a high N content in the crop residues, and instead of reducing N input, management of crop residues may contribute more to reducing N emissions. To predict effects on N leaching of different options of management of crop residues, knowledge of the fate of N from crop residues is required. The objective of this study was to monitor all emission routes of N from crop residues
    Teelt op hogere zandgrond zit in de verdrukking
    Haan, J.J. de; Clevering, O.A. - \ 2007
    Groenten en Fruit. Algemeen 2007 (2007)26. - ISSN 0925-9694 - p. 32 - 33.
    groenteteelt - zandgronden - verliezen uit de bodem - eutrofiëring - kunstmeststoffen - voedingsstoffenbeschikbaarheid - npk-meststoffen - stikstoffosformeststoffen - mineraaltekorten - waterkwaliteit - waterbeheer - drainage - landbouwplantenteelt - groenten - boomteelt - mineralenboekhouding - vollegrondsteelt - vollegrondsgroenten - vegetable growing - sandy soils - losses from soil - eutrophication - fertilizers - nutrient availability - npk fertilizers - nitrogen-phosphorus fertilizers - mineral deficiencies - water quality - water management - drainage - crop husbandry - vegetables - arboriculture - nutrient accounting system - outdoor cropping - field vegetables
    Als aan de Nitraatrichtlijn en de Kaderrichtlijn Water moet worden voldaan, is het de vraag of van zandgrond goede vollegrondsgroente kan komen. Daarvoor is relatief veel stikstof en fosfaat nodig, terwijl hiervan maar weinig met het marktbare product wordt afgevoerd. Hoe zijn uitspoelverliezen te voorkomen?
    Eerste ervaringen met het Gebruiksnormenstelsel : studie in het kader van de Evaluatie Meststoffenwet 2007 (achtergrondrapport)
    Ham, A. van den; Daatselaar, C.H.G. ; Doornewaard, G.J. ; Hoop, D.W. de - \ 2007
    Den Haag : LEI (LEI rapport ) - 158
    landbouw - bodemchemie - nitraten - fosfaat - mineralen - overheidsbeleid - bemesting - mineralenboekhouding - agriculture - soil chemistry - nitrates - phosphate - minerals - government policy - fertilizer application - nutrient accounting system
    De bodemoverschotten van stikstof en fosfaat op landbouwbedrijven stabiliseren zich. Opvallend, want er was jarenlang sprake van aanzienlijke daling op veebedrijven en schommeling op akkerbouwbedrijven. Dit blijkt uit onderzoek van het LEI naar de overschotten gebaseerd op gegevens uit het Bedrijven-Informatienet. De opgebouwde Minassaldi leveren slechts een beperkte verklaring voor de stagnerende daling van de bodemoverschotniveaus na ongeveer 2002. Inschattingen bij zogenoemde ex ante evaluaties kunnen worden verbeterd door meer rekening te houden met het gedrag van landbouwers bij de bemesting van hun grond
    Gevolgen nieuw mestbeleid voor Koeien & Kansen-bedrijven in 2005
    Vermeij, I. ; Haan, M.H.A. de; Meerkerk, B. - \ 2007
    Lelystad : Animal Sciences Group (Koeien & kansen rapport 37) - 13
    mestgiften - melkveehouderij - agrarische bedrijfsvoering - stikstofbalans - stikstofmeststoffen - mineralenboekhouding - stikstofverliezen - dressings - dairy farming - farm management - nitrogen balance - nitrogen fertilizers - nutrient accounting system - nitrogen losses
    Vijftien Koeien&Kansen-bedrijven hebben in 2004 plannen opgesteld om in te spelen op het nieuwe mestbeleid. Deze bedrijven lopen voor de muziek uit en voeren de normen uit het mestbeleid al eerder toe dan verplicht is. Omdat tijdens het opstellen van de plannen het nieuwe mestbeleid nog niet volledig uitgewerkt was, dienden de in 2004 opgestelde plannen later bijgesteld te worden. De wijziging van het mestbeleid van MINAS naar gebruiksnorm dwingt de meeste bedrijven tot aanpassingen. Tien van de vijftien bedrijven moesten hun bedrijfsvoering aanpassen om een inkomensdaling te voorkomen. De meest voorkomende maatregelen waren mestafvoer en verlagen van het stikstofbemestingsniveau. Opvallend is dat verlaging van stikstof en fosfaat uit dierlijke mest veelal gecompenseerd wordt door een hogere kunstmestgift. Om in aanmerking te komen voor derogatie (250 kg N/ha i.p.v. 170 kg) had een derde deel van de bedrijven het plan om minder maïs te telen. De bedrijfspecifieke excretienorm wordt gezien als potentieel middel om mestafzet te kunnen verlagen. Recentelijk is de gerealiseerde situatie in 2005 vergeleken met de opgestelde plannen
    Telen met Toekomst: Nieuw mestbeleid geeft soms problemen
    Kool, S.A.M. de - \ 2006
    BloembollenVisie 2006 (2006)84. - ISSN 1571-5558 - p. 22 - 23.
