Staff Publications

Staff Publications

  • external user (warningwarning)
  • Log in as
  • language uk
  • About

    'Staff publications' is the digital repository of Wageningen University & Research

    'Staff publications' contains references to publications authored by Wageningen University staff from 1976 onward.

    Publications authored by the staff of the Research Institutes are available from 1995 onwards.

    Full text documents are added when available. The database is updated daily and currently holds about 240,000 items, of which 72,000 in open access.

    We have a manual that explains all the features 

    Current refinement(s):

    Records 21 - 40 / 111

    • help
    • print

      Print search results

    • export

      Export search results

    Check title to add to marked list
    Platform for resource management : case studies of success or failure in Benin and Burkina Faso
    Dangbegnon, C. - \ 1998
    Agricultural University. Promotor(en): N.G. Röling; A. Blum. - S.l. : Dangbegnon - ISBN 9789058080059 - 311
    natuurlijke hulpbronnen - bedrijfsvoering - sociale verandering - sociale ontwikkeling - sociaal milieu - economische situatie - benin - burkina faso - natural resources - management - social change - social development - social environment - economic situation - benin - burkina faso

    The present book focuses on platforms for (natural) resource management. It analyses various case studies in Benin and Burkina Faso. Conditions for collective resource management in conflict and interdependent situations are the most critical issues. The present study raises the importance of socio-economic sustainability. It aims at incorporating social perspective within economic growth by focusing on stakeholders needs and by learning with them to respond to evolving conditions.

    The present book is based on three main parts. After an introductory chapter (chapter 1), the first part discusses the perspectives and methodologies used to carry out the present study. The second part analyses six case studies, and the third part presents a synthesis and the main conclusions.

    Part one: perspectives and methodologies
    In part one, perspectives and methodologies used to carry out the research are developed. First, resource management problems are elaborated. They cover several dimensions: social dilemmas in interdependent resource use situations, and social and ecological crises. Collective action and platforms are the puzzles of effective resource management in face of these problems. These two notions are the central points of my argumentation if conditions for sustainably managing natural resources is to be realized.

    The fact that resource management problems unravel two different assets, the social (stakeholders) and the natural (ecosystems), I have used 'coupled systems thinking' to elaborate perspectives with respect to resource management (chapter 2). Based on this notion, 'hard system thinking' is applied to conceptualize ecosystems for the purpose of resource management. 'Soft system' is also applied as a form under which we organize our attempt to reach common appreciation of problematic situations. These perspectives enable me to develop the notions of platform, social learning to cope with both ecosystem and social dynamics, and the facilitation of change in resource management (communicative intervention, incentives, support institutions, and policy contexts). Having elaborated my perspectives for the present study, I could define first, the following problem statement:

    "The extent to which the perspectives elaborated, help develop theories, practices and ideas, in the particular contexts of resource use in Benin and Burkina Faso, for the facilitation of adaptive resource management in various attempts to enhance regenerative practices and sustainable development in ecosystems".

    Second, I define the following research questions:

    • To what extent can various resource management situations from Benin and Burkina Faso, be analyzed?
    • What are the factors that affect the success or failure of the various resource management situations analyzed?
    • Can concrete and fresh theories, concepts and ideas, be identified to support the facilitation of deliberate adaptive resource management interventions towards greater sustainability?

    The methodologies of the present study (chapter 3) involve a scientist's curricula for discovery learning and the concrete research methodology. Case study research approach, grounded theory and comparative study are used. Exploratory research is done to gain novel and fresh arguments that contribute to the scientific and public debate with respect to resource management practices.

    Part two: case studies
    Six case studies were carried out (four in Benin and two in Burkina Faso). The first case study (chapter 4) deals with fishery resource management, specifically Lake Aheme in Benin. An analysis of the evolution of the platform for Lake Aheme's resource management is done from the pre-colonial period to the recent democratization process in Benin. The major conclusion from the Lake Aheme case is that, sustainability is an emergent property of a soft system, which means that the impasse noticed in the management of the lake can only be broken if two conditions are satisfied. On the first hand, collective action is effective for regulation, mutual control and monitoring. On the other hand, a platform is developed for governing the lake and resolving conflicts.

    The second case study (chapter 5) deals with rangeland resource management within the Chabe community in Benin. Two situations are compared: the local arrangement in Savè area and the implementation of the Appui-Conseil for collective rangeland resource management. The first situation reveals that, a lack of decision making capacity and concerted action, and an absence of organizations and institutions for resource management, affect failures. In the second situation, a negotiated agreement and concerted action led to the development of a platform. The major conclusion from this case study is that, barriers to collective rangeland resource management can be overcome if different categories of stakeholders adopt collective action, develop platforms for decision-making, monitoring, sanctions and exclusion at the level of gaa, villages and regions.

    The third case study (chapter 6) presents watershed development problems with two ethnic groups, the Adja and Mahi people in Benin. The critical issue here is the extent to which scaling up watershed development from the level of farms to the watershed for intervention, is effective. This implies the need to develop inter-village perspectives. Within both the ethnic groups, the absence of consistent property right institutions was a barrier for watershed development. Platforms for pooling a systematic treatment of micro-watersheds towards the watershed development based on inter-village structuration (scaling up) did not yet emerge in Mono. A reason was the nonexistence of local organizations that could strengthen this process. In Ouèssè, the creation of the Union Inter-Villageoise pour la Gestion des ressource Naturelles (UIGREN) also called SEDOKU, was a platform at the level of the region of Mahi people. The success of the scaling up process was due to existing organizations and a collective learning path adopted by the intervening agency.

    Resource-flow management to improve soil fertility by a women's group is analyzed in the fourth case study (chapter 7). The analysis considers two different contexts: before, and during democratization process in Benin. Resource-flow management can be effective only if successful collective action is maintained to provide public goods (e.g., infrastructures, the group itself). A major conclusion for this case study is that, a shift in the political system of Benin, has some implications for making grass-root development processes more dynamic. Many opportunities such as credit, training, exchange of experience, enable the maintenance of the group, and in turn, collective action for resource management.

    The fifth case study (chapter 8) shows the evolution of forestry problems from a purely indigenous regulation to the recent intervention of the PNGT and co-management practices in Burkina Faso. This case study reveals that, the evolution of the platform is sensitive to ownership issues concerning the Maro forest. This case involves both public goods (e.g., fire break) and common goods (e.g., trees). Co-management practices, exclusion of free-riders and monitoring, enable collective action and platforms for regenerating the Maro forest.

    The gestion des terroirs applied in a physical planning process to enable the creation of a zone for herding and tree planting, is analyzed in the sixth case study (chapter 9). The main issue was the aménagement of a zone sylvo-pastorale . The need to initiate this aménagement emerged from severe problems such as crop damages due to the transhumant herders, and clashing interests among herders, the native Bobo and the migrant Mossi. Perceived interdependence among these stakeholders was a driving factor for successful collective action and platform development for the aménagement of a zone sylvo-pastorale . This interdependence has become visible through repeated conflicts between herders and crop-farmers. However, the case study reveals that the management of the zone sylvo-pastorale will require new roles such as monitoring, conflict resolution, and mediation for professionals.

    Part three: synthesis and conclusions
    Many propositions and concrete ideas are pulled out with respect to resource management (chapter 10). They are addressed to resource management problems, social learning, and the facilitation of changes. Crises in ecosystems are triggers of social learning by stakeholders and intervening agencies. The facilitation of change goes beyond transfer of technology, advisory work and information support services, and extension which focuses on solution of specific problems. The case studies acerbate the importance of collective action and platforms to realize a successful collective resource management. Collective action means that individual action are consistent norms, rules, etc., which are collectively agreed upon. Collective action can be expressed through the willingness of many stakeholders to act beyond their individual interest, maybe because of stimuli from their environment. Conditions for successful collective action are: perceived interdependence with respect to resource management; mutual benefits; perceived externalities within resource management activities; risk sharing, tontine and increasing negotiation power; and trust in social capital for resource management. The platform notion is dynamic, heuristic and sensitive to the boundary problem within ecosystems under siege for resource management. Conditions identified for the functioning of effective platforms are: collective action, representation at the appropriate ecosystem level, quality of leadership, possibilities to meet, capacity for implementing mechanisms for concerted action and conflict resolution, stakeholders are the main concern for the functioning of operational platforms, and possibilities for continual learning for adaptability. The present study explains adaptive resource management concept. A major conclusion (chapter 11) is that adaptive resource management is different from conventional technology development. Sustainability with respect to resource management depends on collective action, trust in resource management institutions, decision making capacity, quality of leadership, management capacity and policy contexts. Implications of adaptive resource management for planning are discussed. Practical recommendations are suggested. They are addressed to the role of governments, local communities, and effectiveness of adaptive resource management.

    Leefbaarheidseffectrapportage. Leefbaarheid niet langer een blinde vlek in de besluitvorming.
    Boomars, L. ; Hidding, M.C. - \ 1997
    Wageningen : Wetenschapswinkel (Rapport / Wetenschapswinkel 135) - ISBN 9789067545037 - 71
    levensomstandigheden - ruimtelijke ordening - plattelandsplanning - plattelandsontwikkeling - landgebruik - bedrijfsvoering - overheidsbeleid - grondbeleid - landgebruiksplanning - milieu - milieueffect - milieueffectrapportage - sociaal milieu - nederland - sociografie - sociale situatie - living conditions - physical planning - rural planning - rural development - land use - management - government policy - land policy - land use planning - environment - environmental impact - environmental impact reporting - social environment - netherlands - sociography - social situation
    Arid ways : cultural understandings of insecurity in Fulbe society, Central Mali = Leven met droogte : culturele expressie van onzekerheid bij de Fulbe in Centraal - Mali
    Bruijn, M. de; Dijk, H. van - \ 1995
    Agricultural University. Promotor(en): F. von Benda-Beckmann; A. de Ruijter; W.E.A. van Beek; A. van Maaren. - Amsterdam : Thela - ISBN 9789055380138 - 547
    sociale antropologie - sociale verandering - sociaal milieu - sociale ecologie - mens - milieu - mali - nomadisme - primitieve volkeren - zigeuners - sociografie - sociale situatie - social anthropology - social change - social environment - human ecology - man - environment - mali - nomadism - primitive peoples - gypsies - sociography - social situation - cum laude

    You can obtain a copy of this thesis through your local bookstore or directly from:
    Thela Thesis, Prinseneiland 305, 1013 LP Amsterdam.

