VERSLAG OMTRENT DEN POMOLOGISCHEN TUIN TE TIEL OVER 1931.
De Directeur van bovengenoemden tuin, dhr. J. Doortjes is ieder jaar zoo vriendelijk ons zijn verslag toe te zenden. Dit verslag ontvangen wij steeds met het meeste genoegen, omdat daaruit blijkt hoe intensief verschillende proeven worden genomen. Zoo trekken b.v. de proeven over bestuiving het meest onze aandacht; wij laten dit deel in zijn geheel hier volgen.
BESTUIVINGSPROEVEN.
Van 1926 af worden met eenige variëteiten appels en peren proeven genomen om na te gaan, welke dezer variëteiten voor de bestuiving het meest op elkaar zijn aangewezen. Ze vinden plaats met de appelvariëteiten: Yellow transparante, Notarisappel, Landsberger reinette, Lane's Prince Albert en Cox' Oranjepippeling en met de perenvariëteiten: Hertogin Elza, Dr. Jules Guyot, Triomphe de Vienne en Clapps Favorite als moederplant. Hieronder zijn achter deze namen telkens de stuifmeelleverende variëteiten vermeld benevens de verkregen uitkomsten.
Appels.
Yellow Transparente met eigen stuifmeel: van 136 bloemen 0 vruchten
X Transp. de Croncels: van 119 bloemen 18 vruchten
X Landsberger reinette: van 124 bloemen 18 vruchten
X Notarisappel: van 117 bloemen 1 vrucht
X Codlin Keswick: van 113 bloemen 15 vruchten
Notarisappel met eigen stuifmeel: van 96 bloemen 6 vruchten
X Yellow transparante: van 87 bloemen 8 vruchten
X Transp. de Croncels: van 120 bloemen 16 vruchten
X Landsberger reinette: van 103 bloemen 13 vruchten
X Codlin Keswick: van 64 bloemen 8 vruchten
Landsberger reinette met eigen stuifmeel: van 79 bloemen 0 vruchten
X Cox' Oranjepippeling: van 101 bloemen 11 vruchten
X Transp. de Croncels: van 75 bloemen 22 vruchten
X Lane's Prince Albert: van 79 bloemen 28 vruchten
X Codlin Keswick: van 27 bloemen 14 vruchten
Lane's Prince Albert met eigen stuifmeel: van 143 bloemen 0 vruchten
X Cox' Oranjepippeling: van 141 bloemen 24 vruchten
X Transp. de Croncels: van 121 bloemen 14 vruchten
X Notarisappel: van 146 bloemen 1 vrucht
X Landsberger reinette: van 70 bloemen 16 vruchten
Cox' Oranjepippeling met eigen stuifmeel: van 118 bloemen 0 vruchten
X Transp. de Croncels: van 126 bloemen 3 vruchten
X Notarisappel: van 145 bloemen 0 vruchten
X Lane's Prince Albert: van 116 bloemen 17 vruchten
X Landsberger reinette: van 51 b oemen 3 vruchten
Daar van enkele der bovengenoemde variëteiten alle boomen gerooid zijn en om andere redenen lijkt het ons gewenscht in deze richting een nieuwe proef op te zetten en die zoo mogelijk weer gedurende eenige jaren vol te houden. Naar onze meening geven de cijfers recht tot de conclusie, dat wel eenige aanwijzingen werden verkregen, die we hier laten volgen;
1e de Notarisappel blijkt een slechte stuifmeelleverancier te zijn, doch geeft met eigen stuifmeel ook vruchten;
2e de Lane's Prince Albert blijkt voor de Cox' Oianjepippeling geschikt stuifmeel te leveren;
3e de Transparante de Croncels, de Landsberger reinette, en Codlin Keswick schijnen als stuifmeelplanten voor verschillende variëteiten te voldoen; de Lane's Prince Albert en de Cox' Oranjepippeling waarschijnlijk ook.
Peren.