    landbouwbeleid - mest - wetgeving - normen - dierlijke meststoffen - kunstmeststoffen - bloembollen - agrarische bedrijfsvoering - mineralenboekhouding - Nederland - agricultural policy - manures - legislation - standards - animal manures - fertilizers - ornamental bulbs - farm management - nutrient accounting system - Netherlands
    Sinds 1 januari 2006 is de wetgeving omtrent bemesting ingrijpend veranderd. Het oude MINAS systeem is beëindigd en hiervoor is een nieuwe mestwetgeving in de plaats gekomen. Bij dit nieuwe mestbeleid krijgen ondernemers te maken met gebruiksnormen voor stikstof en fosfaat. Voor verschillende deelnemers aan Telen met Toekomst is nagegaan of ze bij de huidige bemesting de normen van het nieuwe mestbeleid niet overschrijden
    Controle over de uitlaatgassen van de koe : Eén koe van Ad en Ine Schepens stoot net zoveel broeikasgas uit als een auto in 40 kilometer
    Booij, A. - \ 2006
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 2006 (2006)22. - p. 3 - 3.
    melkveehouderij - dierlijke meststoffen - methaanproductie - broeikasgassen - pensfermentatie - mineralenboekhouding - dairy farming - animal manures - methane production - greenhouse gases - rumen fermentation - nutrient accounting system
    Met het aanpakken van het broeikaseffect wordt er ook naar de melkveehouderij gekeken. Maar hoeveel broeikasgas oftewel methaan komt er eigenlijk uit een koe? En hoe gemakkelijk is het om hieraan te sturen? De koeien van de familie Schepens uit Maarheeze ondergingen de theoretische test. ‘Onbewust doen we al veel om de broeikasgassen te beperken.’
    Informatieblad Mest en Mineralen : Het vernieuwde cluster BO-05 Mest en Mineralen: plannen voor de toekomst
    Schoumans, O.F. - \ 2006
    Wageningen : Alterra (Informatieblad mest en mineralen 01) - 2
    npk-meststoffen - mineralen - mest - landbouwkundig onderzoek - milieubeleid - onderzoeksbeleid - mineralenboekhouding - npk fertilizers - minerals - manures - agricultural research - environmental policy - research policy - nutrient accounting system
    Ook de komende jaren getracht worden om vanuit het beleidsondersteunende onderzoek van het cluster Mest- en Mineralen zowel richting de rijksoverheid als naar de praktijk een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van een duurzame landbouw binnen de milieu en economische randvoorwaarden. Wij hopen dat met het uitgeven van deze nieuwe serie aan informatiebladen een bijdrage wordt geleverd aan de informatiebehoefte van velen die geïnteresseerd zijn naar de uitkomsten van het Mest- en Mineralenonderzoek. .