    Deze studie is het verslag van bijna twee jaar veldwerk bij de Fulbe van Centraal Mali, meer in het bijzonder de Fulbe die een gebied bewonen ten zuiden van de bergketen tussen het Bandiagara plateau en Mont Hommbori. Lokaal wordt het gebied de Hayre genoemd, wat bergen of stenen betekent in het Fulfulde, de taal van de Fulbe (zie kaart 1.2). Dit gebied behoort tot de Sahel, een enorme strook land die zich uitstrekt van de Atlantische Oceaan naar het oosten van het Afrikaanse continent. Deze regio wordt gekenmerkt door een semi-aride klimaat. De neerslag is tussen de 300 en 600 mm per jaar, en is geconcentreerd in één seizoen. Het overgrote deel van de neerslag valt in de drie zomermaanden. De rest van het jaar wordt het klimaat gekenmerkt door het ontbreken van regenval, hoge temperaturen en een lage luchtvochtigheid. Daarbij zijn de klimatologische omstandigheden aan grote variaties onderhevig. Hierdoor zijn periodieke droogtes, mislukte oogsten, massale sterfte van vee en hongersnood regelmatig terugkerende verschijnselen. De vijfentwintig jaar sinds 1968 worden daarbij gekenmerkt door een lagere dan normale regenval, waardoor de bevolking van de Sahel keer op keer door rampen werd getroffen.
    De Fulbe hebben een lange geschiedenis in het gebied. De periode van hun eerste binnenkomst is onbekend, maar in historische bronnen worden zij al genoemd als aanwezig in de Gurma, het gebied in de bocht van de Niger, in de 16 eeeuw. In deze tijd vestigden zij zich tussen reeds aanwezige meer sedentaire bevolkingsgroepen, die leefden van akkerbouw, jacht en verzamelen. In de 18 eeeuw waren er volgens orale tradities enige tendensen naar politieke centralisatie in de Fulbe samenleving in de Hayre in de vorm van een erfelijk politiek leiderschap over de regio. Ook zou het eerste contact met de Islam uit deze periode dateren. In de 19 eeeuw kreeg de politieke structuur van het (kleine) Fulbe vorstendom in de Hayre vastere vorm binnen het kader van het Maasina rijk (1818-1862), een door Fulbe gesticht en op Islamitische grondslag gevormd rijk, dat als kerngebied de Binnendelta van de Niger had, maar zich ook uitstrekte over de niet overstroomde gebieden ten oosten (Gurma) en ten westen (Mema) van de Binnendelta. De economie van de Fulbe in het Maasina rijk berustte voor een groot deel op het houden van rundvee. Vandaar dat het noodzakelijk was om in het regenseizoen, als de Delta overstroomt, over gronden voor het weiden van de kuddes rundvee te beschikken. Dit maakte controle over de buitengebieden onvermijdelijk, ook in verband met groepen Tuareg, die van tijd tot tijd strooptochten ondernamen in de regio. Binnen deze politieke constellatie bleef de Hayre enigszins autonoom. Wel werd de organisatie van landgebruik en de politieke hiërarchie gemodelleerd op die van het Maasina rijk. De sociale structuur, de onderverdeling van de Fulbe samenleving in functionele en hiërarchisch geordende groepen, kreeg in deze tijd min of meer haar uiteindelijke vorm, alsmede de hieraan gekoppelde identiteiten.
    Aan de top van het Fulbe vorstendom stond de politieke elite (Weheebe). Zij vormde het politiek en militair leiderschap. Zij werden hierin bijgestaan door de Islamitische geestelijkheid (Moodibaabe) en een groep raadgevers, annex handelaars (Jawaambe). Daarnaast bestond er een groep van ambachtslieden (Nyeeybe), die tevens een rol vervulden als lofzangers (griots genaamd in de franstalige literatuur). De economische basis van de samenleving werd gevormd door de (semi- )nomadische pastoralisten' (Jallube), die tevens een belangrijke bijdrage leverden aan de militaire kracht van het vorstendom. Al deze groepen samen vormden het vrije deel van de Fulbe samenleving, de nobele klasse. Aan de onderkant van de samenleving stonden de slaven (Maccube), die akkerbouw bedreven voor de nobele klasse. Zij kunnen worden onderverdeeld in twee groepen. Namelijk de bevolking die van oudsher het gebied bewoonde en een bestaan vond in de akkerbouw en tot horige gemaakt werd door de elite, en de krijgsgevangenen die slaaf werden gemaakt, en direct te werk werden gesteld op de akkers van de elite en bij hun huishouding hoorden. Na hun bevrijding ondergingen de slaven een naamsverandering. Nu staan zij bekend als de Riimaybe. Gedurende de periode van het Maasina rijk begon de spreiding van Islam op het platteland en werd de basis gelegd voor het normatieve kader van de Fulbe cultuur waarbinnen pastorale ideologie en Islam in een dialectische relatie tot elkaar staan. Deze maatschappelijke onderverdeling niet de daarbij behorende ideologische en bij de identiteit behorende attributen bestaat tot op de dag van vandaag.
    Met de verzwakking van het Maasina rijk na 1853 nam de politieke onzekerheid in de Hayre toe, met als resultaat dat de intensiteit van de strooptochten van de Tuareg, en de druk van de politieke elite op de bevolking toenam. Als een reactie hierop ontstond er een rivaliserende politieke eenheid in het oosten van het vorstendom. Na de machtsovername in Maasina door de Futanke onder leiding van El Hadj Umar Tall in 1862 werd op basis van deze politieke eenheid een nieuw vorstendom gecreëerd, Booni genaamd. Tot aan de koloniale verovering in 1893 en enige tijd daarna bleef de politieke situatie erg onzeker. Alle bevolkingsgroepen in de Gurma, Tuareg, Futanke, Fulbe, Mossi, ondernamen van tijd tot tijd strooptochten om hun vorstendommen van slaven en vee te voorzien. Pas rond 1920 verkreeg het Franse koloniale bestuur volledige controle over het gebied.
    Het koloniale bestuur liet de politieke structuur van de vorstendommen aanvankelijk grotendeels intact. De politieke leiders werden verantwoordelijk gemaakt voor de inning van de belastingen en de uitvoering van een aantal bestuurlijke taken. Hierdoor nam de sociale afstand tussen de politieke elite en de pastoralisten toe. Slavernij werd afgeschaft, maar in de praktijk verkregen veel slaven pas na de Tweede Wereldoorlog de zeggenschap over hun eigen bestaan terug. De semi-nomadische pastoralisten (Jallube) lieten hun zaken met het bestuur behartigen door de Weheebe. In de jaren dertig begon het Franse bestuur zich meer en meer te bemoeien met de economie. De Hayre en de Gurma werden vooral gezien als geschikt voor de produktie van slachtvee voor de export. Investeringen in het gebied hadden dan ook voornamelijk tot doel de produktie en vermarkting van slachtvee te bevorderen. In de periode na de onafhankelijkheid nam de bemoeienis van de overheid en de internationale gemeenschap met de regio toe, vooral na de catastrofale droogte van 1971-1973. Dit leidde tot nieuwe investeringen in de veehouderij, en een uitbreiding van het overheidsapparaat, maar niet tot een substantiële verbetering van de sociaal-economische positie van de bevolking.
    Geografisch kan het gebied onderverdeeld worden in drie zones (zie ook bijgevoegde losse kaart). l- De bergen die spaarzaam zijn begroeid. Deze worden bevolkt door mensen die voornamelijk leven van sedentaire akkerbouw, Sonrai, Dogon, en vroegere slaven (Riimaybe) van de Fulbe, aangevuld met een paar kleine groepen semi-nomadische pastoralisten. 2- De vlakte aan de voet van bergen, voornamelijk begroeid met dicht struikgewas met hiertussen open ruimtes afgewisseld met hier en daar een meer open type vegetatie vlak bij de bergen. Deze zone wordt vanouds bewoond door de sedentaire strata van de Fulbe samenleving, de Weheebe, de politieke elite, de Moodibaabe, de Islamitische elite, en Riimaybe, de vroegere slaven. Dit gebied is vooral geschikt voor het weiden van geiten en kamelen, maar niet voor rundvee en schapen, vanwege het goeddeels ontbreken van een kruiden vegetatie. Water is niet beschikbaar in dit gebied gedurende een groot gedeelte van het droge seizoen van oktober tot juni. 3- Op ongeveer 30 kilometer van de bergen gaat deze strook abrupt over in een totaal ander landschapst)rpe, namelijk zandduinen, begroeid met een savanne vegetatie, waarin kruiden en met name eenjarige grassen dominant zijn. Dit gebied is geschikt voor het weiden van rundvee, en schapen en voor het bedrijven van akkerbouw van voornamelijk gierst. Ook hier vormt water een belangrijke beperkende factor voor exploitatie buiten het regenseizoen. Alleen in de overgangsgebied tussen het bos- en het weidegebied is voor een langere periode water aanwezig, die meer permanente exploitatie van het gebied mogelijk maakt.
    Het onderzoek speelde zich af op een aantal lokaties. Het overgrote deel van het veldwerk speelde zich af in Serma, een groep van kampen van de semi-nomadische pastoralisten (Jallube) rondom een dorpje van vroegere slaven (Riimaybe) die zich daar in de loop van de koloniale tijd hebben gevestigd na hun bevrijding. Deze nederzetting bevindt zich in bovengenoemde overgangsgebied. De hoofdstukken die betrekking hebben op het heden (hoofdstuk 3 t/m 14), zijn gebaseerd op de gegevens die zijn verzameld op deze lokatie, alsmede een aantal andere lokaties in de regio, waar we korte bezoeken aan brachten. Om een goed inzicht te krijgen in de historische wording van de Fulbe samenleving in de Hayre werd additioneel veldwerk verricht in Dalla, de hoofdplaats van het oudste vorstendom van de Fulbe in de Hayre. Dalla wordt voornamelijk bewoond door leden van de politieke elite (Weheebe), de Islamitische elite (Moodibaabe), de handelsklasse (Jawaambe) en de ambachtslieden (Nyeeybe) alsmede hun Riimaybe. In Dalla werden orale tradities verzameld, gegevens met betrekking tot landgebruik in de prekoloniale tijd, en documenten met betrekking op het Maasina rijk en het rijk van de Futanke. Daarnaast werd archiefonderzoek verricht in de nationale archieven van Mali in de hoofdstad Bamako, en in 1993 in de nationale archieven van Frankrijk in Parijs. De voornaamste resultaten van dit historisch onderzoek zijn vastgelegd in hoofdstuk 2.
    De situatie in de Hayre, zoals wij die aantroffen van maart 1990 tot februari 1992 had alle kenmerken van een zware crisis. Niet alleen hadden de mensen in Dalla en Serma geleden onder de droogtes van de laatste twee decennia, maar ook waren zij de meeste van hun rijkdommen in de vorm van vee en graanreserves kwijt geraakt. In de tachtiger jaren hadden de inwoners van Serma slechts éénmaal een voldoende gierstoogst kunnen binnenhalen. Hun grootste rijkdom, de veestapel, was in de droogte van 1983-1985 massaal omgekomen, naa schatting van officiële instanties 75% van het totaal. Na deze ramp was de situatie niet beter geworden, vanwege de mislukte oogsten, de hoge graanprijzen, en de hoge migratie van vooral jonge mensen uit het gebied. De hoge graanprijzen leidden ertoe dat mensen van hun sterk verkleinde veestapel nog meer vee moesten verkopen om in leven te blijven. Op deze wijze kwamen ze in een spiraal van verarming terecht. Zelfs de rijkeren in de samenleving hadden moeite zich van voldoende eten te voorzien, laat staan de armen die vaak in een situatie van chronisch voedseltekort verkeerden. Door deze verarming hadden bovendien velen besloten te vertrekken, waardoor de sociale infrastructuur, bijvoorbeeld in de vorm van netwerken van verwanten, ontwricht was. De meest kwetsbare mensen (vrouwen, ouderen, kinderen, zieken) bleven vaak achter zonder adequate verzorging. Hulp van buitenaf was nagenoeg afwezig. Migranten kwamen vaak in een moeilijke situatie terecht en ondersteuning van verwanten in het oorsprongsgebied behoorde niet tot de mogelijkheden. Ontwikkelingsprogramma's in de regio drongen niet door tot de pastorale bevolkingsgroepen. Pogingen van de veterinaire dienst om een weideverbeteringsprogramma uit te voeren leidden tot een vergroting van de ongelijkheid en een beperking van de flexibiliteit van de pastoralisten en niet tot enige verbetering van de ecologische omstandigheden. De crisis uitte zich ook in mentale of ook wel existentiële onzekerheid, omdat veel mensen zich door de crisis genoodzaakt zagen activiteiten te ondernemen die in strijd waren met hun identiteit en ideologie. Deze situatie leidde ook tot snelle sociale veranderingen, waardoor de positie van de zwakkeren, vrouwen, ouderen, kinderen, nog problematischer werd dan zij al was.
    Het centrale doel van deze studie is het beschrijven van de wijzen ( arid ways ) waarop agro-pastorale Fulbe in Centraal Mali omgaan met ecologische, sociale en politieke onzekerheden, die een zo belangrijke rol spelen in hun bestaan. Meer specifiek richt de studie zich op het dynamische samenspel tussen ecologische en historische realiteiten, waarbinnen ecologische, sociale en politieke onzekerheden hun vorm krijgen, de wijzen waarop mensen omgaan met deze onzekerheden in de vorm van het gebruik en beheer van natuurlijke en sociale hulpbronnen, en de culturele expressies van deze contextuele factoren en de ontwikkelde strategieën in de Fulbe samenleving ( cultural understandings ) in de vorm van normen en waarden, regels ten aanzien van toegang tot hulpbronnen, religie, ritueel, orale tradities etc. Uitgangspunt van de studie is dat in een situatie van chronische en vaak grote onzekerheid ten aanzien van de basis van het bestaan zelf, een dynamisch begrip van cultuur, ecologische omstandigheden, en handelen gehanteerd moet worden. Praktisch gezien betekent dit dat de startpunten van analyse in deze studie de dagelijkse realiteiten en de dilemma's zijn, waarvoor men zich gesteld ziet in de Fulbe samenleving in Centraal Mali bij het zoeken naar oplossingen voor de onzekerheden in het bestaan. Op ieder moment is een terugkerend thema de relatie tussen flexibiliteit en controle en begrip van de situatie, context en gebeurtenis, verandering en continuïteit, systeem en variabiliteit, norm en praktische realiteit, actor en structuur. Daarom zijn alle in deze studie behandelde vraagstukken in essentie historisch van aard, omdat deze dagelijkse realiteiten en dilemma's altijd een plaats hebben in een historische en ruimtelijke context.