Hertogin Elza met eigen stuifmeel: van 228 bloemen 4 vruchten
X Dr. Jules Guyot: van 113 bloemen 5 vruchten
X Triomphe de Vienne: van 128 bloemen 6 vruchten
X Clapps favorite: van 122 bloemen 4 vruchten
X Beurré de Merode: van 102 bloemen 2 vruchten
Dr. Jules Guyot met eigen stuifmeel: van 134 bloemen 1 vrucht
X Triomphe de Vienne: van 99 bloemen 2 vruchten
X Clapps favorite: van 81 bloemen 5 vruchten
X Beurré de Merode : van 75 bloemen 0 vruchten
X Hertogin Elza : van 89 bloemen 3 vruchten
Triomhpe de Vienne met eigen stuifmeel: van 176 bloemen 0 vruchten
X Dr. Jules Guyot: van 116 bloemen 5 vruchten
X Clapps favorite : van 139 bloemen 12 vruchten
X Beurré de Merode: van 127 bloemen 0 vruchten
X Hertogin Elza: van 110 bloemen 4 vruchten
Clapps favorite met eigen stuifmeel: van 103 bloemen 0 vruchten
X Dr. Jules Guyot van 119 bloemen 7 vruchten
X Triomphe de Vienne: van 86 bloemen 1 vrucht
X Beurré de Merode: van 119 bloemen 0 vruchten
X Hertogin Elza: van 124 bloemen 5 vruchten
Vergelijken we de aantallen hier verkregen vruchten met die bij appels dan blijken ze ongeveer over de geheele linie geringer te zijn. Mogelijk staat dit eenigs-zins in verband met de structuur der perebloemen, welke ook bij zeer voorzichtige castratie gemakkelijker aanleiding tot verwondering geeft, wat oorzaak kan zijn van afvallen der pas gezette vruchten.
De verkregen uitkomsten laten o.i. nog niet toe bepaalde conclusies te trekken. Wel wijzen ze voorloopig in deze richting, dat Beurré de Merode als stuifmeel-leverende plant weinig geschiktheid heeft in tegenstelling met Clapps favorite, die als zoodanig zeer geschikt lijkt. Ten einde dienaangaande meer zekerheid te erlangen, zullen deze proeven op dezelfde wijze worden voortgezet.
Pruimen.
In 1929 werd een aanvang gemaakt met bestuivingsproeven bij pruimen. Het doel hiervan is voorloopig alleen na te gaan, in hoever deze zelfsteriel of zelffer-tiel zijn. In genoemd jaar werd de proef slechts met de variëteit Reine Victoria genomen, in 1930 tevens met de variëteiten Belle de Louvain en Reine Claude, terwijl in 1931 ook de Ponds Seedling in de proef werd betrokken.
De tot nu toe verkregen cijfers volgen hier.
Reine Victoria: van 268 bloemen door zelfbesiuiving 88 vruchten
Belle de Louvain: van 121 bloemen door zelfbestuiving 29 vruchten
Reine Claude: van 128 bloemen door zelfbestuiving 0 vruchten
Ponds Seedling: van 118 bleemen door zelfbestuiving 0 vruchten
De proef zal nog eenige jaren op dezelfde wijze worden voortgezet en in 1932 zoo mogelijk met een of twee anders variëteiten worden uitgebreid.
J. A. DOORTJES, Directeur.
Om te komen tot een verhoogde vruchtopbrengst zal liet voor belanghebbenden noodzakelijk zijn, dat zij zich rekenschap geven van de verschillende proeven en onderzoekingen in diverse proeftuinen uitgevoerd en aan den hand van de onderzoekingen van den Rijksbijenteeltconsulent Dr. Minderhoud en andere ter zake deskundigen. Dus niet maar luk-raak aanplanten van vruchtboomen. Tevens zal men goed doen den tuinbouwconsulent en tuinbouwonderwijzers in eigen omgeving te raadplegen. Daardoor zal veel teleurstelling worden bespaard.
Binnenkort is het weer tijd om vruchtboomen te planten. Doe Uw voordeel met hetgeen deskundigen hebben waargenomen. In dit verband wijzen wij tevens op het volgende. Een onzer kennissen verkocht een paar boomgaarden waarin hij verschillende bijenvolken had staan. Sommige koopers namen de bijenvolken mede over, anderen voelden er niets voor. Een enkele kocht slechts een enkel bijenvolk. Het resultaat was, dat zij, die de bijenvolken mede overnamen een goed gewas hadden, bij de anderen had de vrucht zich niet of slecht gezet. Bijen en fruit behooren bij elkaar, zooals menigeen tot zijn voordeel gebleken is.
Red.