    Uit de mest- en mineralenprogramma's : Het lot van urinestikstof bij najaarsbeweiding
    Groenigen, J.W. van; Corré, W.J. ; Beek, C.L. - \ 2006
    Wageningen : Alterra (Informatieblad / Alterra 398.106) - 2
    rundvee - lysimeters - graslanden - organische stikstof - stikstofgehalte - urine - isotopenlabelling - mineralenboekhouding - ammoniakemissie - cattle - lysimeters - grasslands - organic nitrogen - nitrogen content - urine - isotope labeling - nutrient accounting system - ammonia emission
    Urineplekken in beweid grasland zijn een grote bron van makkelijk beschikbaar N. Lokaal kunnen concentraties oplopen tot hoger dan 1000 kg N ha-1. Toch zijn er, in tegenstelling tot bij het uitrijden van mest, geen restricties aan het beweiden gedurende herfst en winter. Deze studie heeft tot doel om het lot van urine-N bij najaarsbeweiding te kwantificeren, om zodoende mogelijk negatieve gevolgen voor het milieu in kaart te brengen. In eerdere studies werd een groot gat in het budget van urine-N gevonden, dat grotendeels werd toegeschreven aan vastlegging in organische N in de bodem. Om deze post te kwantificeren is deze keer gekozen voor een lysimeterproef met urine gelabeld met de stabiele isotoop 15N. Daarnaast is een literatuurstudie naar het lot van urine-N als gevolg van toedieningstijdstip uitgevoerd
    Uit de mest- en mineralenprogramma's : Sturen op Nitraat; ontwikkeling en toetsing van nitraatindicatoren
    Boels, D. - \ 2006
    Wageningen : Alterra (Informatieblad / Alterra 398.107) - 2
    nitraat - stikstofbalans - stikstof - waterkwaliteit - landbouw - agrarische bedrijfsvoering - monitoring - indicatoren - nitraatuitspoeling - grondwaterkwaliteit - mestbeleid - mineralenboekhouding - nitrate - nitrogen balance - nitrogen - water quality - agriculture - farm management - monitoring - indicators - nitrate leaching - groundwater quality - manure policy - nutrient accounting system
    Nederland moet aan de doelstelling van EU-Nitraat Richtlijn voldoen en ondermeer een grondwaterkwaliteit realiseren die overeenkomt met een nitraatgehalte <50 mg/l. Er is een traject ingezet om N-verliezen te beperken, maar desondanks zouden vanaf 2003 voor de droge zandgronden mogelijk aanvullende maatregelen nodig zijn. Maatwerk werd voorzien, en daarom werd een systematiek bepleit om effecten van maatregelen af te meten aan verandering van het nitraatgehalte van het grondwater. Daarvan werd een verbeterde grondslag verwacht voorverder N-beleid, zouden individuele boeren op bedrijfsniveau locatiespecifieke maatregelen kunnen ontwikkelen, zouden drinkwaterbedrijven en regionale overheden op basis van metingen afspraken met boeren kunnen maken over maatregelen en zou informatie worden verkregen voor evaluatie van gebiedsgericht mestbeleid, als aanvulling op het landelijk meetnet mestbeleid. Het project Sturen op Nitraat werd gestart in 2000 om de mogelijkheden en bruikbaarheid te onderzoeken van methoden voor het bepalen van het nitraatgehalte. In dit Infoblad wordt ingegaan op de ontwikkeling van indicatoren en hun bruikbaarheid
    Ammonia emission and nutrient load in outdoor runs of laying hens
    Aarnink, A.J.A. ; Hol, J.M.G. ; Beurskens, A.G.C. - \ 2006
    NJAS Wageningen Journal of Life Sciences 54 (2006)2. - ISSN 1573-5214 - p. 223 - 234.