    Dit heeft enige methodologische consequenties voor de studie van pastorale samenlevingen en meer in het algemeen samenlevingen in semi-aride gebieden. Onzekerheid moet als een inherent kenmerk van pastorale manier van leven gezien worden. Onzekerheid bedreigt de pastoralist niet alleen in de zin dat droogte en veeziektes het voortbestaan van zijn kudde bedreigen, en dus ook dat van de pastoralist, maar deze onzekerheid wordt vergroot door het feit dat door het beschermen van gedomesticeerd vee tegen predatie en natuurlijke sterfte, de aantallen vee te groot kunnen worden, waardoor een droogte, een epidemie een veel groter effect heeft op de aantallen vee, dan onder natuurlijke omstandigheden. Een tweede bron van onzekerheid is dat bijna geen enkele pastoralist kan bestaan zonder een aanvulling van plantaardig voedsel op zijn dieet. Daarom moeten pastoralisten hetzij in ruilrelaties treden met de sedentaire buitenwereld, hetzij relaties van politieke en militaire dominantie over deze buitenwereld creëren, nl. over sedentaire landbouwers, hetgeen een bedreiging vormt voor de flexibiliteit van de pastorale levenswijze. Ten derde is een essentiële voorwaarde voor de pastorale levenswijze toegang tot voldoende natuurlijke hulpbronnen om de veestapel van voldoende voedsel en water te kunnen voorzien. Omgekeerd, vormen deze drie voorwaarden voor de pastorale familie en mutatis mutandis voor de pastorale samenleving drie fundamentele bronnen van onzekerheid, niet alleen ecologische onzekerheden moeten worden opgelost, maar ook economische (graan) en politieke (toegang tot hulpbronnen) en uiteindelijk ook sociale onzekerheden (wat te doen bij schaarste). Het moge duidelijk zijn dat er een grote samenhang bestaat tussen wat er gebeurt in het ene domein en de consequenties daarvan in het andere domein.
    In deze studie worden deze meervoudige onzekerheden uitgewerkt in drie thema's: lgebruik en beheer van natuurlijke hulpbronnen; 2- toegang tot natuurlijke hulpbronnen; en 3- sociale onzekerheid. In ieder van deze domeinen is de rol van onzekerheid cruciaal. Een onderzoeksbenadering gedefinieerd vanuit onzekerheid zal daarom niet de regelmatigheid, wetmatigheid, of de systeem karakteristieken van sociale en ecologische verschijnselen als uitgangspunt nemen, maar daarentegen juist de variabiliteit, instabiliteit en meervoudigheid. Concreet betekent dit dat in de studie van gebruik en beheer van natuurlijke hulpbronnen de beslissingen van individuen centraal zullen staan, de variatie in hun reacties op al die vormen van onzekerheid, en de diversiteit en variabiliteit van agrarische produktie. Gezien de nadruk op verschillen tussen actoren en de variabiliteit in produktie omstandigheden, niet alleen in tijd, maar ook in ruimte, zijn wetten en regels met betrekking tot toegang tot natuurlijke hulpbronnen van cruciaal belang om aan al die individuele variabiliteit een plaats te bieden. Deze complexen van regels en normen, worden daarom geanalyseerd vanuit een uitgangspunt waarin pluraliteit voorop staat. Hetzelfde geldt grosso modo ook voor degenen die zodanig verarmd zijn omdat of waardoor ze geen toegang meer hebben tot natuurlijke hulpbronnen. Allerlei sociale hulpbronnen worden aangeboord om met deze sociale onzekerheid om te gaan. Ook hier staat pluraliteit voorop. Immers geen mens is gelijk aan de ander. Bovendien mag verwacht worden dat in een situatie van grote onzekerheid en snelle veranderingen, sociale hulpbronnen in de vorm van netwerken van verwanten, instituties met betrekking tot herverdeling van voedsel etc. aan een net zo snel veranderings- en differentiatieproces onderhevig zullen zijn.
    Het eerste deel van het boek bestaat uit één hoofdstuk, en heeft tot doel de geografische en historische achtergrond van de onderzoeksregio en de behandelde onderzoeksvragen te schetsen. In dit (lange) hoofdstuk wordt de samenhang geschetst tussen de fluctuerende klimatologische omstandigheden, lokale politieke structuren, en de hiermee geassocieerde normen en waarden, en grotere regionale politieke structuren zoals het Maasina imperium, het koninkrijk van de Futanke, de koloniale staat, en de onafhankelijke staat Mali. Met deze beschrijving worden twee doelen gediend. Ten eerste geeft het een historische verklaring van de huidige situatie in de Fulbe samenleving. Ten tweede geeft het inzicht in de dynamiek van de politieke, sociale en ideologische scheidslijnen in de Fulbe samenleving die tot op de dag van vandaag van groot belang zijn.
    Het tweede deel van het boek behandelt het verleden in het heden. Hoofdstuk 3 gaat over de erfenis van het verleden in Serma, een groep van tijdelijke nederzettingen van agropastorale Fulbe. Dit verleden betreft niet de historie op zich, maar de ruimtelijke organisatie van deze gemeenschap, de ecologische omgeving, de economische organisatie en de arbeidsverdeling tussen de verschillende groepen van de samenleving. In de daaropvolgende hoofdstukken (4 t/m 6) komen verschillende aspecten van de normatieve kaders en de sociale organisatie van de Fulbe samenleving in de Hayre aan de orde. De sociale organisatie van de inwoners van Serma is het onderwerp van hoofdstuk 4. De Jallube pastoralisten en Riimaybe akkerbouwers zijn primair georganiseerd op het niveau van kleine families, die tevens het niveau zijn waarop agrarische produktie wordt georganiseerd. Binnen deze families zijn moeder-kind eenheden de bron van basisbehoeften, zoals zorg, herverdeling van voedsel en inkomen, en andere sociale zekerheidsregelingen. Echter ook deze eenheden zijn uiterst flexibel. Hogere niveaus van organisatie zoals de gemeenschap, de grootfamilie, afstammingsgroepen, en het vorstendom spelen in het dagelijks leven nauwelijks een rol van betekenis. Hun betekenis is in de loop van de geschiedenis afgenomen. In hoofdstuk 5 wordt de organisatie van religieuze Islamitische gemeenschap besproken, die een integraal, maar te onderscheiden onderdeel van de Fulbe-samenleving vormt. Religie vormt een belangrijk orientatiepunt voor mensen. In hoofdstuk 6 wordt aandacht besteed aan andere normatieve complexen, die men zou kunnen betitelen als behorend bij de pastorale manier van leven en die ook een belangrijke rol spelen in de vorming van de identiteit van de Fulbe, Jallube zowel als Riimaybe. Deze normatieve complexen vormen een ondeelbaar geheel met Islamitische normen en waarden, en men gaan heen en weer tussen één complex van normen en waarden naar het andere. In dit hoofdstuk wordt de betekenis en inhoud van deze normen en waarden nader bepaald mede door een bespreking van Fulbe etnografie.
    In deel III, de hoofdstukken 7 tot en met 10 staat het gebruik en beheer van natuurlijke hulpbronnen centraal, hoe mensen met ecologische en economische onzekerheid omgaan, en met de toenemende concurrentie om hulpbronnen. In hoofdstuk 7 wordt een beschrijving gegeven van de beslissingen die van dag tot dag worden genomen met betrekking tot het gebruik en beheer van natuurlijke hulpbronnen. Hierbij wordt speciaal aandacht gegeven aan de rol van eventualiteiten en risico in het beslissingsproces in de twee jaren die het veldwerk besloeg. Blijkens de gegevens spelen niet-ecologische en niet agrarische overwegingen uiteindelijk een sleutelrol in de beslissingen die genomen worden door de bewoners van de onderzoekslokatie. Een analyse in kwalitatieve zowel als, voorzover mogelijk, kwantitatieve zin wordt ondernomen in hoofdstuk 8. Deze analyse dient twee doelen. Ten eerste, het vaststellen van patronen in het samenspel tussen de veehouderij- en akkerbouw-strategieën en de dynamische ecologische omstandigheden. Het tweede doel van deze analyse is om te onderzoeken hoe de mensen, Jallube pastoralisten en Riimaybe akkerbouwers erin slagen om de eindjes aan elkaar te knopen, in een situatie van telkens terugkerende misoogsten en zonder een basis om op terug te vallen in de vorm van een kudde die voldoende groot is om de gevolgen van deze misoogsten op te vangen.
    In hoofdstuk 9 worden de achtergronden van het falen van de pastorale en akkerbouw families om voldoende voedsel te produceren onder de loep genomen. Dit wordt gedaan aan de hand van de organisatie van arbeid, en de verdeling van produktieve hulpbronnen, zoals vee, akkerland, en water reservoirs tussen de leden van de familie en een bespreking van de regels met betrekking tot de overgang van deze hulpbronnen van de ene naar de andere generatie. De interne contradicties tussen de regels onderling en tussen de regel en de praktijk worden verergerd door de moeilijke situatie. Uit deze bespreking blijkt dat bepaalde groepen, oudere mannen, de zeggenschap over deze hulpbronnen proberen te mobiliseren, ten koste van anderen. Dit leidt onder andere tot allerlei concurrentieverhoudingen en conflicten binnen de familie. Dit thema wordt voortgezet in hoofdstuk 10, waar de regeling van de toegang tot hulpbronnen op het niveau van de gemeenschap wordt besproken. Om de regeling van toegang tot akkerland en het gebruik van weidegronden goed te begrijpen, moeten we teruggrijpen op de geschiedenis. Uit een historische overzicht van de ontwikkeling van rechten op grond en weidegronden wordt duidelijk dat deze stelsels van regels zeer dynamisch zijn, en dat dit geresulteerd heeft in een grote variatie aan rechten van toegang tot akkerland, weidegronden en waterbronnen. Sociale relaties en sociale organisatie zijn de belangrijkste sleutel om deze rechten op land te begrijpen. Tegelijk echter met hun politieke marginalisatie hebben mensen de controle over deze natuurlijke hulpbronnen verloren.
    In deel IV worden de strategieën van mensen besproken die niet meer deel kunnen nemen aan de agrarische produktie, omdat ze daar de essentiële hulpbronnen, arbeid, vee, land, water, voor missen. De nadruk in dit deel zal liggen op hoe mensen sociale en culturele hulpbronnen (sociaal en symbolische kapitaal) gebruiken en beheren in dit proces, namelijk het omgaan met de sociale onzekerheid die het gevolg is van hun positie in de lokale gemeenschap en de verminderde bestaansbasis van de gemeenschap. Degenen die nog over voldoende hulpbronnen beschikken om agrarische produktie te ondernemen, en nog enige welvaart genieten, hoe gering ook, zij leiden immers ook regelmatig honger, hebben weinig reserves oor herverdeling onder de echte armen. In hoofdstuk 11 wordt de positie van vrouwen in hun huwelijksrelaties bekeken. De ondermijning van sociale zekerheid die ontleend kan worden aan het huwelijk leidt tot de verzwakking van de onderhandelingspositie van vrouwen ten opzichte van hun echtgenoot en schoonfamilie. De mogelijkheid om terug te vallen op de eigen familie was altijd echter erg belangrijk voor vrouwen, hetgeen onder meer blijkt uit een hoog scheidingspercentage in het verleden. Deze mogelijkheid wordt tegenwoordig echter steeds minder voor vrouwen omdat hun eigen familie vaak ook verarmd is, en niet over de mogelijkheden beschikt om hun terugkerende zuster op te vangen en te voeden.
    In hoofdstuk 12 worden de mogelijkheden en strategieën van degenen die helemaal niets meer hebben, de armen, de invaliden en de ouderen op een rijtje gezet. Besproken worden hun strategieën, de normen en waarden waar zij een beroep op doen, en de sociale en symbolische kapitalen, die zij gebruiken. Voor deze groep verliezen de normen en waarden die samenhangen met en voortkomen uit de pastorale levenswijze langzamerhand hun betekenis en waarde. Deze nonnen en waarden belemmeren mensen ook vaak om bepaalde vormen van arbeid aan te pakken, omdat zij hiermee hun identiteit als pastoralist, als nobele, verliezen. Zij vertrouwen hoe langer hoe meer op de normen en waarden ingebed in de Islam, en de visie van de Islam op armoede en liefdadigheid. Indien dit ook geen soelaas biedt, en men zijn identiteit niet meer kan handhaven rest nog migratie, waarmee vaak de banden met de oude samenleving worden verbroken. Een andere groep van kwetsbare individuen wordt besproken in hoofdstuk 13, namelijk de zieken. Zieken zijn met name kwetsbaar, omdat zij vaak van anderen, verwanten zowel als specialisten, afhankelijk zijn. Dit hoofdstuk laat zien hoe zij ondersteuning zoeken voor hun situatie door genezing te zoeken bij verwanten, en verklaringen voor hun ziektebeeld en genezing bij specialisten. Daarbij zijn het symbolische en sociale kapitaal van de zieke, samenhangend met zijn of haar positie in de samenleving, en de sociale relaties die een zieke kan mobiliseren voor zijn of haar genezing beiden van groot belang voor de mogelijkheden die openstaan.
    In deel V, hoofdstuk 14, staat de historische en politieke context van deze samenleving nogmaals centraal. Hierbij ligt de nadruk op de relatie tussen de Fulbe samenleving en de buitenwereld en de staat in deze droogte situatie. De voornaamste expressie van deze relatie is een weideverbeteringsproject ten zuiden van Serma, één van de onderzoekslokaties. Dit weideverbeteringsproject werd gestart na de droogte van 1972-1973. Getoond wordt in dit hoofdstuk hoe dit project ingrijpt in de ecologische situatie en in plaats van bij te dragen aan de verbetering van de sociaal-economische situatie van de Jallube en de Riimaybe akkerbouwers, leidt tot het verlies van zeggenschap over weidegronden aan de staat en toenemende ongelijkheid van de samenleving. In dit proces worden oude hiërarchische structuren gebruikt door de uitvoerende organisatie, waardoor lokale elites een sterkere greep krijgen op hun vroegere onderdanen. Door dit project en de gevolgen voor de inwoners van Serma, worden de nieuwe realiteiten van macht en machteloosheid op een dramatische wijze geïllustreerd.

