Bijen en mezen.
Naar aanleiding van het stukje van dhr. S. de Jong te Heiloo kreeg ik enkele brieven over deze kwestie. Mensen, die de mezen bijen hebben zien wegvangen en zij, die menen, dat de mees alleen dode bijen wegvangt.
Het gaat niet, om op dit thema voort te borduren; óók verleden jaar werd ik als het ware overstelpt met pro- en contra stukken. We geven hier in het kort een en ander weer.
Dhr. Ysendoorn deelt mede, dat op 10 m. van zijn bijenstand een nestkastje met mezen hangt. Hij nam echter nimmer waar, dat een mees dode of levende bijen ving, waar echter tegenover staat, dat zijn schoonvader, die 67 jaar een grote bijenstand verzorgde, veel over overlast van mezen gedurende de winter klaagde.
Dhr. Ysendoorn meent, dat veel vogels de bijen haten; bij veel bezoek van bijen aan een drinkbak van kippen, zo schrijft hij, durven de kippen bijna niet te drinken. Bij veel bezoek van bijen aan de heide, verlaten de korhoenders de heide en zoeken beboste streken op.
Dhr. de Jong komt nog eens terug op deze kwestie naar aanleiding van ons onderschrift. Niet beiden hebben de schrijvers gelijk, zo zegt hij, doch één van beiden. Hij veronderstelt, dat het bijenbezoek aan de stand van dhr. Verweijden slechts de dode bijen gold. Bijen aan de rand van een vijvertje, dus drinkende bijen, beschouwt de mees als een dode bij, omdat zij zo muisstil zit te zuigen. Niet met het doel om de bij weg te snappen komt zij daar, zo zegt hij, doch om te baden. De waterzuigende bij in het oog krijgende pikt zij haar weg. Geen wonder, zo gaat hij voort, dat zij terugkomt om zo'n lekkere buit te halen.
Hierdoor zou het Renkumse geval zijn te verklaren. Het wegsnappen van de bijen gedurende de winter op de vliegplank heeft dhr. de Jong nooit waargenomen, doch hij meent, dat dan steeds dode bijen zullen worden weggevangen.
Verder wekt hij op nestkastjes in de tuin te hangen, waarvoor een handleiding tegen 30 ct. te verkrijgen is bij de Plantenziektekundige dienst te Wageningen, omdat ze zo bizonder nuttig zijn. Tenslotte vraagt hij mededelingen te mogen ontvangen van gevallen waarbij mezen werkelijk levende bijen wegsnappen.
Uit eigen waarnemingen is mij bekend, dat des winters de mezen aan het hooggeplaatste vlieggat van een korf zich neerzetten en tegen de rand van dat vlieggat pikken. Dhr. de Jong betwijfelt of de bijen dan wel naar buiten komen, waar - zo schrijft hij - een flinke hagelbui op een zinken dak van een bijenwoning 1000 maal meer leven maakt en de bijen stilletjes binnen blijven.
Dhr. de Jong kan ik verzekeren, dat inderdaad door het pikken tegen het vlieggat bijen naar buiten komen, welke door de mees weggesnapt worden. Wil hij daar de proef op de som van hebben - n.l. dat bijen naar buiten komen - dan tikt hij maar eens met zijn vinger tegen het vlieggat van een volk in winterrust.
Ten slotte heb ik de litteratuur er eens op nageslagen. Wat ik bij Freudenstein vond zal ik hier in het kort weergeven. Hij schrijft: Het wegsnappen van bijen heeft voor de volksontwikkeling generlei betekenis, want er worden dagelijks honderden jonge bijen geboren. (Hierbij ontkent hij dus het wegvangen van levende bijen niet. Red.) Naar mijn waarnemingen, zo gaat hij voort, hoeden zich alle vogels werkbijen weg te vangen, omdat deze een angel hebben.
Maar, dan vervolgt hij: Wanneer koolmezen levende bijen wegsnappen, dan zijn dit naar mijn waarnemingen, geregeld roerzieke bijen, die nauwelijks levensvatbaarheid hebben.
Wij zijn derhalve nog geen steek verder. De een vindt mezen schadelijk voor de bijen, de ander niet.
Het zou echter dwaas zijn om de mezen te verdelgen. Met dhr. de Jong beveel ik aan nestkastjes voor mezen op te hangen en die nuttige diertjes vooral niet te doden. Des winters kunnen zij voor de bijen gevaarlijk zijn, niet in hoofdzaak omdat zij zich aan bijen tegoed doen, doch omdat zij een voIk voortdurend in onrust houden, waardoor optreden van roer niet tot de onmogelijkheden behoort. Maar wordt het erg, welnu, bescherm dan het vlieggat tegen gevogelte; een stukje vogelgaas kan de kop niet kosten en stukjes spekzwoerd en apenootjes zijn voor een zuur gezicht te krijgen.
RED.