    pluimveehouderij - scharrelhouderij - emissie - ammoniak - eu regelingen - pluimveemest - mineralenboekhouding - poultry farming - free range husbandry - emission - ammonia - eu regulations - poultry manure - nutrient accounting system - volatilization
    Ammonia emission and nutrient load in outdoor runs of laying hens were measured at a commercial farm with an outdoor run for 3000 hens, and at an experimental farm with two outdoor runs, each for approximately 250 hens. Ammonia emission was recorded at 5, 10,15 and 20 m from the hen house, using the ventilated chamber technique. Nutrient load was determined by analysing the fresh droppings. The results show ammonia emission to decrease with increasing distance from the hen house. The average emission per hen was 2.0 mg h(-1) for the run of the commercial farm, and 0.95 and 0.86 mg h(-1) for the two runs of the experimental farm. The nutrient load within 20 m from the hen house exceeded the threshold value for nutrient supply from manure (170 kg N and 44 kg P per ha) by a factor 15 on both the commercial farm and the experimental farm. The results show that the ammonia emission from the outdoor run of laying hens was relatively small compared with the emission from the hen house and that the nutrient load in the outdoor run near the house by far exceeded maximum acceptable levels.
    Richtlijn uitspoeling nitraat vooralsnog niet haalbaar
    Haan, J.J. de; Geel, W.C.A. van - \ 2006
    Groenten en Fruit. Algemeen 2006 (2006)40. - ISSN 0925-9694 - p. 42 - 42.
    nitraatmeststoffen - nitraat - zandgronden - uitspoelen - richtlijnen (directives) - mineralenboekhouding - vollegrondsteelt - nitrate fertilizers - nitrate - sandy soils - leaching - directives - nutrient accounting system - outdoor cropping
    Stikstof bemesten op 75 procent van de gebruiksnorm beperkt de uitspoeling, maar op zandgrond wordt de nitraatrichtlijn voor grondwater dan nog overschreden. De stikstofnorm verscherpen is een optie, maar er zijn effectievere maatregelen om de nitraatrichtlijn niet te overschrijden. De vraag is alleen wie dat gaat betalen
    Bemesting en kwaliteit graskuil : Koeien & Kansen, 1997-2003
    Boer, D.J. den; Bakker, R.F. - \ 2006
    Lelystad : Animal Sciences Group (Koeien & kansen rapport 25) - 43 p.
    melkveebedrijven - graslandbeheer - stikstofmeststoffen - ruwvoer (roughage) - graskuilvoer - kuilvoerkwaliteit - mineraalgehalte - gewasopbrengst - bemesting - mineralenboekhouding - dairy farms - grassland management - nitrogen fertilizers - roughage - grass silage - silage quality - mineral content - crop yield - fertilizer application - nutrient accounting system
    Een daling van de stikstofbemesting heeft invloed op de opbrengst en op de kwaliteit van het gewonnen ruwvoer. In dit rapport is het effect van de dalende bemesting en van een gewijzigd graslandmanagement op de kuilkwaliteit en op de minerale samenstelling van de graskuilen beschreven
    Hoe efficiënt worden de mineralen benut in Koeien & Kansen
    Oenema, J. ; Aarts, H.F.M. - \ 2006
    Lelystad : Animal Sciences Group (Koeien & kansen 30) - 64
    melkveebedrijven - melkveehouderij - agrarische bedrijfsvoering - mineralen - stikstof - fosfor - gebruiksefficiëntie - mineralenboekhouding - dairy farms - dairy farming - farm management - minerals - nitrogen - phosphorus - use efficiency - nutrient accounting system
    Dit rapport beschrijft de efficiëntie waarmee de mineralen stikstof (N) en fosfor (P) worden benut op de 17 ‘Koeien & Kansen’-bedrijven gedurende zes jaren (1997/1998 t/m 2003). De bedrijven in ‘Koeien & Kansen’ hebben zich gecommitteerd aan een versnelde ontwikkeling van een duurzame bedrijfsvoering. Vanaf de start van het project, in 1999, was de belangrijkste doelstelling het versneld voldoen aan de MINAS-eindnormen. Daarom moet de mineralenefficiëntie worden verbeterd. Dit rapport beschrijft de ontwikkeling van en oorzaken van verschillen in efficiëntie
    Nutriënten waterproof akkerbouw 2005
    Haan, J.J. de; Geel, W.C.A. van; Verstegen, H.A.G. ; Smit, A.L. ; Achten, V.T.J.M. - \ 2006
    Lelystad : Praktijkonderzoek Plant & Omgeving B.V. (Informatieblad nutriënten waterproof 3) - 2
    akkerbouw - aardappelen - suikerbieten - maïs - teelt - waterbeheer - mineralenboekhouding - nutriëntenuitspoeling - arable farming - potatoes - sugarbeet - maize - cultivation - water management - nutrient accounting system - nutrient leaching
    Informatieblad Nutriënten Waterproof No. 3. In het project Nutriënten Waterproof wordt gewerkt aan innovaties, met name op het gebied van bemesting en nutriëntenbeheer. Dit informatieblad geeft enkele resultaten weer uit het project Nutriënten Waterproof voor de akker-bouwsector.