    In de conclusie, hoofdstuk 15, tenslotte wordt ingegaan op een drietal belangrijke meer omvattende thema's van het boek. Ten eerste worden de ontwikkelingen die geleid hebben tot de marginale positie van de Fulbe, en binnen de Fulbe samenleving de marginale positie van sommige groepen, met name de Jallube, en daarbinnen vrouwen, oude mensen en de zieken nogmaals op een rijtje gezet. Daarna worden de consequenties hiervan voor de visie op pastoralisme en de pastorale levenswijze, met name de relatie tussen ecologische omstandigheden en de samenleving geschetst. In de derde plaats zal worden getoond hoe al deze ontwikkelingen zich laten beschrijven als een dialectische relatie tussen de noodzaak voor flexibiliteit om in de ecologisch en politiek onzekere situatie te kunnen overleven en het gegeven dat controle over het bestaan, in de vorm van politiek organisatie, zeggenschap over hulpbronnen, en de creatie van allerlei sociale netwerken die uitstijgen boven het individu en de kleinste sociale eenheden op basis van verwantschap (de wuro en de Fayannde ) deze flexibiliteit en individuele keuzevrijheid onvermijdelijk inperken. Tot slot worden de consequenties van dit alles voor wetenschappelijke en beleidsmatige benaderingen van deze samenleving geschetst.