    Actualisatie van fosfaatgehalten en fosfaatafvoer van landbouwgewassen; een verkenning op basis van onderzoeksgegevens
    Ehlert, P.A.I. ; Middelkoop, J.C. van; Dekker, P.H.M. - \ 2006
    Wageningen : Alterra (Alterra-rapport 1348) - 91
    akkerbouw - graslanden - kunstmeststoffen - fosfaten - toedieningshoeveelheden - mineralenboekhouding - arable farming - grasslands - fertilizers - phosphates - application rates - nutrient accounting system
    Vanaf 2006 wordt een stelsel van gebruiksnormen van kracht. Op grasland mag dan 110 kg P2O5 ha-1 worden gebruikt en op bouwland 95 kg P2O5 ha-1. De gebruiksnormen worden gefaseerd aangescherpt tot evenwichtsbemesting in 2015. De bemesting is dan afgestemd op de fosfaatafvoer met (oogst)producten. Het beleidsvoornemen is om met generieke afvoernormen in te voeren. Dit kan een systematisch verschil geven met fosfaatafvoer gegevens gebaseerd op veldsituaties Gegevens van veldproeven zijn verzameld en onderzocht werd of daardoor systematische fouten worden geïntroduceerd. Vastgesteld werd dat het fosforgehalte in landbouwgewassen de laatste decennia wat daalde. Daar staat tegenover dat de drogestofopbrengsten toenamen hetgeen resulteerde in een netto toename van de fosfaatafvoer. Er zijn systematische afwijkingen van de voorgenomen gebruiksnorm bij evenwichtsbemesting. Indien echter rekening gehouden wordt met de gewasrotatie op bouwland en met het stikstofbemestingsniveau op grasland, dan zijn de verschillen beperkt. De fosfaatafvoer van gras bij een voldoende of ruim voldoende fosfaattoetand en een bij het bemestingsadvies passende stikstofbemesting is 98 kg P2O5 ha-1; gewassen op bouwland voeren gemiddeld 50 kg P2O5 ha-1 af. De fosfaatafvoer op gras is hoger dan tot nu toe werd aangenomen; de fosfaatafvoer op bouwland is gemiddeld lager
    De stikstofstromen bij Oosterhof nader bekeken
    Schröder, J.J. ; Eekeren, N.J.M. van; Oosterhof, D. - \ 2006
    Lelystad : Animal Sciences Group (Bioveem rapport 13) - 28
    biologische landbouw - melkveehouderij - agrarische bedrijfsvoering - dierlijke meststoffen - mestbehoeftebepaling - nitraten - mineralenboekhouding - organic farming - dairy farming - farm management - animal manures - fertilizer requirement determination - nitrates - nutrient accounting system
    Biologische melkveehouders zijn geïnteresseerd in de vraag of en tegen welke prijs zij mest zouden kunnen verkopen aan collega-akkerbouwers, zonder daarbij een wissel te trekken op de duurzaamheid van hun eigen melkveebedrijf. Het antwoord hierop wordt in de eerste plaats bepaald door de mate waarin de nutriënten die het bedrijf verlaten via melk en vlees (met name stikstof (N), fosfaat (P2O5) en kali (K2O)) of via verliezen naar de omgeving, voldoende worden gecompenseerd door de aanvoer van nutriënten met voer, strooisel en depositie en de binding van N door witte klaver. Er is geprobeerd deze vraag te beantwoorden voor het melkveebedrijf van Oosterhof. Daarvoor is een relatief éénvoudig N-stroomschema van het bedrijf opgesteld. Uit de berekening blijkt dat het bij het huidige niveau van zelfvoorziening, het huidige klaveraandeel en mogelijk hoge ammoniakverliezen bij toedienen (waarop de kans groot is bij gebruik van bovengrondse toedieningsapparatuur), niet verstandig is om drijfmest af te voeren. Zelfs zonder mestafvoer is de fosfaat- en de kaliaanvoer maar net in evenwicht met de afvoer (Scenario 1). Wanneer de kans op ammoniakverlies kleiner wordt gemaakt door gebruik van een sleepvoet en/of de klaverbezetting op het bedrijf toeneemt, nemen de mogelijkheden voor mestafvoer toe (Scenario¿s 2-4). In dat geval is compensatie met kunstmest-P en -K zeer zeker nodig. Om de kosten te dekken die daarmee verband houden (onder verrekening van bespaarde mestuitrijdkosten), moet ¿ 8-19 per m3 mest worden ontvangen. Naarmate de wens bestaat het vee meer met voer van eigen bodem te voeden (minder krachtvoer-N, grotere zelfvoorzieningsgraad), is een grotere hoeveelheid effectief beschikbare minerale bodem-N nodig. Bij weinig klaver en/of hoge N-verliezen tijdens het uitrijden lijkt dat alleen te lukken door een wissel op de Nbodemvoorraad te trekken door, bijvoorbeeld, het scheuren van grasland (Scenario¿s 5-7). Alleen bij veel klaver in combinatie met lage N-verliezen tijdens het toedienen van mest ontstaat opnieuw ruimte voor mestafvoer (Scenario 8). In dat geval is de af te voeren hoeveelheid mest klein zodat de vaste kosten van het strooien van de kunstmestcompensatie sterker doorwerken in de berekende prijs per m3 mest; bij scenario 8 loopt de te ontvangen prijs per m3 dan ook op tot ¿ 35. In dat scenario kan per ha circa 3 m3 mest worden afgevoerd en dient de mestopbrengst volgens voorgaande berekening per ha dus ruim ¿ 100 te bedragen, waarvan ¿ 90 ter dekking van de kosten voor het uitrijden van Gafsa en patentkali. Omdat scenario¿s 5-8 überhaupt een P- en Ktekort kennen, ongeacht het afvoeren van mest, is het niet zuiver de uitrijdkosten volkomen in rekening te brengen bij degene die mest zou willen aankopen.
    Bemesten binnen nieuwe mestwetgeving kán
    Pronk, A.A. ; Abeelen, E. van; Nouwens, F.H.C. - \ 2006
    De Boomkwekerij 19 (2006)21. - ISSN 0923-2443 - p. 8 - 9.
    mest - wetgeving - normen - dierlijke meststoffen - kunstmeststoffen - landbouwbeleid - agrarische bedrijfsvoering - boomkwekerijen - mineralenboekhouding - Nederland - manures - legislation - standards - animal manures - fertilizers - agricultural policy - farm management - forest nurseries - nutrient accounting system - Netherlands
    Kan de bemesting binnen de nieuwe mestwetgeving goed worden uitgevoerd? Deze vraag houdt menig boomkweker bezig. Kweker Louis van de Broek kan de vraag positief beantwoorden. Bij deze deelnemer aan 'Telen met toekomst' is de gerealiseerde bemesting in 2004 vergeleken met de nieuwe normen
    Stikstof in rijen geeft lucht binnen mestwet
    Ruijter, F.J. de - \ 2006
    Groenten en Fruit. Algemeen (2006)3. - ISSN 0925-9694 - p. 30 - 31.