    1. Pastoralist is geen mooi Nederlands. Echter het betere Nederlandse woord 'veehouder' suggereert een heel andere, sedentaire, bestaanswijze. Om verwarring te voorkomen wordt daarom in de voorkomende gevallen 'pastoralist', dan wel 'agro- pastoralist' gebruikt.

    Gebruik en waardering van binnen- en buitenstedelijk groen
    Boer, T.A. de; Visschedijk, P.A.M. - \ 1994
    Wageningen : IBN-DLO (IBN - rapport 109) - 118
    bosbouw - bosbouw in steden - perceptie - milieu - landschap - psychologie - mens - sociaal milieu - milieueffect - taxatie - ideologie - invloeden - forestry - urban forestry - perception - environment - landscape - psychology - man - social environment - environmental impact - valuation - ideology - influences
    Bomen over bossen en mensen in 't verschiet
    Maaren, A. van - \ 1993
    Wageningen : LU - 33
    bosbouw - bosbouwkundige handelingen - sociale economie - hoger onderwijs - sociaal milieu - colleges (hoorcolleges) - bosbouweconomie - bossen - bosbedrijfsvoering - economisch beleid - nederland - sociografie - sociale situatie - veluwe - gelderland - openbare redes - forestry - forestry practices - socioeconomics - higher education - social environment - lectures - forest economics - forests - forest management - economic policy - netherlands - sociography - social situation - veluwe - gelderland - public speeches
    Rede Landbouwuniversiteit Wageningen, 24 juni 1993
    Starting all over again : making and remaking a living on the Atlantic coast of Nicaragua
    Vernooy, R. - \ 1992
    Agricultural University. Promotor(en): N.E. Long. - S.l. : Vernooy - 299
    menselijke relaties - sociale structuur - sociale interactie - sociale systemen - sociale ontwikkeling - plattelandsontwikkeling - technologie - sociaal welzijn - sociaal beleid - sociale voorzieningen - welzijnsvoorzieningen - gemeenschappen - onderzoek - sociologie - regionale verkenningen - milieu - mens - milieueffect - sociaal milieu - natuurrampen - rampen - politiek - nicaragua - sociale relaties - sociale kwesties - sociale problemen - sociaal werk - menselijke invloed - sociografie - sociale situatie - nationale politiek - human relations - social structure - social interaction - social systems - social development - rural development - technology - social welfare - social policy - social services - welfare services - communities - research - sociology - regional surveys - environment - man - environmental impact - social environment - natural disasters - disasters - politics - nicaragua - social relations - social issues - social problems - social work - human impact - sociography - social situation - national politics

    In dit proefschrift heb ik uiteen gezet hoe de bevolking van de Nicaraguaanse Atlantische kust, met name de bewoners van de stad Bluefields en de zone die haar omringt, zich gedurende de afgelopen tien jaar genoodzaakt hebben gezien om steeds weer opnieuw hun werk en leven van de grond af aan op te bouwen. Met andere woorden, om steeds maar weer opnieuw te beginnen. Ik heb daarbij speciale aandacht besteed aan de manieren waarop hun pogingen om dit te bewerkstelligen beinvloed zijn door en tegelijkertijd invloed uitoefenen op specifieke culturele waarden, gender-verhoudingen en vormen van politieke organisatie en strijd. Sinds 1979 hebben de Atlantische kustbewoners een aantal extreem moeilijke problemen van ecologische, politiek-militaire en ekonomische aard moeten overkomen. Vandaag de dag, ondanks de mooie beloften van de in 1990 aangetreden UNO-regering en ondanks de beloofde financiële steun van de regering Bush, is de situatie er niet veel rooskleuriger op geworden. Integendeel, volgens de laatste berichten nemen problemen zoals werkeloosheid, armoede en delinquentie alleen maar toe.

    In deze studie hebben we gezien hoe vrouwen, mannen en kinderen verschillende keren hun land, woning, onderneming, vee en andere schaarse bezittingen hebben moeten achterlaten vanwege de contra-oorlog. Een triest dieptepunt van ellende en verdriet werd vervolgens veroorzaakt door de orkaan "Joan" die in oktober 1988 over Nicaragua raasde. "Joan" liet weinig heel van de stad Bluefields en haar achterland. De oorlog en de orkaan, en de negatieve gevolgen van de ekonomische crisis, maken het opnieuw beginnen voor de meeste mensen een uiterst hachelijke onderneming. Desondanks slagen velen erin om er het beste van te maken. Onze kontakten en vriendschap met de mensen opgebouwd gedurende meer dan drie jaar veldwerk, zo goed mogelijk beschreven in de drie delen van dit proefschrift, vormen daarvoor het beste bewijs.

    Deel 1 bevat een beschrijving en analyse van de gevarieerde wijzen waarop de rurale ondernemingen in de zone rondom Bluefields vorm geven aan het produktie en reproduktie proces, zowel voor als na de orkaan "Joan". In Deel 2 verplaatsen we onze aandacht naar de roerige wereld van de (kleinschalige) handel in Bluefields, de relaties tussen de stad en haar achterland en de bemoeienissen van de regionale regering met het commerciele gebeuren. Op basis van een actorgericht sociologisch perspektief, plaatsen we in beide delen onze bevindingen binnen het kader van aktuele theoretische discussies betreffende de sociale betekenis van beleid enerzijds en commoditiserings-processen anderzijds. Waar relevant refereren we hierbij ook aan studies verricht in Nicaragua. Een kritische bijdrage aan deze debatten is het onderwerp van hoofdstuk 1. In Deel 3 tenslotte,
    plaatsen we de veranderingen van de laatste tien jaar in een langer tijdskader. In dit deel richt onze aandacht zich op de geschiedenis van de Atlantische Kust en de Bluefields zone in het speciaal.

    Beleidsvorming en politieke strijd

    In hoofdstuk 2 hebben we gezien hoe de zeer kritieke situatie veroorzaakt door orkaan "Joan" de verschillende en vaak tegenovergestelde belangen en gezichtspunten onder de boerenbevolking van de Bluefields-zone enerzijds en tussen de boerenbevolking en de vertegenwoordigers van de overheid anderzijds, op een scherpe wijze aan het licht bracht. Tegelijkertijd vestigde het onze aandacht op de sleutelrol die de boerenvakbond UNAG speelt in de uitvoering van landbouw en ontwikkelings-beleid in de regio. De orkaan veroorzaakte niet alleen ekonomische problemen. De specifieke aanwending van schaarse middelen en het nemen van bepaalde besluiten als onderdeel van het rekonstruktie plan werden door de betrokken boerenbevolking aangevochten. Hoewel de emergentie-commissie haar best deed om de politieke inslag van het rekonstruktie-plan vis-a-vis de boerenbevoling van de Bluefields-zone te minimaliseren, maakten de boeren duidelijk dat het proces van "opnieuw beginnen" ook politiek van aard was.

    De karakteristieken van dit proces heb ik beschreven en geanalyseerd middels een serie ontmoetingen tussen de boerenbevolking en vertegenwoordigers van de regionale overheid en de UNAG. De boeren -in bijna alle gevallen merendeels mannen-, zetten tijdens deze ontmoetingen hun belangen en ideeën uiteen referend aan korte termijn benodigdheden, praktische aspekten van landbouwbeoefening en het ontbreken van (voldoende) overheidssteun. De vertegenwoordigers van de twee belangrijkste betrokken ministeries, MIDINRA en IRENA, argumenteerden daarentegen vooral op basis van lange termijn belangen, theoretischwetenschappelijke overwegingen en de noodzaak om te denken aan de belangen van de regio (de regionale regering en bevolking in het algemeen). De twee woordvoerders van de UNAG vielen op door hun meer pragmatische houding en hun pogingen om tot een door alle betrokken partijen gedeelde oplossing te komen. Ze deden daarbij hun best om de belangen en gezichtspunten van de boeren bevolking, de UNAG als vakbond en als bondgenoot van het FSLN, en hun persoonlijke belangen (vooral: politieke carrière), te kombineren.

    Vrouwen werden in deze ontmoetingen niet of nauwelijks gehoord noch serieus genomen wat, gegeven hun fundamentele bijdrage aan de landbouw in de zone, opmerkelijk en betreurenswaardig is. De uitvoering van het rekonstruktie plan droeg derhalve weinig bij aan een verandering van de sexe-rollen in beleidsvorming en uitvoeringsprocessen in de Atlantische Kust. Vrouwen worden in de realisering van deze taken nog altijd als ondergeschikt beschouwd, zowel in overheids-alsniet-overheids- organisaties. De enkele vrouwen die deze verhoudingen openlijk aanvechten en trachten te veranderen, zien zich gedwongen om keer op keer te onderhandelen met mannen (echtgenoot/compagnon en vertegenwoordigers van de overheid/UNAG/andere organisaties) om toegang te verkrijgen tot schaarse middelen en besluitvormings-organen.

    Als een tweede case-studie van beleidsvorming en politieke strijd op lokaal nivo hebben we gekeken naar de door de regionale UNO-regering gevormde en uiteindelijk opgeheven prijscontrole-commissie (hoofdstuk 4). Ook in dit geval hebben we gezien hoe een beleidskwestie, in dit geval de regulering van prijzen van basis-produkten, door de verschillende betrokken "partijen" aangegrepen werd om specifieke ekonomische en politieke belangen en gezichtspunten te verdedigen. De in naam autonome regionale UNO-regering kreëerde de commissie in een poging om haar geschaadde authoriteit te herstellen. Gedurende de zes maanden dat de commissie bestond, kwam van deze poging echter weinig terecht. Konflikten met de gemeente(raad) en met markt-handelaren en winkeliers, interne verdeeldheid, gebrek aan bestuurs-ervaring en organisatorische problemen, bepaalde vormen van vriendjes-politiek en uiterst inconsistente en zelfs tegenstrijdige ideeën omtrent de regulering van de handel en de markt, droegen hiertoe bij. In dit hoofdstuk heb ik beschreven hoe in de opeenvolgende etappes van het uitvoeringsproces de leden van commissie en regionale regering als het ware achter de feiten aanholden zonder ook maar een moment kontrolle op de situatie (en de prijzen) uit te oefenen. Ze zagen zich daarbij steeds opnieuw genoodzaakt om zich aan te passen aan de nieuwe ekonomische en politieke omstandigheden op lokaal en supra-lokaal nivo.

    In beide hoofdstukken (2 en 4) is duidelijk geworden dat in het geval van de Atlantische Kust de sociale betekenis van beleid op zeer specifieke wijze gevormd en her- gevormd wordt. Het is daarom van belang om beleidsprocessen en gevolgen in ruimte en tijd nauwgezet en gedurende een zo lang mogelijke periode te volgen en oog te hebben voor de politieke strijd betreffende belangen, interpretaties en regels van het (politieke) spel die er deel van vormen.

    Oog in oog met onzekerheid; en een nieuwe kijk op de regionale geschiedenis

    In de verschillende hoofdstukken hebben we gezien hoe de bevolking van de Atlantische Kust het hoofd tracht te bieden aan situaties van ekonomische en politieke onzekerheid. Dit fundamentele kenmerk van de Atlantische Kust samenleving komt het meest duidelijk naar voren in de veelzijdige en bewogen arbeids-carrière van Santiago Rivas (hoofdstuk 6). Het komen en gaan van (buitendlandse) groot-schalige kapitalistische (bosbouw) ondernemingen enerzijds en familie-, vriendschaps- en werk-kontakten in kombinatie met persoonlijke beweegredenen van Santiago anderzijds, zijn de belangrijkste faktoren die zijn carrière vorm hebben gegeven. Opvallend en van belang hierbij is dat bijna al deze kontakten een niet-gecommoditiseerd karakter hebben. Zoals in de uiteengezette case- studies van de hoofdstukken 3 en 5, vormen deze niet-gecommoditiseerde relaties één van de centrale manieren waarop de bewoners van de Atlantische Kust de kontinue onzekerheid het hoofd proberen te bieden.

    Tegelijkertijd heb ik Santiago Rivas' arbeids-carrière gepresenteerd als een bijdrage aan een nieuwe kijk op de geschiedenis van de Atlantische regio en de Bluefields zone in het bijzonder. Een dergelijke analyse richt niet alleen de aandacht op de invloed van ekonomische en politieke macro-faktoren, maar ook op de vaak zeer diverse individuele en kollektieve pogingen van mannen en vrouwen om hun leven in te richten en geschiedenis op lokaal nivo haar eigen gezicht te geven. In het geval van de Atlantische kust betekent dit dat we bestaande interpretaties van Nicaraguaanse en niet-Nicaraguaansesociale wetenschappers met een kritisch oog moeten bezien. In hoofdstuk 7 heb ik onder andere betoogd dat een dergelijke benadering een herziening van het enclave-concept inhoudt. Daarnaast heb ik de aandacht gevestigd op de rol van een aantal Atlantische kust familie-ondernemingen die in de periode na de tweede wereld oorlog op de voorgrond traden. Tenslotte heb ik duidelijk gemaakt dat de "moderniserings-fase" zoals in beweging gezet door de Somoza-familie in de jaren na 1950 alleen begrepen kan worden wanneer we kijken naar de wijze waarop "modernisering" op regionaal nivo geinterpreteerd en vorm gegeven werd. Dit zijn slechts enkele van de elementen van de regionale geschiedenis die om uitgebreidere studie vragen en die op het zelfde moment ook vereisen dat we gebruik maken van aangepaste onderzoeks- technieken en op zoek gaan naar nieuwe en tot dusver ongebruikte informatie bronnen. Santiago's Rivas arbeids-carrière is slechts een voorbeeld van het gebruik maken een dergelijke techniek.

    De veelzijdige, kleinschalige ekonomie

    De drie case-studies van kleinschalige, rurale ondernemingen gevestigd in de zone rondom de stad Bluefields (hoofdstuk 3) tonen zowel de diversiteit als de fragiliteit aan van lokale produktie en reproduktie processen. De geografische geisoleerdheid van de regio, het complexe eco-systeem van het door "Joan" zwaar beschadigde tropisch regenbos en de voortdurende ekonomische crisis in het land hebben geleid tot een eindeloze reeks van breek-punten in het leven van de bevolking. Gekonfronteerd met deze breek-punten proberen mannen, vrouwen en kinderen op de eerste plaats hun beschikbare bronnen zo optimaal mogelijk te gebruiken om familie consumptie behoeften te bevredigen en om een (minimaal) geld-inkomen te verzekeren. Zoals we hebben gezien, slagen niet alle bedrijven erin om deze doelstellingen met een redelijke mate van sukses te realiseren. Daarnaast treden er binnen de huishoud-eenheden/ondernemingen veelvuldig konflikten op betreffende belangen en ideeën.

    De "slash and bum" produktie in de zone rondom Bluefields is nauw verbonden met de regionale markt en politiek-ekonomische formatie, hoewel de eerder genoemde faktoren een konstante bedreiging vormen voor de instandhouding van relaties met deze markt en formatie. Voor het grote merendeel van de rurale ondernemingen geldt dat de relaties met de markt bovenal van onregelmatige aard zijn. Zoals de drie case-studies aantonen, verschilt verder de mate van kontrole over deze relaties aanzienlijk tussen de huishoudens/ondernemingen. Deze differentiatie hangt samen met het type onderneming, de eventuele vestiging in Bluefields van een deel van het huishouden, de afstand tussen bedrijf en de stad, en de netwerken van sociaal-ekonomische en politieke relaties die de leden van het huishouden hebben weten op te bouwen. Binnen de huishoudens treedt differentiatievooral op grond van leeftijdsverschillen (ouders versus kinderen) en gender-verhoudingen op. Over het algemeen zijn het de mannen die bepalen wat, wanneer en van/aan wie gekocht of verkocht wordt, hoewel steeds meer vrouwen deze ongelijke verhoudingen en rollen openlijk en aktief bekritiseren.

    In hoofdstuk 5 heb ik uiteengezet hoe ook de kleinschalige markt- en handelsondernemingen in Bluefields door een grote mate van diversiteit gekenmerkt worden. Middels een meer algemene analyse en een aantal cases heb ik kritiek uitgeoefend of de simplistische en dualistische modellen die deze veelkleurige en uiterst dynamische aktiviteiten opdelen in wettelijk/niet-wettelijke praktijken, informele/formele sektoren of kapitalistische/niet-kapitalistische produktiewijzen. Daarbij wordt al te vlug voorbij gegaan aan het heterogene karakter, de cruciale rol van niet-gecommododitiseerde relaties (zelfs binnen kapitaal-intensieve bedrijven gericht op accumulatie), de invloed van kulturele waarden, en van gender rollen die de wereld van de handel op lokaal nivo kleuren. Aandacht voor deze faktoren dient derhalve de basis van een analyse te vormen. We kunnen ze niet, zoals nog te vaak gebeurt, als simpele bijkomstigheden beschouwen.

    De Gelderse landbouw tussen markt en milieu : een verkenning van kansen en knelpunten : eindrapport Adviescommissie Toekomst Gelderse Land- en Tuinbouw
    Spijkers-Zwart, S.I. ; Berg, G. van den; Ban, J.P.A. van den; Dijk, G. van; Mattheussens, R.L.M. ; Waterbolk, J.N. ; Weijden, W.J. van der; Wit, C.T. de - \ 1989
    Arnhem : Provincie Gelderland - 152
    landbouw - productiestructuur - agrarische structuur - productiviteit - landbouwproductie - capaciteit - landbouwsituatie - economische situatie - milieu - mens - milieueffect - sociologie - sociale economie - sociale structuur - economische sectoren - sociaal milieu - prognose - nederland - menselijke invloed - landbouw als bedrijfstak - gelderland - sociografie - sociale situatie - agriculture - production structure - agricultural structure - productivity - agricultural production - capacity - agricultural situation - economic situation - environment - man - environmental impact - sociology - socioeconomics - social structure - economic sectors - social environment - prognosis - netherlands - human impact - agriculture as branch of economy - gelderland - sociography - social situation
    Werk, kerk en bed in Brabant : Demografische ontwikkelingen in oostelijk Noord-Brabant 1700-1920.
    Woude, A.M. van der; Brink, G.J.M. van den; Veen, A.M.D. van der - \ 1989
    's-Hertogenbosch : Stichting Brabantse Regionale Geschiedbeoefening en het Noordbrabants Genootschap - ISBN 9789072526090 - 190
    demografie - gezinnen - geschiedenis - huishoudens - verwantschap - sociaal milieu - sociologie - statistiek - nederland - noord-brabant - sociale situatie - sociografie - demography - families - history - households - kinship - social environment - sociology - statistics - netherlands - noord-brabant - social situation - sociography
    A collection of historical studies on household and family in Noord-Brabant (province in the Netherlands)
    Boomawatering : sociaal - economische verkenning van de glastuinbouw, in een reconstructiegebied
    Ploeg, B. van der - \ 1986
    's-Gravenhage : LEI (Mededeling / Afdeling Structuuronderzoek. Landbouw-Economisch Instituut no. 346) - 72
    ruimtelijke ordening - landgebruik - ruilverkaveling - sociaal milieu - economische situatie - economie - nederland - reconstructie - sociografie - sociale situatie - economische productie - zuid-holland - glastuinbouw - westland - physical planning - land use - land consolidation - social environment - economic situation - economics - netherlands - reconstruction - sociography - social situation - economic production - zuid-holland - greenhouse horticulture - westland
    Boomawatering is een glastuinbouwgebied van circa 200 ha gesitueerd in de driehoek Den Haag, Monster en Poeldijk. Op basis van gegevens uit CBS-landbouwtellingen en aanvullende informatie wordt een analyse gemaakt van de ontwikkeling. Aan de orde komen tevens de produktie-omstandigheden in het gebied. De mogelijke toekomstige ontwikkelingen zonder reconstructie wordt geschetst, mede gelet op de knelpunten die zich in het gebied voordoen
    Cultuur, psychologie, omgevingsvormgeving en zelfoverstijging
    Boerwinkel, H.W.J. - \ 1986
    Landbouwhogeschool Wageningen. Promotor(en): P.B. Defares; M.J. Vroom. - Wageningen : Boerwinkel - 436
    cultuur - ontwerp - milieu - milieueffect - geschiedenis - landschap - mens - perceptie - ruimtelijke ordening - planning - psychologie - sociaal milieu - beschaving - cultuurgeschiedenis - invloeden - culture - design - environment - environmental impact - history - landscape - man - perception - physical planning - planning - psychology - social environment - civilization - cultural history - influences

    Development as manifested both in the culture as a whole and in individuals is based on a dialectical process. This is the central theme of this study.

    The nature of this dialectical process is explored in order to assess to what extent it may contribute to a solution of what has been labeled: the problem of self- transcendance in western culture. In this context, it is contended that the dialectical process runs as follows: a satisfying transactional event (thesis), is gradually hampered and eventually blocked and is inevitably being converted into a diametrically opposite direction (antithesis) and has ultimately to be 'liberated' (synthesis) by proceeding to a higher level of transactional functioning of the organism - and/or the culture.

    This very outcome is due to a differentiation steered by a set of four basic components, called 'dialectical control functions' (DCF's). These control functions are deducted on the basis of a formal analysis and illustrated with reference to basic theories and models of behavior borrowed from general psychology. Not only developmental stages of personality growth, but also models of perception and learning are reconstructed in such a fashion that the dialectical dynamics takes the form of successive stages.

    It is suggested that these stages are related to functional exchange structures in the brain.

    With due reference to diverse dialectical conceptualizations of philosophers who deal with the course of history, it seems possible to conceive of a culture as homologuous with processes in the individual.

    An important supplementation of the socalled 'forward' character of dialectic process, such as described above, is a 'backward' type of dialectic dynamics. This backward type of dialectic dynamics is engendered by the transactional partner, in close correspondence with the gradual appropriation by the subject of the dialectical control functions (DCF's). This backward dialectic appears to have a basic connection with the problem of self-transcendence as mentioned above. The transactional partner, eg. a parent in the role of 'counterpart' for the child, reverses the sequence of DCF-combinations so as to bring about 'disappropriation', while the subject - the child - is proceeding forwards.

    The concepts of 'giving and taking', of 'love for the other and self-love', of 'self- denial and self-actualisation' are thus connected in a fundamental dialectical bond.

    The main topics of this thesis concern the following. In chapter 2 several models of development of western culture comprising explicit or less conspicuous dialectical themes are explored.

    In chapter 3 some basic parallels concerning discussions about the problem of self-transcendence in the period around the beginning of our era among the Greek, the Romans and in Christianity and comparable discussions in our time are explored. The implications of these parallels for the interpretation of the period 'in between' as a fundamental dialectical regression of western culture are introduced as a warning to be vigilant with regard to the fundamental options of cultural progression, stagnation and regression.

    Chapter 4 describes the derivation of the basics of DCF-dialectics, both the forward and the backward types. In a brief comparative excursion the evident correspondence of the DCF-control-system is discussed. In view of the seemingly evident parallels between this system and the Periodic System of Elements in chemistry the dialectical system as depicted in this study is further referred to as a Periodic System of Psychological Transactions.