    aardbeien - cultuurmethoden - stikstofmeststoffen - eu regelingen - wetgeving - milieuwetgeving - onderzoek - toegepast onderzoek - proeven op proefstations - vollegrondsteelt - bemesting - mineralenboekhouding - strawberries - cultural methods - nitrogen fertilizers - eu regulations - legislation - environmental legislation - research - applied research - station tests - outdoor cropping - fertilizer application - nutrient accounting system
    Onderzoek naar mogelijkheden om de stikstofbemesting bij de teelt van aardbeien binnen de toegestane normen in de nieuwe mestwet (2006) te houden
    Reflecties op regionaal programma NIMF : samenhang, samenwerking en regie
    Kuipers, A. - \ 2005
    Wageningen : Agro Management Tools (Rapporten / Agro Management Tools nr. 29) - 21
    agrarische bedrijfsvoering - evaluatie - samenwerking - programma - mineralen - mineralenboekhouding - bedrijfsvoering - farm management - evaluation - cooperation - programs - minerals - nutrient accounting system - management
    Andere maatstaven voor nitraatuitspoeling dan Minas met name lastig voor zandbedrijven
    Dijk, W. van; Enckevort, P.L.A. van; Schoot, J.R. van der - \ 2005
    Kennisakker.nl 2005 (2005)1 juli.
    bemesting - nitraat - normen - bodemtypen - mineralenboekhouding - akkerbouw - uitspoelen - fertilizer application - nitrate - standards - soil types - nutrient accounting system - arable farming - leaching
    Op de meeste akkerbouwbedrijven zijn de Minasnormen goed haalbaar. Eerdere studies hebben dat uitgewezen. Het is echter de vraag of op droge zandgronden met Minas de EU-nitraatrichtlijn wel wordt gehaald. Met alternatieven, zoals een uitgebreidere N-balans of meting van de hoeveelheid minerale bodem-N na de oogst of in de late herfst, is het een stuk lastiger om te voldoen aan de gestelde streefwaarden. Dit blijkt uit de volgende evaluatie.
    Teelthandleiding korrelmais en Corn Cob Mix (CCM) - bemesting
    Brink, L. van den; Groten, J.A.M. - \ 2005
    Kennisakker.nl 2005 (2005)15 maart.
    akkerbouw - maïs - zea mays - bemesting - mineralenboekhouding - teelthandleidingen - arable farming - maize - zea mays - fertilizer application - nutrient accounting system - cultivation manuals
    De bemesting van korrelmaïs, CCM en MKS komt grotendeels overeen met die van snijmaïs. Voor de bemestingsadviezen wordt dan ook verwezen naar http://www.handboeksnijmais.nl/. Er zijn echter voor de situatie van twee of meer jaren achter elkaar telen van het gewas wel enkele aanpassingen nodig. Dit hangt samen met het feit dat alleen de kolf en hoogstens een klein gedeelte van de vegetatieve delen geoogst worden, waardoor de nutriëntenonttrekking aanzienlijk lager is dan bij snijmaïs. In een tabel zijn deze verschillen zien.
    Afnemende bemesting en toch hoge voederwaarde en goede kuilkwaliteit
    Boer, D.J. den; Bakker, R. - \ 2005
    Nieuwsbrief Koeien & Kansen 2005 (2005)18. - p. 3 - 3.
    melkveehouderij - graslandbeheer - stikstofmeststoffen - ruwvoer (roughage) - graskuilvoer - kuilvoerkwaliteit - mineraalgehalte - gewasopbrengst - bemesting - mineralenboekhouding - dairy farming - grassland management - nitrogen fertilizers - roughage - grass silage - silage quality - mineral content - crop yield - fertilizer application - nutrient accounting system
    De stikstofgift op grasland is, als gevolg van MINAS, in de periode 1999–2003 sterk verminderd. Hierdoor daalde het ruweiwitgehalte in graskuil. Ondanks deze daling zijn de deelnemers van Koeien & Kansen erin geslaagd kuilen te winnen van goede kwaliteit met een hoge voederwaarde. Hoe hebben ze dit aangepakt en hoe is dit nog verder te verbeteren? En hoe staat het met de voorziening met mineralen en spoorelementen?
    Check title to add to marked list
    << previous | next >>

    Show 20 50 100 records per page

     
    Please log in to use this service. Login as Wageningen University & Research user or guest user in upper right hand corner of this page.