    In chapter 5 the forward and backward PSPT-dialectic are considered so as to see what practical consequences are implicated.

    First, the 'mystic road', in the sense that this may refer to a gradual and stepwise submergence into a sort of a union with the Absolute, is interpreted as typical for the backward dialectic; this in apparent contradiction to a downright regression. The former is a proces which takes place within a limited space and time dimension which is liable at any time to resume forward progression. Regression implies a less controlled form of a setback to earlier stages in PSPT-terms.

    Moreover a more or less drastic dissolution of the self is involved in surrendering to environmental demands.

    In order to make a clear distinction between the two modes, reference was made to an analysis of Erich Fromm, presented in chapter 3 in terms of healthy as opposed to negative, 'symbiotic' transcendence in relationships which imply mutual dependency.

    Another specification referring to the backward dialectic (in chapter 5) is to be found in the professional development of the reknowned psychotherapist from the humanistic school Carl Rogers. In this context due reference is given to the psychodynamics of his therapeutic procedure.

    As an example of regression which has to be taken as a serious option of defective self-transcendence in society, reference is made to the measurement of the socalled 'authoritarian reaction' in (American) society.

    The specific dimensions relevant for adaptation the backward dialectic and regression are finally integrated in the same chapter into a general model of decision making under threat.

    The change in basic orientation regarding the problem of self-transcendence - both in a personal (professional) and in cultural sense - may be interpreted as a process of successive steps in which the need for a fundamental change in adaptational strategy is evaluated by the subject or the culture.

    A prediction was put forward that a discriminative. assessment of a potential long term regressive dynamic in future cultural change is not to be expected before the end of the century.

    In chapter 6 an operationalization is presented of three socalled 'basic attitudes', to be defined as 'standards' from which each member of our culture is supposed to derive a priority-system of values.

    With formal reference to the PSPT-system, and with reference to the psychological analysis of western history which was presented in chapter 2, these three basic attitudes are called 'nomocentrism', 'technocentrism' and 'biocentrism'.

    Nomocentrism refers to the preferred valuation of traditional and hierarchically institutionalized values, customs and authority in a spatially bounded - more or less local - area.

    Technocentrism is the basic attitude favoring the functional allocation of differentiated tasks and facilities to be perceived as means to enhance organizational expertise.

    Biocentrism is the basic attitude in which all living creatures are the main focus which acts as the starting point and inspiration for decisional options. The former implies the living nature outside and inside the self and involves both human and nonhuman beings.

    In biocentrism the basic viewpoint is also that self-transcendence has to be integrated with self-actualization on a genuine nondominant basis.

    These three basic attitudes have been operationalized by means of the socalled NTB-scale, presenting 14 to 16 basic problems with which society is presently confronted. These problems range from small scale conflicts in the family via medium scale conflicts regarding environmental design to large scale conflicts concerning environmental pollution, nature conservation, financing of higher education, liberal art, arms control a.o.

    In three studies the scale was administered to a student population and permitted assessment in terms of validation.

    There appeared to be predominant adherence to the biocentric outlook. A further outcome showed successive steps of equal and significant distances for technocentrism and nomocentrism. The latter was evidently rejected by the majority of the respondents.

    Biocentrism appeared also to be significantly linked with a measure of generalized and differentiated forms of coping; and also with positive 'self experience', as measured with a special scale. A factor dimension in this scale, which was interpreted in terms of 'transcendence', was exclusively and posi tively correlated with NTB-biocentrism.

    The last two chapters are specifically concerned with the implications of the preceding for environmental design, with special reference to landscape architecture.

    In chapter 7 aspects of historical development in urban design and landscape architecture could be interpreted as a specification of the general dialectical picture in western culture as was described earlier.

    The professional development of the architect and urban designer Christopher Alexander was dealt with stipulating that his basic attitude is to a large extent comparable to the stand of Carl Rogers. The implimentation of the evocation of ideational processes in Alexander's clients could moreover be interpreted as basically similar in terms of the backward dialectic, as is the case in mysticism and also in the therapeutic process in Rogers' clinical practice.

    In chapter 8 the fundamental process of imaginative submergence in the object of design on the side of the client is differentiated formally in three phases.

    In the first phase, which was called the 'context of imagination', the dynamics of self-transcendence were considered to be steered by social psychological processes among different participants - including the designers - , implicating mutual exchange with regard to their respective basic attitudes.

    In the second phase, which was called the 'freedom of imagination' the dynamics of self-transcendence was considered to be steered by the interests of others outside the group of participants.

    In a formal sense the administration of local, regional and central government operating on principles of law and formal agreements constitute the financial and material limitations within which imagination may move freely. In a less formal sense the interests of people who just pass by, such as tourists and non- residents, can be brought into the imaginative process during this phase

    At last the dynamics of self-transcendence are directed at the imaginative processes with reference to spatial conditions, functional significance and personal experience.

    This in fact refers to the third phase which is called 'dynamics of imagination'. This phase is thoroughly covered by Alexander.

    His manner of dealing with the imaginative process, which we interpreted earlier as a specification of the backward dialectic, is conceived as a model for projects of landscape planning and design.

    By way of exemplification a design was presented which was diagnosed as suggesting a kind of self-transcendence on a truly biocentric basis, while at the same time suppression of the individual by a local community is to be feared.

    Another example refers to a project in which opportunities for genuine selftranscendence by local participants were probably overlooked.

    Two other projects in which environmental psychologists participated seemed to have failed in offering a substantial contribution to the dynamics of imagination in phase three - as was the case with the architects.

    In the final section attention is given to techniques which may enhance the capacity of architects to share their own imaginative experience with the users of their designs.

    Landschapsonderzoek in de Krimpenerwaard
    Coeterier, J.F. ; Langezaal - van Swaay, A.M. ; Schoene, M.B. - \ 1985
    Wageningen : De Dorschkamp (Rapport / Rijksinstituut voor Onderzoek in de Bos- en Landschapsbouw "De Dorschkamp" no. 399) - 79
    landschap - taxatie - ideologie - psychologie - mens - sociaal milieu - milieueffect - perceptie - milieu - landschapsbouw - ruimtelijke ordening - landbouwgrond - plattelandsplanning - plattelandsontwikkeling - landgebruik - bedrijfsvoering - nederland - invloeden - zuid-holland - krimpenerwaard - landscape - valuation - ideology - psychology - man - social environment - environmental impact - perception - environment - landscaping - physical planning - agricultural land - rural planning - rural development - land use - management - netherlands - influences - zuid-holland - krimpenerwaard
    Leefbaarheid en ruilverkaveling
    Volker, C.M. - \ 1982
    Wageningen : "De Dorschkamp" (Gevolgen van ruilverkaveling voor het landschap no. 3) - 171
    ruimtelijke ordening - landgebruik - ruilverkaveling - sociale verandering - sociologie - psychologie - mens - sociaal milieu - milieueffect - nederland - sociale processen - invloeden - physical planning - land use - land consolidation - social change - sociology - psychology - man - social environment - environmental impact - netherlands - social processes - influences
    Naast een globale sociologische probleemverkenning worden tevens de bevindingen, via enquete verkregen, uit twee ruilverkavelingen (Ruurlo en Zieuwent-Harrevelt) weergegeven
    Levendigheid in binnensteden : een verkennend onderzoek
    Coeterier, J.F. ; Rijkes, M. ; Kirkeby, I.M. - \ 1982
    Wageningen etc. : "De Dorschkamp" (Rapport / Rijksinstituut voor Onderzoek in de Bos- en Landschapsbouw "De Dorschkamp" no. 310) - 201
    steden - stedelijke gebieden - ruimtelijke ordening - psychologie - mens - stadsomgeving - sociaal milieu - milieueffect - nederland - districten - invloeden - towns - urban areas - physical planning - psychology - man - urban environment - social environment - environmental impact - netherlands - districts - influences
    Sociologisch onderzoek van de omgeving : enkele achtergronden en problemen
    Volker, C.M. - \ 1981
    Wageningen : De Dorschkamp (Rapport / Rijksinstituut voor Onderzoek in de Bos- en Landschapsbouw "De Dorschkamp" no. 265) - 30
    psychologie - mens - sociaal milieu - milieueffect - invloeden - psychology - man - social environment - environmental impact - influences
    Onderzoek naar het verband tussen ontwerp en perceptie van twee dorpsuitbreidingen
    Coeterier, J.F. ; Rijkes, M. - \ 1981
    Wageningen etc. : De Dorschkamp [etc.] (Rapport / Rijksinstituut voor Onderzoek in de Bos- en Landschapsbouw De Dorschkamp no. 160) - 198
    landschap - taxatie - ideologie - psychologie - mens - sociaal milieu - milieueffect - ruimtelijke ordening - stedelijke planning - planning - Nederland - Hominidae - ecologie - biogeografie - hydrobiologie - diergedrag - gewoonten - invloeden - landscape - valuation - ideology - psychology - man - social environment - environmental impact - physical planning - urban planning - planning - Netherlands - Hominidae - ecology - biogeography - hydrobiology - animal behaviour - habits - influences
    Onderzoek naar het landschapsbeeld in Gieten en Heiloo
    Coeterier, J.F. - \ 1980
    Wageningen : De Dorschkamp (Rapport / Rijksinstituut voor Onderzoek in de Bos- en Landschapsbouw De Dorschkamp no. 217) - 125
    landschap - taxatie - ideologie - psychologie - mens - sociaal milieu - milieueffect - ruimtelijke ordening - stedelijke planning - planning - landbouwgrond - Nederland - Hominidae - ecologie - biogeografie - hydrobiologie - diergedrag - gewoonten - invloeden - noord-holland - drenthe - landscape - valuation - ideology - psychology - man - social environment - environmental impact - physical planning - urban planning - planning - agricultural land - Netherlands - Hominidae - ecology - biogeography - hydrobiology - animal behaviour - habits - influences - noord-holland - drenthe
    Excursieverslag Ierland
    Schaaf, A. van der; Schouwenaars, J.M. ; Spaan, W.P. - \ 1979
    Wageningen : Landbouwhogeschool - 77
    economische ontwikkeling - ierse republiek - land - landinrichting - minderheden - nationalisme - ontginning - sociaal milieu - sociale situatie - sociografie - economic development - irish republic - land - land development - minorities - nationalism - reclamation - social environment - social situation - sociography
    Eiland op drift : de sociale organisatie van een kleine Caribische samenleving : St. Eustatius
    Bor, W. van den - \ 1979
    Landbouwhogeschool Wageningen. Promotor(en): G.A. Kooy; R.A.J. van Lier. - Wageningen : Pudoc - 437
    economische ontwikkeling - geschiedenis - nederlandse antillen - sociaal milieu - sociale situatie - sociografie - economic development - history - netherlands antilles - social environment - social situation - sociography
    The island of St. Eustatius is one of the least known and forgotten places within the Kingdom of the Netherlands. Yet the island does have an illustrious history and it played an important part in trade within the Caribbean area, particularly in the eighteenth century. St. Eustatius was an important intermediary in the smuggling trade - especially of weapons - between Europe and the English colonies of North ,America who were fighting for their independence. From the nineteenth century onwards, however, the social economy of the island has, for a variety of reasons, continuously gone downhill. The construction of the oil refineries on Curaçao and Aruba, which also created jobs for many inhabitants of St. Eustatius, was not able to bring this economic decline to a halt.

    At the present time the island has to contend with numerous social and economic problems. There are few sources of income: agriculture and fishing stagnate, there is no industry of any importance and the island's Public Works Service functions as a disguised form of relief employment. it must be feared that the execution of infrastructural works, in particular the restorations of buildings of historic interest, can only offer incidental relief for the unemployment problem. In any event it is no real financial-economic reorganisation, since the necessary funds are largely made available by the Netherlands on an ad hoc basis. It is possible that small scale tourism can offer more perspective in the future.
    There is little social cohesion within the Statian society. This does not mean that the different social levels live in conflict or enmity with each other, but rather that there are certain social forces present within the society which stand in the way of a co-operative spirit or feelings of solidarity. The absence of these feelings is not coupled to particular characteristics inherent to the separate strata, but appear in all levels of society. We are thinking here principally of the autochthonic population. In particular, the character of the local politics and the religious diversity within this society determine to a large extent this absence of social cohesion.
    In many respects the island finds itself in a very dependent position. This dependence is not only of a geographical, but also of a socio -economic and cultural nature. This study aims at describing this precarious position as fully as possible. Besides this it will attempt to subject the backgrounds and the more fundamental causes of the socio -economic problems to a more thorough analysis. In the light of this we have set ourselves the task of seeking clarification in the following problem areas.
    1. How has the society of St. Eustatius developed throughout its history from a socio -economic viewpoint?
    2. What are the determinants and the characteristics of the present socio -economic position of the island, and in particular, what determinative aspects may be distinguished as arising from the political and religious processes within this society?
    3. What external forces help to determine the present socio -economic position of the island?
    The formulation of these questions gives direction to our sociographical work and is not in the first instance intended to form the basis for pioneering theoretical work within the field of Caribbean sociology.
    From the very beginning we have always believed that our study should have a clear practical relevance.
    The coming independence of the Netherlands Antilles demands studies that can contribute to an improvement and a strengthening of the socio -economic situation of the member communities within the new independent state. This justification is clearly described in the introduction to this study. The necessary attention to the formulation of the problems and the methods
    and instruments of investigation is also given there.
    For the sake of familiarisation a short description of the location is given in the introductory paragraphs. Numerous problems which are to be discussed in more detail later on are touched upon there.
    The book consists further of four parts: the history of the island is described in part I; the economy of St. Eustatius is discussed in part II; a description and analysis of the social organization of this society follows in part Ill and in part IV a final review is given in which we attempt to present an integrated analysis of the material introduced so far.
    The history of the island has been somewhat turbulent. In the first chapter we will describe the colonisation of the island and its development from an agricultural colony to an important transit harbour for slaves and other "items of trade". This period reached a climax in the seventies of the eighteenth century. The year 1781 marks a turning point in the history of the island. In that year it was overrun and dismantled by a British fleet under the command of admiral Rodney. This is certainly not the only nor the most important reason why the island drifted slowly but surely into poverty during the nineteenth century. These developments are comprehensively treated in the second chapter of part I, in which equal attention is paid to the social and economic developments in our own century. Since the Second World War, (financial) aid to St. Eustatius has developed slowly but surely. This aid, however, did not, unfortunately, make an end of the poor socio -economic climate on the island.

    As already stated, part II of the book discusses the economy of the island. Describing this economic situation is a sad occasion. Structurally the situation can only be called very poor. In the recent past numerous reports have been published and advices given but, in our view, they are insufficiently based on a thorough study of the underlying causes of the socio -economic impasse. We describe the incomes situation and the problems connected with forms of employment in this part. Further the primary sources of income are reviewed and here it is noticed that the island government plays an important rôle as employer. In anticipation of what is to be remarked in the final review in this book, we consider the possible economic perspectives for this island in respect of its present economic situation. After having recorded some theoretical comments on the concept "culture of poverty,' we come to the conclusion that it is undesirable and dangerous to maintain this concept as a possible explanation for the economic malaise. The following part of the study describes and analyses the social organisation of the society. We pay attention to the social stratification in the first chapter of this part. Comments are placed by the different social layers making up the society, amongst other things differentiating between the autochthonic and allochthonic populations. Following this there is a fairly detailed description of some community services in which schooling particularly is placed in the broader context of the educational problems of the Netherlands Antilles as a whole.
    We have already remarked that the absence of social cohesion results to a large extent from both the nature and content of the island politics and from the religious diversity. This circumstance is sufficient reason for us to examine both institutions thoroughly in separate chapters. The concept "political patronage" is treated fairly deeply and theoretically in the discussion
    of politics on St. Eustatius. This theoretical excursion does have an instrumental rather than a theory-forming character. A better understanding of the functioning of the (political) patronage system as such will clarify, in our opinion, the insight in the way in which politics are carried on within the society described. Besides this we pay special attention to the historical development of the political life on the island as well as the growth of the party system.
    A theoretical excursion is also appropriate in the analysis of religious life on St. Eustatius. This excursion is principally directed to the development of sectarian groupings, of which the Seventh-Day Adventists are a striking example. There are three religious groups on St. Eustatius, the Methodists, the Roman Catholics and the Seventh-Day Adventists. The Seventh-Day
    Adventists through their pronounced way of life and their implacable attitude towards dissenters heavily influence the island's social organization.
    The nature and the origin of religious organization are subjected to an extensive review, whilst the manner in which religion helps structure community life is investigated.
    A sociographically oriented study is not complete without paying attention to the pattern of primary relations. We do this in the last chapter of part III by treating in detail the characteristics of the primary groups such as the family and the peer group.
    Before analysing the relationships within Statian family life we briefly describe how this material is treated in the relevant Caribbean sociology and anthropology.
    This theoretical intermezzo is not intended ot add new concepts to the still increasing store of theoretical ideas. The notes serve in the first place to give the reader more background information regarding the wide diversity of thought concerning Caribbean family life. We attempt to make our review as concrete as possible by treating fairly deeply what one might call "the round of life". Every day life in all its aspects is reviewed, with separate attention being given to the life styles of the young, the adult and the aged.
    This is backed up by demographic statistical material, partly taken from the results of the mini-census conducted by us on the island. The living conditions of the population are also given the necessary attention.

    The study is closed with a number of final comments in which we attempt to make a connection between the different socio -economic developments and the related psychological effects.
    We arrive at this synthesis through an analysis from three different viewpoints. In the first place we pay some attention to a number of important historical developments of a material nature as well as the psychological effects that accompany them. Following this we attempt to show how those island in stitutions have helped induce particular material developments. Here again psychological aspects play a significant rôle. Finally the connection that exists between particular material developments and the position that the island occupies within wider socio -economic and constitutional areas is treated in more depth.
    We do not give an analysis of possible causal relations in a strict statistical sense in this last chapter. We also do not attempt to determine the importances of the different connections relative to each other. The method used in the investigation and the character of our data do not permit such a thoroughgoing analysis. In these final thoughts we do, however, confront the material developments and the psychological effects stemming from different sources with each other. This is done with the help of a simple relation matrix in which four meaningful relation possibilities are anchored;
    - The effect of the historical development on the institutional form of the society.
    - The effect of the historical development on the external relations of the society.
    - The effect of the institutional forms on the external relations and
    - the effect of the external relations m the institutional forms.
    In these final considerations we of necessity consider more deeply the dependent position of the island. This more detailed treatment is coupled to a theoretical and critical discussion of the so-called "dependency theories".

    From our final reviewing we may conclude that only an integrated approach to the socio -economic development of the island has any chance of succes. Such a strategy should offer the means which both in combination and simultaneously can serve to reduce and/or remove the material and psychological barriers resulting from the historical developments, the institutional forms and the external dependence respectively. Only then is there a chance that the willingness of the population for change can be increased, after which the realisation of this change can be carried through in a fruitful manner. It is evident that this has important consequences for the manner in which the aid to St. Eustatius should be given.
    In the last paragraph of this study we attempt to formulate a programme of starting points and lines of action which can serve as the "Leitbild" for an adequate development strategy for an island which, although unintentionally, has without a doubt gone adrift.

    Onderzoek naar de waarneming en de waardering van Veluwe landschappen
    Coeterier, J.F. - \ 1977
    Wageningen : De Dorschkamp (Rapport / Rijksinstituut voor Onderzoek in de Bos- en Landschapsbouw De Dorschkamp no. 103) - 59
    landschap - taxatie - psychologie - sociaal milieu - milieueffect - ruimtelijke ordening - stedelijke planning - planning - Nederland - ecologie - biogeografie - hydrobiologie - landbouwgrond - diergedrag - gewoonten - invloeden - veluwe - gelderland - landscape - valuation - psychology - social environment - environmental impact - physical planning - urban planning - planning - Netherlands - ecology - biogeography - hydrobiology - agricultural land - animal behaviour - habits - influences - veluwe - gelderland
    Hoe moet het landschap van de Veluwe worden ontwikkeld en beheerd opdat dit voor de mensen een optimale recreatieve voldoening geeft?
    Literatuurstudie naar de waarneming en de waardering van landschappen
    Coeterier, J.F. - \ 1977
    Wageningen : De Dorschkamp (Rapport / Rijksinstituut voor Onderzoek in de Bos- en Landschapsbouw De Dorschkamp no. 114) - 102
    landschap - taxatie - ideologie - psychologie - mens - sociaal milieu - milieueffect - ruimtelijke ordening - stedelijke planning - planning - Nederland - Hominidae - ecologie - biogeografie - hydrobiologie - diergedrag - gewoonten - invloeden - landscape - valuation - ideology - psychology - man - social environment - environmental impact - physical planning - urban planning - planning - Netherlands - Hominidae - ecology - biogeography - hydrobiology - animal behaviour - habits - influences
    Check title to add to marked list

    Show 20 50 100 records per page

    Please log in to use this service. Login as Wageningen University & Research user or guest user in upper right hand corner of this page.